Τρίτη 30 Ιουνίου 2026

Μόρφου Νεόφυτος: Τὸ δὲ χάρισμα, τὸ δῶρο τοῦ Θεοῦ, ζωὴ αἰώνιος…

Κήρυγμα Μητροπολίτου Μόρφου Νεοφύτου κατὰ τὴ Θεία Λειτουργία τὴν Κυριακὴ Δ΄ Ματθαίου, ποὺ τελέστηκε στὸν ἱερὸ ναὸ Ἁγίου ἱερομάρτυρος Φιλουμένου τοῦ Κυπρίου στὴν ἱερὰ μονὴ Ἁγίου Νικολάου παρὰ τὴν Ὀροῦντα. Μετὰ τὸ πέρας τῆς Θείας Λειτουργίας τελέσθηκε τὸ ἐτήσιο μνημόσυνο τοῦ μακαριστοῦ καὶ ὁσίας μνήμης Μητροπολίτου Κεφαλληνίας κυροῦ Γεράσιμου Φωκᾶ καὶ τῆς μακαριστῆς καθηγουμένης τῆς Μονῆς, Γερόντισσας Ἰουστίνης Μοναχῆς (28.06.2026).

Δευτέρα 29 Ιουνίου 2026

Μια εντυπωσιακή μαρτυρία

Ψηφιακό Αρχείο του Ελληνικού Ινστιτούτου Βυζαντινών και Μεταβυζαντινών Σπουδών στη Βενετία

Ένα ακομη αρχείο που αποδεικνύει ποιοι έφτιαξαν την λεγόμενη Αναγέννηση...

Η Ευρώπη καμαρώνει για την Αναγέννηση, αλλά ξεχνά ποιος της έμαθε γράμματα. Ένα μνημειώδες ψηφιακό αρχείο στη Βενετία αποκαλύπτει την πραγματική ιστορία

Η σύγχρονη Δύση αρέσκεται να περηφανεύεται για την πνευματική της υπεροχή, μοιράζοντας απλόχερα εύσημα στον εαυτό της για το θαύμα της Αναγέννησης.

Η αλήθεια όμως κρύβεται στα σκονισμένα χειρόγραφα και τα κιτρινισμένα χαρτιά που διέσωσαν με νύχια και με δόντια οι πρόγονοί μας. Το τεράστιο ψηφιακό αρχείο του Ελληνικού Ινστιτούτου Βυζαντινών και Μεταβυζαντινών Σπουδών της Βενετίας έρχεται να βάλει τα πράγματα στη θέση τους, αποδεικνύοντας με αδιάσειστα στοιχεία ότι η ευρωπαϊκή αφύπνιση μιλάει καθαρά ελληνικά.

Το αρχέγονο brain drain που φώτισε την Ευρώπη

Η πτώση της Θεσσαλονίκης στους Οθωμανούς το 1430 και η οριστική άλωση της Κωνσταντινούπολης το 1453 δεν ήταν απλώς στρατιωτικές ήττες. Ήταν η αφετηρία για τη μεγαλύτερη και πιο καθοριστική μεταφορά γνώσης στην παγκόσμια ιστορία. Χιλιάδες Έλληνες λόγιοι, αριστοκράτες και κληρικοί δεν έφυγαν ως ικέτες προς τη Δύση. Πέρασαν την Αδριατική κρατώντας στα χέρια τους τον ίδιο τον πολιτισμό.

Άνθρωποι όπως ο Θεόδωρος Γάζας δεν ενσωματώθηκαν απλώς στα ιταλικά σαλόνια. Έγιναν οι απόλυτοι πνευματικοί ηγέτες, μεταλαμπαδεύοντας τη βυζαντινή σοφία σε μια Ευρώπη που πάσχιζε να ξεφύγει από τον μεσαιωνικό σκοταδισμό. Αυτή η πρώιμη «διαρροή εγκεφάλων» ήταν το πραγματικό καύσιμο που έβαλε μπροστά τη μηχανή της Αναγέννησης, συνδέοντας την αρχαιοελληνική σκέψη με τον σύγχρονο κόσμο.

Ο Άγιος Γεώργιος ως άτυπο ελληνικό κράτος

Η Βενετία δεν ήταν απλώς ένας σταθμός. Έγινε το νέο ορμητήριο του Ελληνισμού. Μέχρι το 1498, περίπου 5.000 Έλληνες είχαν συγκροτήσει μια πανίσχυρη κοινότητα στην καρδιά της Γαληνοτάτης Δημοκρατίας. Δεν αφομοιώθηκαν, δεν ξέχασαν και δεν συμβιβάστηκαν.

Ο Ναός του Αγίου Γεωργίου των Ελλήνων ορθώθηκε ως το απόλυτο σύμβολο της Ορθοδοξίας στη Δυτική Ευρώπη. Σε μια εποχή που το ελληνικό έθνος στέναζε υπό τον οθωμανικό ζυγό, η κοινότητα της Βενετίας λειτουργούσε ως ένα άτυπο, ελεύθερο κράτος. Διατήρησαν τη γλώσσα, χρηματοδότησαν την εκπαίδευση, κράτησαν ζωντανή τη θρησκεία και κυριάρχησαν στο ευρωπαϊκό εμπόριο, αποδεικνύοντας την αστείρευτη αντοχή του λαού μας.

140.000 αποδείξεις της ιστορικής μας συνέχειας

Σήμερα, το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης περνάει όλη αυτή την κληρονομιά στην ψηφιακή εποχή. Περισσότερα από 140.000 τεκμήρια από το 1498 έως το 1954 βγαίνουν στο παγκόσμιο φως. Δεν μιλάμε για απλά νομικά έγγραφα. Ανάμεσά τους βρίσκονται αριστουργήματα της τέχνης, όπως το εικονογραφημένο χειρόγραφο για το Ρομάντζο του Μεγάλου Αλεξάνδρου με τις 250 σπάνιες μινιατούρες.

Τα αρχεία αυτά αποκαλύπτουν και κάτι ακόμα πιο βαθύ. Την αλληλεγγύη. Τα δίκτυα των Ελλήνων της Βενετίας στήριζαν αθόρυβα και σταθερά τους εκτοπισμένους πρόσφυγες σε κάθε εθνική κρίση, προσφέροντας καταφύγιο σε οικογένειες ακόμα και κατά τη διάρκεια της Επανάστασης του 1821.

Η ψηφιοποίηση αυτής της ιστορίας δεν είναι απλώς μια ακαδημαϊκή υποχρέωση. Είναι μια ηχηρή απάντηση απέναντι σε όσους προσπαθούν να παραχαράξουν την πορεία μας. Ο Ελληνισμός και η Ορθοδοξία δεν περίμεναν κανέναν δυτικό διαφωτισμό για να υπάρξουν. Αντίθετα, αυτοί ήταν που άναψαν το φως όταν οι υπόλοιποι περπατούσαν ακόμα στα σκοτάδια.

Η Διεθνούς φήμης Σοπράνο Χριστίνα Πουλίτση.

Τι είναι ο άνθρωπος, και πόση αξία έχει η καταγωγή μας, και σε πόση αρετή μπορεί να φτάσει αυτό το ζώο, το φανέρωσε καλύτερα από όλους τους ανθρώπους ο Παύλος.

Δεν υπάρχει διαθέσιμη περιγραφή για τη φωτογραφία.

Ακόμα τώρα εξακολουθεί, από τότε που έζησε, να υπερασπίζη την ανθρώπινη φύση μας για χάρη του Κυρίου, σ’ όλους που την κατηγορούν, και να παρακινή στην αρετή, και να κλείνη τα στόματα εκείνων που βλαστημούν, και να δείχνη ότι δεν υπάρχει μεγάλη διαφορά ανά μέσα σ’ αγγέλους και σ’ ανθρώπους, αν θέλωμε να προσέχωμε τον εαυτό μας.

Γιατί από την ίδια φύση ήταν κι’ εκείνος και δεν είχε διαφορετική ψυχή, ούτε κατοίκησε σε άλλο κόσμο. Ανατράφηκε στην ίδια γη και χώρα, κάτω από τους ίδιους νόμους και τα ίδια έθιμα, κι’ όλους τους ανθρώπους τους ξεπέρασε, από τότε που υπήρξαν κι’ έζησαν άνθρωποι.

Πού είναι λοιπόν αυτοί που λένε ότι είναι δύσκολη η αρετή κι’ εύκολη η κακία;

Εκείνος αντιμιλεί σ’ αυτούς και λέει· «Η προσωρινή ελαφρά θλίψη, προετοιμάζει αιώνιο ποσό δόξας που ξεπερνά κάθε μέτρο». Κι’ αφού οι θλίψεις αυτές ειναι ελαφρές, πολύ περισσότερο οι ηδονές του ανθρώπου.

Και δεν είναι να τον θαυμάζης μόνο γι’ αυτό, ότι από την περίσσια προθυμία ούτε ένοιωθε καθόλου τους κόπους για την αρετή, αλλά ότι ζούσε στην αρετή χωρίς να περιμένη κανένα μισθό.

Γιατί εμείς κι’ όταν μας περιμένη μισθός, δεν ανεχόμαστε να κοπιάσωμε γι’ αυτήν, ενώ εκείνος και χωρίς βραβεία την ακολουθούσε και την αγαπούσε, και ξεπερνούσε με κάθε ευκολία αυτά που φαίνονται εμπόδια της αρετής.

Ούτε ασθένεια του σώματος, ούτε δυσκολία περιστάσεων, ούτε φυσικούς περιορισμούς προφασιζόταν, ούτε άλλο τίποτα. Είχε αναλάβει φροντίδα μεγαλύτερη κι’ από όση έχουν στρατηγοί και βασιλείς κι’ όλοι όσοι ζούν στη γη, κι’ όμως ήταν ακούραστος κάθε μέρα, κι’ όσο οι κίνδυνοι τον απειλούσαν, τόσο αποκτούσε δυνατότερη την προθυμία.

Αυτό φανέρωνε όταν έλεγε· «Τα περασμένα τα λησμο νω και προχωρώ σ’ αυτά που έρχονται», κι’ όταν περίμενε τον θάνατο καλούσε και τους άλλους να ευχαριστηθούν λέγοντας· «Κι’ εσείς να χαίρετε και να παίρνετε μέρος στη χαρά μου».

Κι’ όταν έβλεπε να έρχωνται κίνδυνοι και προσβολές και κάθε ατιμία, σκιρτούσε πάλι, κι’ έλεγε γράφοντας στους Κορίνθιους. «Γι’ αυτό και νοιώθω χαρά στις ασθένειες, στις προσβολές, στους διωγμούς».

Αυτά τα ωνόμασε «όπλα δικαιοσύνης» φανερώνοντας ότι κι’ από αυτά είχε πολύ μεγάλη ωφέλεια και πάντοτε απρόσβλητος ήταν από τους εχθρούς του. Παντού τον χτυπούσαν, τον υβριζαν, τον κακολογούνσαν, κι όμως εκείνος, σα να δοξαζόταν σε θριάμβους και σα να ύψωνε σ’ όλη τη γη αδιάκοπα τα τρόπαια, έτσι καμάρωνε και χάρη ωμολογούσε στον Θεό, λέγοντας· «Ας έχη δόξα ο Θεός που μας κάνει πάντοτε να θριαμβεύωμε».

Για το κήρυγμα προτιμούσε να τον ντροπιάζουν και να τον κακολογούν περισσότερο απ’ όσο προτιμούμε εμείς να μας τιμούν.

Προτιμούσε το θάνατο παρά εμείς τη ζωή, και τη φτώχεια παρά εμείς τον πλούτο, και τους κόπους παρά άλλοι τις ανέσεις, κι’ όχι μόνο περισσότερο, αλλά πολύ περισσότερο, και το να λυπάται πιο πολύ παρά άλλοι το να χαίρουν, και το να εύχεται για το καλό των εχθρών του πιο πολύ, απ’ όσο εύχονται το κακό των εχθρών τους άλλοι.

Αντίστρεψε την τάξη των πραγμάτων, ή καλύτερα, εμείς την αντιστρέψαμε, γιατί εκείνος την εφύλαξε όπως ενομοθέτησε ο Θεός. Ήξερε καλά τι είναι φυσικό να γίνεται και τι δεν είναι.

Ποια απόδειξη έχομε γι’ αυτά; Ο Παύλος ήταν άνθρωπος κι’ είχε προτιμήσεις σ’ αυτά κι’ όχι σ’ εκείνα. Αυτό μονάχα φοβόταν εκείνος και απόφευγε, το να αντιταχθή στον Θεό. Κανένα άλλο.

Όπως δεν ποθούσε άλλο τίποτα παρά το να αρέση στον Θεό. Τίποτα άλλο από όσα υπάρχουν κι’ απ’ όσα θα υπάρξουν. Μη σκεφθής πόλεις και έθνη και βασιλιάδες και στρατόπεδα και όπλα και χρήματα και εξουσίες και δυναστείες.

Αυτά δεν τα θεωρούσε ούτε αράχνες. Σκέψου όσα υπάρχουν στον ουρανό και και τότε θα δης το δυνατό έρωτα που είχε για τον Χριστό.

Ο Χριστός ήταν γι’ αυτόν το ανώτερο αγαθό, ούτε των αγγέλων την αξία εθαύμασε, ούτε των αρχαγγέλων, συν τε άλλο τίποτα. Πάνω από όλα είχε μέσα του τον έρωτα του Χριστού και κοντά του θεωρούσε τον εαυτό του απ’ όλους πιο ευτυχισμένο.

Χωρίς τον Χριστό δεν ευχόταν να βρεθή ούτε ανάμεσα στις κυριότητες, ούτε στις αρχές, ούτε στις εξουσίες*.

Προτιμούσε να είναι ανάμεσα στους τελευταίους και στους κολασμένους και να έχη την αγάπη του στον Χριστό, παρά να είναι ανάμεσα στους πρώτους και στους τιμημένους, χωρίς αυτήν. Γιατί μια ήταν η κόλαση γι’ αυτόν, το να στερηθή αυτή την αγάπη. Αυτό ήταν για τον Παύλο γέεννα, αυτό τιμωρία, αυτό αμέτρητα κακά.

Όπως απόλαυσή του ήταν να χαίρεται αυτή την αγάπη. Αυτό ήταν για εκείνον ζωή, αυτό κόσμος, αυτό άγγελος, αυτό παρόντα, αυτό μέλλοντα, αυτό βασιλεία, αυτό υπόσχεση, αυτό αμέτρητα αγαθά.

Κάθε τι που είχε σχέση μ’ αυτή την αγάπη, δεν το λογάριαζε ούτε δυσάρεστο ούτε ευχάριστο. Και περιφρονούσε όλα όσα έβλεπε, σαν το σαπισμένο χορτάρι. Οι μανιασμένοι τύραννοι και οι λαοί, ήταν γι’ αυτόν κουνούπια. Ο θάνατος και οι τιμωρίες και χίλια μαρτύρια, ήταν γι’ αυτόν παιχνίδια παιδικά. Μα όλα τα υπόφερνε για τον Χριστό.

ΑΓΙΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΣ

Με αφορμή τη συμπλήρωση δέκα ετών από την Ψευδοσύνοδο της Κρήτης.

Αρχ. Παύλου Δημητρακοπούλου
Θεολόγου- συγγραφέως
Εν Θεσσαλονίκη τη 29^η Ιουνίου 2026

Πριν από δέκα χρόνια ακριβώς πραγματοποιήθηκε, όπως είναι γνωστό, στο Κολυμπάρι της Κρήτης η ψευδοσύνοδος της Κρήτης, (16 έως 27 Ιουνίου 2016). Ένα κατ’ εξοχήν τραγικό και συγκλονιστικό εκκλησιαστικό γεγονός παγκοσμίων διαστάσεων με ανυπολόγιστες συνέπειες για την ζωή της Εκκλησίας. Ένα γεγονός, που προκάλεσε το πλέον οδυνηρό πλήγμα στο σώμα της Εκκλησίας. Ένα γεγονός, που σήμανε τον θρίαμβο της παναιρέσεως του Οικουμενισμού και γέμισε με απερίγραπτη θλίψη την θριαμβεύουσα και τη στρατευομένη Εκκλησία του Χριστού.

Με αφορμή, λοιπόν, τη θλιβερή αυτή επέτειο θεωρήσαμε αναγκαίο να καταθέσουμε στον πιστό λαο του Θεού κάποιες αλήθειες που αφορούν την ψευδοσύνοδο, για να θυμούνται οι παλαιότεροι και να διδάσκονται οι νεώτεροι.

Η ψευδοσύνοδος δεν αποτελεί οργανική συνέχεια των αρχαίων μεγάλων Οικουμενικών Συνόδων, διότι δεν έχει τίποτε κοινό μ’ αυτές. Και τούτο διότι:

1. Όλες οι Οικουμενικές Σύνοδοι συνεκαλούντο πρωτίστως και κυρίως για να καταδικάσουν αιρέσεις της εποχής των. Η «Σύνοδος» της Κρήτης καμιά αίρεση δεν επεσήμανε, ούτε κατεδίκασε, (η λέξη αίρεση είναι άγνωστη στα κείμενά της), ωσάν η Εκκλησία να έπαυσε να πολεμείται στην εποχή μας από σύγχρονες αιρέσεις, ενώ η θλιβερή σύγχρονη πραγματικότητα μαρτυρεί το ακριβώς αντίθετο. Απ’ εναντίας μάλιστα κατοχύρωσε και νομιμοποίησε συνοδικά την παναίρεση του Οικουμενισμού και αναγνώρισε ως «Εκκλησίες» τους ετεροδόξους.

2. Στις Οικουμενικές Συνόδους, κάθε επομένη Σύνοδος επεκύρωνε τις δογματικές αποφάσεις όλων των προηγουμένων. Αντίθετα η «Σύνοδος» της Κρήτης καμία από τις δογματικές αποφάσεις των προγενεστέρων Οικουμενικών και Ενδημουσών Συνόδων δεν θεώρησε χρέος της να επικυρώσει. Και τούτο διότι αν το έπραττε, θα ήταν αναγκασμένη να ανανεώσει την καταδίκη των ετεροδόξων ως αιρετικών, πράγμα που δεν το ήθελε επ’ ουδενί λόγω.

3. Κατεπάτησε και ακύρωσε στην πράξη θεοπνεύστους Ιερούς Κανόνες διαχρονικού κύρους, όπως αυτούς που απαγορεύουν τις συμπροσευχές, τους μεικτούς γάμους κ.λ.π.

4. Προσκάλεσε εκπροσώπους των αιρετικών κοινοτήτων των Παπικών, Προτεσταντών, και Μονοφυσιτών ως τιμώμενα πρόσωπα, κάτι που είναι μια πρωτοφανής καινοτομία, ξένη προς την Συνοδική μας Παράδοση. Ποτέ στην ιστορία των Οικουμενικών και Τοπικών Συνόδων δεν υπήρξε το φαινόμενο να προσκαλούνται αιρετικοί ως τιμώμενα πρόσωπα, αλλά πάντοτε ως υπόδικοι και ως απολογούμενοι, ως ένοχοι αιρετικών διδασκαλιών.

5. Τα θέματα και οι αποφάσεις τις οποίες έλαβε ήταν προδιαγεγραμμένες και προαποφασισμένες. Οι προειλημμένες αποφάσεις, όπου ο ανθρώπινος παράγων παίζει τον κυρίαρχο, ή και τον αποκλειστικό ρόλο στη λήψη των αποφάσεων, αποτελούν κατ’ ουσίαν εμπαιγμό του αγίου Πνεύματος και ένα από τα χαρακτηριστικότερα γνωρίσματα της παναιρέσεως του Οικουμενισμού.

6. Η «Σύνοδος» αυτή συγκλήθηκε κατά παράβασιν του Κανονισμού Οργανώσεως και Λειτουργίας, που υπογράφηκε κατά την Σύναξη των Προκαθημένων τον Ιανουάριο του 2016. Ο εν λόγω Κανονισμός μεταξύ άλλων προέβλεπε, ότι η Σύνοδος «συγκαλείται υπό της Α. Θ. Παναγιότητος του Οικουμενικού Πατριάρχου, συμφρονούντων και των Μακαριωτάτων Προκαθημένων πασών των υπό πάντων ανεγνωρισμένων κατά τόπους Αυτοκεφάλων Ορθοδόξων Εκκλησιών» (αρθ.1). Ωστόσο τέσσαρες Αυτοκέφαλες Εκκλησίες, (Ρωσίας, Βουλγαρίας, Γεωργίας και Αντιοχείας), ζήτησαν την αναβολή της «Συνόδου», με σκοπό την εκ νέου μελέτη των προσυνοδικών κειμένων, διότι αυτά περιείχαν αντιφάσεις, ασάφειες και κακόδοξες διατυπώσεις. Επειδή όμως το αίτημά τους απερρίφθη από το Οικουμενικό Πατριαρχείο, τελικά δεν έλαβαν μέρος στη «Σύνοδο». Επομένως η «Σύνοδος» συνεκλήθη χωρίς να πληρούται ο όρος της ομοφωνίας, που προβλέπει ο Κανονισμός.

7. Προκάλεσε αλλοίωση και στρέβλωση του παραδοσιακού Συνοδικού Συστήματος και καθιέρωσε για πρώτη φορά ένα άλλο Συνοδικό Σύστημα, το οποίο οφείλεται κυρίως και πρωτίστως στην ανάπτυξη μιάς νέας οικουμενιστικής θεωρίας αυτής του «πρώτου άνευ ίσων».

8. Είχε σοβαρότατο έλλειμα συνοδικότητος, τόσο κατά την περίοδο της προετοιμασίας της, όσο και κατά την διεξαγωγή της διότι:

Α). Τα προσυνοδικά κείμενα παρέμεναν άγνωστα επί μακρά σειρά ετών στις Ιεραρχίες των κατά τόπους Εκκλησιών και δεν έτυχαν συνοδικής μελέτης και επεξεργασίας από τις εν λόγω Ιεραρχίες. Κοινοποιήθηκαν μόλις τον Φεβρουάριο του 2016, ολίγους μήνες πριν από την έναρξη της «Συνόδου», οπότε δεν δόθηκε επαρκής χρόνος συνοδικής μελέτης και επεξεργασίας.

Β). Δεν συμμετείχαν σ’ αυτήν όλοι οι επίσκοποι της ανά την Οικουμένην Ορθοδοξίας, αλλά μόνον εικοσιτέσσερις από κάθε Τοπική Αυτοκέφαλη Εκκλησία. Από το σύνολο των 800 περίπου Επισκόπων της ανά την Οικουμένην Εκκλησίας συμμετείχαν μόλις 156.

Γ). Στις συνοδικές αποφάσεις υιοθετήθηκε το σχήμα: μία ψήφος – μία Εκκλησία, πράγμα που αποτελεί μια πρωτοφανή συνοδική καινοτομία. Οι κληθέντες να συμμετάσχουν στη «Σύνοδο» επίσκοποι ήταν απλώς διακοσμητικά στοιχεία, διότι δεν είχαν δικαίωμα ψήφου. Αποφασιστική ψήφο είχαν μόνο οι δέκα παρόντες Προκαθήμενοι, πράγμα που προσβάλλει την ισότητα των επισκόπων, διότι μεταβάλλει τους προκαθημένους από «πρώτους μεταξύ ίσων» σε «πρώτους άνευ ίσων» .

Δ). Καταφρονήθηκε επιδεικτικά στην όλη συνοδική διαδικασία ο συνοδικός ρόλος του υπόλοιπου κλήρου, του μοναχισμού και του πιστού λαού του Θεού, λες και τα θέματα της πίστεως είναι μια ιδιωτική υπόθεση των αρχιερέων και των Προκαθημένων. Τούτο αποδεικνύεται από το γεγονός ότι καταφρονήθηκαν οι εισηγήσεις και τα πορίσματα της Ημερίδος που έγινε στον Πειραιά, (23.3.2016), οι επισημάνσεις εγκρίτων καθηγητών των Θεολογικών Σχολών, αλλά και άλλες δημοσιεύσεις καταξιωμένων θεολόγων, κληρικών και λαϊκών. Καταφρονήθηκαν οι πρό της ψευδοσυνόδου επισημάνσεις και παρατηρήσεις των είκοσι αγιορειτικών Μονών και εν γένει όλου συλήβδην του αγιορειτικού και λοιπού Μοναχισμού.

Ε) Προ πάντων καταφρονήθηκαν και δεν ελήφθησαν υπ’ όψιν επισημάνσεις και παρατηρήσεις αγίων ανδρών, όπως του αγίου Ιουστίνου Πόποβιτς, του αγίου Φιλόθεου Ζερβάκου κ.α., οι οποίοι ομίλησαν εν αγίω Πνεύματι περί της μελλούσης Συνόδου.

ΣΤ) Η ψευδοσύνοδος αυτοαναγορεύθηκε ως η υπέρτατη αυθεντία και ο έσχατος κριτής σε θέματα πίστεως. Επομένως παραθεωρήθηκε το γεγονός ότι, σύμφωνα με την Διακήρυξη των Πατριαρχών της Ανατολής του 1848, έσχατος κριτής της ορθότητος και της εγκυρότητος των αποφάσεων των Συνόδων είναι το πλήρωμα της Εκκλησίας, οι κληρικοί, οι μοναχοί και ο πιστός λαός του Θεού, ο οποίος, με την γρηγορούσα εκκλησιαστική και δογματική του συνείδηση επικυρώνει, ή απορρίπτει τις αποφάσεις των Συνόδων.

Το δογματικού περιεχομένου κείμενο με τίτλο: «Σχέσεις της ορθοδόξου Εκκλησίας με τον λοιπό χριστιανικό κόσμο» παρουσιάζει κακόδοξες διατυπώσεις, αντιφάσεις, κενά και ασάφειες.

Πιο συγκεκριμένα:

α) Χρησιμοποιείται ο όρος «Εκκλησία» αδιακρίτως για τους Ορθοδόξους και για τους ετεροδόξους αιρετικούς, με αποτέλεσμα να μην οριοθετείται με σαφήνεια η Ορθοδοξία από την αίρεση. Στην 6η παραγραφο διατυπώνεται: «Παρά ταύτα, η Ορθόδοξος Εκκλησία αποδέχεται την ιστορικήν ονομασίαν των μη ευρισκομένων εν κοινωνία μετ’ αυτής άλλων ετεροδόξων χριστιανικών Εκκλησιών και Ομολογιών, μη ευρισκομένων εν κοινωνία μετ’ αυτής». Είναι αδύνατον να γίνει αποδεκτός ο όρος «Εκκλησία» στους ετεροδόξους, επειδή αυτοί έχουν καταδικασθεί από Ορθόδοξες Οικουμενικές Συνόδους ως αιρετικοί και έχουν αποκοπεί από το σώμα της. Η προσπάθεια των οικουμενιστών να δικαιολογήσουν τον όρο «ετερόδοξες Εκκλησίες», ως «τεχνικό όρο», είναι άστοχη, διότι η Εκκλησία ουδέποτε στο παρελθόν, σε προηγούμενες Οικουμενικές Συνόδους, χρησιμοποίησε «τεχνικούς όρους», για να εκφράσει τη δογματική της διδασκαλία, αλλά πάντοτε οι συνοδικοί πατέρες φρόντιζαν να διατυπώσουν τις δογματικές αληθειες της πίστεως με την μεγαλύτερη δυνατή σαφήνεια και ακρίβεια. Μια άλλη δικαιολογία που προβλήθηκε είναι ότι με την φράση «ιστορική ονομασία», αποκλείσθηκε η απόδοση εκκλησιαστικότητος στους ετεροδόξους. Ωστόσο δεν ευσταθεί, διότι η φράση «ιστορική ονομασία», ισοδυναμεί με τη φραση «ιστορική ύπαρξη», αφού ποτέ δεν ονομάζουμε κάτι που δεν υπάρχει.

β) Παρουσιάζεται η Εκκλησία ως μία και αδιαίρετη και ταυτόχρονα ως διεσπασμένη. Ενώ δηλαδή στην 6η παράγραφο διατυπώνεται: «Κατά τήν οντολογικήν φύσιν της Εκκλησίας, η ενότης αυτής είναι αδύνατον νά διαταραχθή», παράλληλα διατυπώνεται η ύπαρξη και άλλων «Εκκλησιών», με τις οποίες η Ορθόδοξη Εκκλησία δεν βρίσκεται σε εκκλησιαστική κοινωνία. Όμως η απουσία εκκλησιαστικής κοινωνίας με τις «άλλες» αυτές «Εκκλησίες» υποδηλώνει διαίρεση και διάσπαση. Παραλληλα ενώ στο κείμενο γίνεται κατά κόρον λόγος για «αποκατάσταση της χριστιανικής ενότητος», πουθενά δεν γίνεται λόγος για μετάνοια των ετεροδόξων, απάρνηση των κακοδοξιών των και επιστροφή στην Ορθόδοξη Εκκλησία, πράγμα που φανερώνει ότι το ζητούμενο είναι η ενότητα παρά τις υπάρχουσες δογματικές διαφορές και όχι η ενότητα στην Ορθόδοξη Εκκλησία του Χριστού.

Ένα σοβαρότατο κενό είναι η απουσία μιάς αναλυτικής κριτικής αξιολογήσεως της πορείας όλων των μέχρι τώρα διμερών θεολογικών διαλόγων με τους ετεροδόξους. Η αναγκαιότης της αξιολογήσεως αυτής υπήρξε επιτακτική για τους εξής κυρίως λόγους:

1) Οι διάλογοι αυτοί διεξάγονται εδώ και πολλές δεκαετίες και επομένως η ψευδοσύνοδος είχε ύψιστο καθήκον και χρέος να προχωρήσει στο έργο αυτό, προκειμένου να αποφασίσει για την μελλοντική πορεία τους, ή την διακοπή τους.

2) Κατά την διεξαγωγή των παρήχθησαν κείμενα, όπως του Μπαλαμάντ, (1993), της Ραβέννας, (2007) του Πόρτο Αλέγκρε, (2006), του Πουσάν, (2013) και τα κείμενα των Κοινών Δηλώσεων του 1989 και 1990 με τους Μονοφυσίτες, τα οποία περιέχουν κακόδοξες διδασκαλίες και επομένως θα έπρεπε να εξετασθούν και να αποριφθούν.

Ένα άλλο σοβαρότατο κενό υπήρξε η απουσία μελέτης και εξετάσεως της νομιμότητος της εισόδου και της παραμονής, ως ισοτίμων μελών, των κατά τόπους Ορθοδόξων Εκκλησιών στο Π.Σ.Ε. επί τη βάσει των Ιερών Κανόνων.

Ένα ακόμη κενό υπήρξε η απουσία κριτικής αξιολογήσεως από ορθοδόξου απόψεως, της «Δηλώσεως του Τορόντο», διότι θεωρήθηκε «κεφαλαιώδους σημασίας διά τήν Ὀρθόδοξον συμμετοχήν εἰς τό Συμβούλιον, [ΠΣΕ]».

Το καρκίνωμα της παναιρέσεως του Οικουμενισμού, αδελφοί μου, που ξεκίνησε στις αρχές του 20ου αιώνα προχώρησε δυστυχώς σταδιακά και εξαπλώθηκε μεθοδικά, έτσι ώστε τελικά να βρεί πλήρη συνοδική νομιμοποίηση, αντί καταδίκης. Εκείνο που χρειάζεται τώρα είναι να συγκληθεί μιά αληθινή Ορθόδοξη Σύνοδος, η οποία θα καταδικάσει τις αποφάσεις της ψευδοσυνόδου. Αυτό όμως το χαρμόσυνο γεγονός δεν πρόκειται να γίνει ως διά μαγείας, χωρίς δηλαδή τη συνέργεια του ανθρωπίνου παράγοντος, συνεργούσης βεβαίως και της Χάριτος. Δεν πρόκειται να γίνει χωρίς αντιαιρετικούς αγώνες και θυσίες και πρό πάντων χωρίς την ευλογημένη αποτείχιση, η οποία στην παρούσα χρονική συγκυρία καθίσταται αναγκαία όσο ποτέ άλλοτε.

ΤΟ ΤΥΧΕΡΟ ΠΑΝΤΕΛΟΝΙ - ΘΑΝΑΣΗΣ ΒΕΓΓΟΣ - 1963

Δαιμονικό μίσος για τον άνθρωπο. Άρχισε η δολοφονία παιδιών στην Ολλανδία

Από το «Μαμά, Μπαμπάς και Παιδιά»

Το Σατανικό λόμπυ της δολοφονίας (ευθανασίας) επεκτείνει την καταστροφική του δράση προς τα πιο ευάλωτα μέλη της κοινωνίας μας, τα μικρά παιδιά. Παρ΄ όλο που η ζωή κέρδισε μια νίκη στον Καναδά μετά την απόφαση της αρμόδιας κυβερνητικής επιτροπής να μην επεκταθεί η ευθανασία στα άτομα που έχουν αποκλειστικά ψυχική ασθένεια⁽¹⁾, η Ολλανδική Κυβέρνηση επιβεβαίωσε πρόσφατα ότι τουλάχιστον ένα παιδί έχει ήδη σκοτωθεί από ευθανασία.

Οι NL Times ανέφεραν στις 23 Ιουνίου 2026 ⁽²⁾ ότι:

«Σύμφωνα με επιστολή της Υπουργού Δημόσιας Υγείας Sophie Hermans προς το Κοινοβούλιο, για πρώτη φορά στην Ολλανδία, γιατρός έβαλε τέλος στη ζωή ενός παιδιού που είχε νόσο τελικού σταδίου. Η ειδική επιτροπή που συστάθηκε για την αξιολόγηση της ευθανασίας στα παιδιά, έλαβε την έκθεση για το περιστατικό πέρυσι.

Η εν λόγω επιτροπή εξέτασε την υπόθεση, μίλησε με τον εμπλεκόμενο γιατρό και διαβίβασε την αξιολόγησή της στην Εισαγγελία, σύμφωνα πάντα με την Hermans. Η Εισαγγελία θα καθορίσει εάν ο γιατρός ενήργησε ή όχι σύμφωνα με τον νόμο. Η σύσταση της επιτροπής αξιολόγησης θα έχει μεγάλη βαρύτητα σε αυτήν την απόφαση.

Η Hermans δεν διευκρίνισε την ηλικία, ούτε την πάθηση του παιδιού.

Η Ολλανδία επιτρέπει την ευθανασία παιδιών ηλικίας μεταξύ 1 και 12 ετών από το 2024, εφόσον συναινούν οι γονείς του παιδιού και αυτό «υποφέρει αφόρητα και δεν έχει προοπτική ανάρρωσης».

Μέχρι το 2024, η ευθανασία ήταν ήδη μια επιλογή για τα νεογέννητα βρέφη και τα παιδιά άνω των 12 ετών. Για παιδιά ηλικίας μεταξύ 1 και 12 ετών, οι μόνες επιλογές ήταν η παρηγορητική καταστολή ή η απόφαση να σταματήσει η παροχή τροφής και νερού και να τους επιτραπεί να «πεθάνουν φυσικά».

Οι συστάσεις της επιτροπής αξιολόγησης που ζήτησε η Εισαγγελία θα γίνουν μετά τον θάνατο του παιδιού, οπότε εάν η Εισαγγελία διαπιστώσει «ατασθαλίες» σχετικά με τον παιδικό θάνατο, δεν έχει πια σημασία, επειδή το παιδί είναι ήδη νεκρό. Δεδομένου ότι οι Ολλανδικές αρχές αναμένουν ότι τα παιδιά που θα σκοτωθούν με ευθανασία θα είναι περίπου 5 κάθε χρόνο, είναι λυπηρό ότι η Ολλανδική κοινωνία έμμεσα εγκατέλειψε και ομολόγησε πως αδυνατεί να συμπαρασταθεί σε έστω και τόσο περιορισμένο αριθμό παιδιών και οικογενειών.⁽²⁾

Η πρακτική της επέκτασης της ευθανασίας στα παιδιά, με την Ολλανδία να κάνει την αρχή, κινδυνεύει να οδηγήσει σε περαιτέρω εξάπλωση αυτής της μάστιγας και σε άλλες χώρες.

Ήδη στον Καναδά υπάρχει έκθεση της Special Joint Committee on Medical Assistance in Dying (AMAD) που κατατέθηκε στη Βουλή των Κοινοτήτων στις 15 Φεβρουαρίου 2023, η οποία ζητά την περαιτέρω επέκταση της ευθανασίας (MAiD) στη χώρα ώστε να περιλαμβάνει παιδιά που θεωρούνται «ώριμοι ανήλικοι», αλλά και στα βρέφη,(Dr Louis Roy από το Québec College of Physicians στις 7 Σεπτεμβρίου του 2022), για τις περιπτώσεις που το βρέφος αναμένεται να μην επιβιώσει. Παρά τις έντονες πιέσεις ομάδων όπως το «Dying with Dignity», αυτά δεν έχουν γίνει ακόμη νόμος.

Όπου νομιμοποιήθηκε η ευθανασία, αυτό έγινε στην βάση ότι θα αφορούσε ενήλικες με δυνατότητα συγκατάθεσης, ανίατα ασθενείς, που συναινούσαν ελεύθερα να τους σκοτώσουν. Η παιδική ευθανασία δεν έχει να κάνει με κανένα από τα παραπάνω ήδη προβληματικά κριτήρια. Το λόμπυ της ευθανασίας βέβαια δεν ασχολήθηκε ποτέ στην ουσία με την συναίνεση ή την ικανότητα, ούτε κατήγγειλε ποτέ τον εαυτό του. Αυτές οι «προϋποθέσεις» ήταν απλώς προωθητικές εκφράσεις, «για τα μάτια του κόσμου», ώστε να αποκτήσει την δημόσια υποστήριξη και την αποδοχή της ιδέας ότι οι γιατροί και οι νοσηλευτές μπορούν νόμιμα να σκοτώνουν.

Ο θάνατος οποιουδήποτε ανθρώπου με ευθανασία, πολύ περισσότερο ενός παιδιού, είναι έκφραση ήττας σε πολλούς τομείς, ιδιαιτέρως σε επίπεδο συστήματος υγείας που ομολογεί ότι αδυνατεί να αντιμετωπίσει, να ανακουφίσει, να στηρίξει, να χορηγήσει βοηθήματα, να δημιουργήσει δομές και προϋποθέσεις για τον άνθρωπο και την οικογένεια που δοκιμάζεται.

Εκφράζει όμως και γενικότερη σκληροκαρδία και έλλειψη παιδείας, καθώς ίσως έχουμε δυσκολία να πιστέψουμε πως ακόμη και μέσα από μια δοκιμασία βγαίνει όφελος. Τελικά, δεν έχουμε αντιληφθεί τα ανθρώπινα όρια και δυνατότητες. Ο άνθρωπος δεν μπορεί να κατασκευάσει ζωή από εκεί που δεν υπάρχει, ούτε και να την επαναφέρει αν χαθεί. Η ζωή είναι ένα δώρο του Θεού και μας έχει παραχωρηθεί μόνο η διαχείριση. Αυτός έχει τον τελικό λόγο για την αρχή και το τέλος της. Σε κάθε άλλη περίπτωση, έχουν λόγο το συμφέρον, η αδιαφορία και η εγκατάλειψη.

Παραπομπές:

1.https://alexschadenberg.blogspot.com/2026/06/child-euthanasia-confirmed-in.html

2.https://nltimes.nl/2026/06/23/first-euthanasia-terminally-ill-child-confirmed-netherlands

Από https://mumdadandkids.gr/vioithiki-iatriki/arxise-i-efthanasia-paidion-stin-ollandia

Κυριακή 28 Ιουνίου 2026

!!!

Β' ΚΟΡΙΝΘΙΟΥΣ

Δεν υπάρχει διαθέσιμη περιγραφή για τη φωτογραφία.

Μόχθησα πιο πολύ και από τους γνήσιους και από τους ψεύτικους Αποστόλους. Φυλακίστηκα περισσότερες φορές, με χτύπησαν με αφάνταστη αγριότητα, κινδύνεψα πολλές φορές να θανατωθώ. Πέντε φορές μαστιγώθηκα από τους  Ιουδαίους με τα τριάντα εννιά μαστιγώματα. Τρεις φορές με τιμώρησαν με ραβδισμούς, μια φορά με λιθοβόλησαν, τρεις φορές ναυάγησα, ένα μερόνυχτο έμεινα ναυαγός στο πέλαγος, με κίνδυνο να βρεθώ ανα πάσα στιγμή στον βυθό. Έκανα πολλές κοπιαστικές οδοιπορίες, διάβηκα επικίνδυνα ποτάμια, κινδύνεψα από ληστές, κινδύνεψα από τους ομογενείς μου Ιουδαίους, κινδύνεψα από τους εθνικούς, πέρασα κινδύνους σε πόλεις, κινδύνους σε ερημιές, κινδύνους στη θάλασσα, κινδύνεψα από ανθρώπους που υποκρίνονταν τους αδερφούς. Κόπιασα και μόχθησα πολύ, ξαγρύπνησα πολλές φορές, πείνασα, δίψασα, πολλές φορές μου έλειψε εντελώς το φαγητό, ξεπάγιασα και δεν είχα ρούχα να φορέσω. Εκτός από τα άλλα είχα και την καθημερινή πίεση των εχθρών μου και τη φροντίδα για όλες τις εκκλησίες. Ποιανού η πίστη ασθενεί και δεν ασθενώ κι εγώ; Ποιος υποκύπτει στον πειρασμό και δεν υποφέρω κι εγώ;

Αν πρέπει να καυχηθώ, θα καυχηθώ για τα παθήματα μου. 

Ο Θεός και Πατέρας του Κυρίου Ιησού Χριστού - ας είναι ευλογημένο το όνομα του στους αιώνες - ξέρει ότι δε λέω ψέματα !

Στη Δαμασκό, ο εθνάρχης του βασιλιά Αρέτα φρουρούσε την πόλη των Δαμασκηνών και παραφύλαγε για να με πιάσει, αλλα εγώ από μια σχισμή του τείχους,  αφέθηκα και μέσα σε δίχτυ με κατέβασαν από το τείχος και ξέφυγα από τα χέρια του. 

Και εξαιτίας της υπερβολής των αποκαλύψεων για να μην υπερυψώνομαι, μου δόθηκε ένα μόνιμο αγκάθι στη σάρκα, ένας απεσταλμένος σατανάς για να μου γρονθοκοπάει αλύπητα το εγώ μου, ώστε να μην νιώθω έπαρση για τις αποκαλύψεις, που μου δόθηκαν.  Γι’ αυτό το αγκάθι,  τρεις φορές τον Κύριο τον παρακάλεσα, να το απομακρυνει επιτέλους από εμένα. Και μου είπε: «Σου αρκεί η χάρη μου, γιατί η δύναμη μέσα σε αδυναμία τελειοποιείται και αποκαλύπτεται σε όλες της τις διαστάσεις ». Πολύ ευχαρίστως, λοιπόν, μάλλον θα καυχηθώ για τις αδυναμίες μου, ώστε να κατασκηνώσει πάνω μου όλο και περισσότερο η δύναμη του Χριστού.

Σάββατο 27 Ιουνίου 2026

Ένας από τους λόγους για τους οποίους ο Θεός έπλασε τον άνθρωπο με σώμα και ψυχή

Δεν υπάρχει διαθέσιμη περιγραφή για τη φωτογραφία.

Ένας από τους λόγους 
για τους οποίους ο Θεός έπλασε τον άνθρωπο 
με σώμα και ψυχή

δηλαδή 
με ένα στοιχείο υλικό 
και με ένα πνευματικό

είναι και τούτος: 

όταν κυριεύεται από την αλαζονεία
να ταπεινώνεται 
από την ευτέλεια του φθαρτού σώματος

και όταν του έρχεται λογισμός 
εξευτελιστικός για τη θεόπλαστη φύση του 
να ενθαρρύνεται 
από την ευγένεια 
της αθάνατης ψυχής του.

Άγιος  ΙΩ  ο  Χρυσόστομος

Μιχάλης Χαραλαίδμπης: τριάντα χρόνια από την ομιλία που θα μπορούσε να αλλάξει τον Ελληνισμό

Όμιλος πολιτικού προβληματισμού “Μιχάλης Χαραλαμπίδης": Ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης ήταν ο Ηγέτης, ο Πολιτικός, ο Εμπνευστής του ποντιακού ζητήματος και κινήματος. | Ράδιο Λέχοβο 97,1

Γράφει ο Θεοφάνης Μαλκίδης

Μιχάλης Χαραλαμπίδης: τριάντα χρόνια από την ομιλία που θα μπορούσε να αλλάξει τον Ελληνισμό

Αρχικώς θα πρέπει να σημειώσω ότι δεν υπήρξα ποτέ μέλος του ΠΑΣΟΚ και οποιουδήποτε άλλου κόμματος, συνεπώς οι παρακάτω σκέψεις μου για τον αείμνηστο διανοούμενο Μιχάλη Χαραλαμπίδη (1951-1974) και την ομιλία του στο 4^ο Συνέδριο του ΠΑΣΟΚ, που θα μπορούσε να αλλάξει τον Ελληνισμό, δεν έχει καμία κομματική προσέγγιση. Και για γίνω ακόμη σαφής, με εμπνέει και χρησιμοποιώ συνεχώς τη ρήση του Σεφέρη, ο οποίος το 1967 μιλώντας για τα τότε πέτρινα χρόνια της πατρίδας μας, ανέφερε ότι «δεν έχω κανένα κομματικό δεσμό, άρα μπορώ να μιλώ χωρίς φόβο και πάθος».

Μετά από αυτές τις απαραίτητες διευκρινήσεις, θα πρέπει να αναφέρουμε ότι ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης, μέλος της συντακτικής ομάδας της ιδρυτικής διακήρυξης της 3^ης Σεπτεμβρίου, εκλεγμένο μέλος των κομματικών οργάνων με μεγάλη πλειοψηφία, θεωρήθηκε η φωνή του κινήματος η οποία δεν έλαβε ποτέ κομματική, κρατική, έμμισθη θέση, ενώ υπερασπίστηκε τις αξίες, τις αρχές, τις ιδέες του μέχρι το βιολογικό του τέλος: Γενοκτονία, Κύπρος, ανάπτυξη, αγροφιλία, Ρωμανία και πολλά πολλά ακόμη.

Η καθοριστική όπως ονομάστηκε ομιλία του στο 4ο συνέδριο του ΠΑΣΟΚ το 1996, θεωρείται η κορυφαία παρέμβασή του στο δημόσιο βίο της μεταπολίτευσης.

Η ομιλία στην οποία αναφέρθηκε, προέβλεψε- αρκετοί έγραψαν ότι «προφήτεψε»- την οικονομική κρίση στην Ελλάδα, με τη φράση «στο τέλος του κύκλου το 2004 ή το 2010 η Ελλάδα, αυτό που ονομάζω Τουρκομπαρόκ», θα γίνει «Βιλαέτι ή Γερμανικό Λάντερ».

Στην ίδια ομιλία, με την οποία θα γίνει ευρύτερα γνωστός, έκανε λόγο και για την πολιτική της Ελλάδας έναντι της Τουρκίας και εστίασε σε τρεις επιλογές της: πρώτη το Νταβός και την κατάρρευση του δόγματος του μη διαλόγου με τη Τουρκία, δεύτερη στην απόσυρση του βέτο και στην κατάρρευση του μύθου ότι η τελωνειακή ένωση της Τουρκίας με την Ευρωπαϊκή Ένωση περνά από την Αθήνα και τρίτη στην εφαρμογή του δικαιώματος της Ελλάδας για τα δώδεκα μίλια. Και συνέχισε με το εξής ερώτημα: «Γιατί η Ελλάδα δεν ήταν έτοιμη τον Νοέμβριο του 1994, έτοιμη διπλωματικά, πολιτικά, οικονομικά, αμυντικά, ώστε να εξασκήσει το δικαίωμά της για την εφαρμογή των δώδεκα μιλίων στο Αιγαίο. Αυτό είναι ένα μεγάλο ερώτημα».

Ανέφερε ότι η Ελλάδα θα πρέπει να θέσει στην ακριβή της διάσταση το Τουρκικό πρόβλημα, ονοματίζοντας τη μήτρα της ανωμαλίας στην περιοχή της ανατολικής Μεσογείου και της Μικράς Ασίας: «Δεν υπάρχει Κυπριακό πρόβλημα, δεν υπάρχει πρόβλημα Αιγαίου, δεν υπάρχει πρόβλημα Θράκης υπάρχει ένα πρόβλημα: Το τουρκικό πρόβλημα.Και αυτό πρέπει να λυθεί με βάση τις αρχές, τις αξίες, και τα ιδανικά που αποτέλεσαν τα θεμέλια των ευρωπαϊκών δημοκρατιών. Και το σύνθημα του Ανδρέα Παπανδρέου Η Ελλάδα ανήκει στους Έλληνες θα βρει τη σύγχρονη προέκτασή του η οποία θα είναι πως η Ελλάδα θα ανήκει στους Έλληνες, όταν η Ανατολική Μεσόγειος θα ανήκει στους λαούς της».

Ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης θα αναφερθεί αργότερα στη βεβαιότητά του ότι η συνθήκη των λαών δεν θα υπογραφεί στη Λωζάννη, στη Ζυρίχη, στο Λονδίνο, αλλά στο ελεύθερο Ντιγιαρμπακίρ και στην ελεύθερη Κερύνεια. Μετά την «ανακάλυψη» της ομιλίας σε χρόνο που ταυτίστηκε με την οικονομική κρίση και τα Μνημόνια, ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης θα αναφέρει τα εξής:

«Η ομιλία μου, που κυκλοφόρησε ευρέως στο Διαδίκτυο, έχει δύο πλευρές. Η μια πλευρά αφορά την πολιτική. Στην Ελλάδα, εδώ και πάρα πολλά χρόνια, από το τέλος της δεκαετίας του ’80, έχουμε απομακρυνθεί από την πολιτική ως κατηγορία αναλυτική και, κύρια, ως κατηγορία πρόβλεψης. Η πολιτική είναι πρόβλεψη, η πολιτική είναι πρόλογος. Αυτή η εκτίμηση για την πολιτική ήταν πολύ συνειδητοποιημένη και στους κλασικούς Έλληνες, αλλά και σε κάθε άνθρωπο που είναι ενεργός πολίτης – πολύ περισσότερο, σε αυτούς που θέλουν να έχουν ένα ρόλο στη διεύθυνση μιας χώρας.

Όλα αυτά τα χρόνια, πρότεινα έναν διαφορετικό δρόμο που οδηγούσε σε μια διαφορετική Ελλάδα. Σε μια Ελλάδα, η οποία θα ανακτούσε τη θέση της στη Γεωγραφία και στην Ιστορία της περιοχής, και θα είχε ένα ρόλο στην ευρωπαϊκή και στην παγκόσμια σφαίρα. Δυστυχώς, δεν υπήρξε η πολιτική ως πρόβλεψη. H πολιτική υπήρξε ως μικρή διαχείριση και κύρια πελατειακή ή, απλώς, ως διαμοιρασμός των δημόσιων εσόδων – μια πολιτική μικρών οριζόντων, ας το πούμε έτσι. Tον τελευταίο καιρό, ζούμε την πολιτική ως επίλογο και, μάλιστα, ως έναν παρακμιακό επίλογο. Η άλλη πλευρά, που έχει πολύ μεγάλη σημασία, είναι ότι αυτό το μικρό απόσπασμα προκάλεσε μεγάλο ενδιαφέρον στους νέους ανθρώπους (γιατί αυτοί βρίσκονται κυρίως στο Διαδίκτυο, και όχι οι προηγούμενες γενιές, οι οποίες έχουν μεγάλες ενοχές για το πώς φτάσαμε εδώ). Ενώ, λοιπόν, οι νέοι άνθρωποι επικεντρώνονται συνήθως σε ζητήματα που αφορούν τους καλλιτέχνες κ.λπ., εδώ επικεντρώνονται σε έναν πολιτικό λόγο. Αυτό είναι ένα αισιόδοξο μήνυμα, γιατί αυτοί οι νέοι αναζητούν μια άλλη ερμηνεία για το πώς έφτασε η χώρα ως εδώ και σαφώς έναν άλλο ορίζοντα για τη χώρα και το μέλλον τους».

Η τομή στην ελληνική ταυτότητα και πολιτική

Η ομιλία του Μιχάλη Χαραλαμπίδη δεν ήταν απλώς μια εσωκομματική τοποθέτηση. Ήταν μια βαθιά πολιτική, κοινωνική και οικονομική ανατομία της Ελλάδας εκείνης της εποχής, η οποία με το πέρασμα των χρόνων απέκτησε τις διαστάσεις που γνωρίζουμε σήμερα, λόγω της απόλυτης δικαίωσης. Για να καταλάβουμε ακόμη περισσότερο την αξία της, πρέπει πρώτα να δούμε και το σχετικό πλαίσιο.

Το 4^ο συνέδριο του ΠΑΣΟΚ έγινε τον Ιούνιο του 1996, λίγο μόλις καιρό μετά τον θάνατο του Ανδρέα Παπανδρέου και το κόμμα περνούσε στα χέρια του Κώστα Σημίτη και η Ελλάδα έμπαινε στην εποχή του αποκαλούμενου «εκσυγχρονισμού». Μέσα σε αυτό το κλίμα ευφορίας (…), ο Χαραλαμπίδης ανέβηκε στο βήμα και προέβλεψε την οικονομική και δομική κατάρρευση της Ελλάδας, διέγνωσε ότι η ανάπτυξη εκείνης της περιόδου ήταν «φούσκα», βασισμένη σε δανεικά, στην κατανάλωση και την υποβάθμιση- εξαφάνιση της εγχώριας παραγωγής, ενώ το σημείο που έμεινε στην ιστορία και προκαλεί δέος σήμερα είναι η χρονική ακρίβεια με την οποία προέβλεψε την κρίση.

Είναι συγκλονιστική η αναφορά στο 2010, στο έτος που η Ελλάδα μπήκε στο πρώτο Μνημόνιο και ο όρος «Γερμανικό Λάντερ», προμηνύοντας την οικονομική κηδεμονία από την Ευρωζώνη και κυρίως τη Γερμανία, επισημάνσεις οι οποίες επιβεβαιώθηκαν απολύτως δεκατέσσερα χρόνια αργότερα.

Χρησιμοποίησε τον όρο «Τουρκομπαρόκ» για να περιγράψει το πολιτισμικό και κοινωνικό μοντέλο που κυριαρχούσε τότε στην Ελλάδα. Έβλεπε μια χώρα που έχανε την παραγωγική της ταυτότητα, την αισθητική της και τις ιστορικές της ρίζες, για να υιοθετήσει έναν εύκολο, καταναλωτικό νεοπλουτισμό αναμειγμένο με την ανατολίτικη νωθρότητα και το πελατειακό κράτος. Κατήγγειλε ότι ο λεγόμενος «εκσυγχρονισμός» που ευαγγελιζόταν η νέα ηγεσία του ΠΑΣΟΚ δεν ήταν τίποτα άλλο από μια επιφανειακή διαχείριση κονδυλίων, χωρίς εθνικό όραμα και χωρίς βάση στην πραγματική οικονομία (γεωργία, βιομηχανία, παιδεία).

Ως βαθύς γνώστης της γεωπολιτικής και πρωτεργάτης της αναγνώρισης της Γενοκτονίας και της υιοθέτησης της 19^ης Μαίου ως ημέρας μνήμης, ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης επέκρινε σφοδρά την εξωτερική πολιτική της Αθήνας (ιδιαίτερα μετά την κρίση των Ιμίων που είχε προηγηθεί τον Ιανουάριο του 1996) και ανέλυσε ότι η Ελλάδα κάνει το λάθος να τεμαχίζει την απειλή σε επιμέρους ζητήματα (ελληνοτουρκικά, Κυπριακό, Θράκη, Αιγαίο). Υποστήριξε ότι το πρόβλημα δεν είναι διμερές, αλλά δομικό: είναι το ίδιο το «Τουρκικό Πρόβλημα», δηλαδή ο επεκτατικός και αυταρχικός χαρακτήρας του τουρκικού κράτους. Για να αντιμετωπιστεί, πρότεινε μια επιθετική πολιτική ανάδειξης των δικαιωμάτων των μειονοτήτων μέσα στην ίδια την Τουρκία (Κούρδοι ) και όχι μια πολιτική συνεχών υποχωρήσεων και κατευνασμού.

Η ομιλία ήταν επίσης μια σκληρή προειδοποίηση προς τη βάση του ΠΑΣΟΚ, αφού έβλεπε το κόμμα να μεταλλάσσεται από ένα ριζοσπαστικό, πατριωτικό κίνημα σε έναν ψυχρό, γραφειοκρατικό μηχανισμό εξουσίας, αποκομμένο από τις ανάγκες του λαού.

Η ομιλία η οποία δεν άλλαξε την Ελλάδα, αλλά έδειξε πως θα μπορούσε να είναι η πατρίδα μας….

Την ώρα που οι σύνεδροι και ειδικά οι ομάδες των μονομάχων που ήθελαν την εξουσία στο φέουδο του ΠΑΣΟΚ, τη στιγμή που χιλιάδες χειροκροτούσαν τις υποσχέσεις για το «ισχυρό ευρώ, το χρηματιστήριο και την Ελλάδα των έργων», ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης, θα έπρεπε να ολοκληρώσει την ομιλία του γιατί είχε υπερβεί το χρόνο, ενώ αντιμετώπιζε και την ειρωνεία από την τότε κομματική ελίτ. Και όλα αυτά τη στιγμή που ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης «διάβασε» με απόλυτη ακρίβεια την επερχόμενη πορεία της χώρας…..

Είναι γνωστό, αλλά πρέπει να το επαναλάβουμε: ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης δεν εξαργύρωσε ποτέ τις απόψεις του με θέσεις, ενώ αποχώρησε λίγα χρόνια μετά (το 1999) λόγω πολιτικών διαφωνιών και παρέμεινε πιστός στις ιδέες του μέχρι το τέλος της ζωής του.

Η ομιλία αυτή απέδειξε ότι η πραγματική πολιτική σκέψη πρέπει να βλέπει δεκαετίες μπροστά, συνδυάζοντας την οικονομία, την κοινωνιολογία και τη γεωπολιτική, αντί να εγκλωβίζεται στους επικοινωνιακούς κύκλους των επόμενων εκλογών. Η ομιλία του Μιχάλη Χαραλαμπίδη το 1996 ήταν η ζωντανή απόδειξη ενός διαφορετικού πολιτικού και πρωτοπόρου διανοούμενου, ο οποίος προτίμησε να προειδοποιήσει για την καταστροφή παρά να εξαργυρώσει την θέση του στο κόμμα. Τέλος, ας ευχηθούμε η ομιλία αυτή να προβληθεί, να γίνει ακόμη πιο γνωστή και να αναλυθεί με σχετικές πανεπιστημιακές εργασίες ως το κλασικό παράδειγμα πολιτικού λόγου της σύγχρονης Ελλάδας, που δικαιώθηκε απόλυτα από την ίδια την ιστορία….

Η ομιλία του Μιχάλη Χαραλαμπίδη