Toῦ Βασίλειου Εὐσταθίου, Δρ. Φυσικοῦ, Θεολόγου, MEd
1.
Εἰσαγωγή.
Τὰ τελευταία χρόνια
γινόμαστε μάρτυρες μιᾶς προσπάθειας ποὺ γίνεται γιὰ ἀποδυνάμωση τοῦ πρωτογενή
τομέα, μέσα ἀπὸ μιὰ σειρά ἐνέργειες, ὅπως ἡ μαζικὲς θανατώσεις ζώων μὲ τὸ
πρόσχημα μεταδιδόμενων νόσων (εὐλογιά), ὑπογραφὴ καταστροφικῶν συμβάσεων, ὅπως
αὐτὴ τῆς ΕΕ μὲ τὶς χῶρες ποὺ ἀνήκουν στὴν Mercosur,
καταλογισμὸς στὴν κτηνοτροφία ὅτι εἶναι σημαντικὸς παράγοντας στὴν μόλυνση τοῦ
περιβάλλοντος καὶ προώθηση πρότασης ἀντικατάστασής της ἀπὸ τὴν ἐντομοτροφία
(!!!).
Ὅλα αὐτὰ ὅμως ἀπειλοῦν καὶ προσβάλλουν ἐν τέλη τὴν αυτονομία μας και την
αυτάρκειά μας, ποὺ βασίζεται πάνω στὸν πρωτογενὴ τομέα, τοῦ ὁποίου ἡ ἀποδυνάμωση
ποὺ ἐπιχειρεῖται μὲ τοὺς παραπάνω τρόπους μᾶς ἐξαρτᾶ ἰσχυρὰ ἀπὸ οἰκονομίες
τρίτων, μὲ ὅτι αὐτὸ μπορεῖ νὰ συνεπάγεται γιὰ τὴν αὐτοδιάθεση τῆς ἐλευθερίας
μας. Καὶ ἡ καταστρατήγηση αὐτῆς εἶναι ποὺ τελικά, ἄν κοιτάξουμε βαθύτερα στὶς
πνευματικές αἰτίες, πέρα ἀπὸ τὰ ἐξωτερικὰ αἴτια, δηλαδὴ τὰ ἰδιοτελὴ συμφέροντα
τῶν διεθνῶς ἰσχυρῶν, τὴν συναντάμε νὰ βρίσκεται πίσω ἀπὸ αὐτὴν τὴν ὑπόθεση.
2.
Ἡ ἀξία τῆς εὐλογημένης κτηνοτροφίας.
Ἡ κτηνοτροφία μέσα στὴν
βιβλικὴ ἱστορία κατέχει ἐξ ἀρχῆς ἰδιαίτερη θέση. Στὴν ἀρχὴ τοῦ τέταρτου
κεφαλαίου τοῦ ἱεροῦ βιβλίου «Γένεσις» (Γεν.
4, 2), τὸ δεύτερο παιδὶ τῶν πρωτοπλάστων, ὁ Ἄβελ περιγράφεται ὡς βοσκὸς
προβάτων! Μάλιστα, τὸ ἱερὸ βιβλίο περιγράφει στὴν συνέχεια ὅτι πρόσφερε στὸ Θεὸ
εὐάρεστη θυσία ἀπὸ τὰ πρωτότοκα ἀρνάκια του, ποὺ αὐτὸ ἔγινε καὶ αἰτία γιὰ νὰ τὸν
φθονήσει ὁ Κάιν καὶ τελικὰ νὰ τὸν σκοτώσει. Στὴ συνέχεια, στὸ ἴδιο βιβλίο, οἱ
προπάτορες τοῦ ἐκλεκτοῦ λαοῦ τοῦ Θεοῦ, ἀπὸ τὸν ὁποῖο θὰ προερχόταν ὁ Σωτήρας
Χριστός, ὁ Ἁβραάμ, ὁ Ἰσαάκ καὶ ὁ Ἰακώβ, περιγράφονται ὅλοι ὡς ποιμένες
προβάτων.
Ἀργότερα στὸ τρίτο
κεφάλαιο τῆς «Ἐξόδου» (Ἐξ. 3,1), παρουσιάζεται καὶ ὁ Μωυσής ὡς
ποιμένας προβάτων τοῦ πεθεροῦ του Ἰοθόρ κατὰ τὴν διαμονή του στὴ Μαδιάμ. Τότε,
καὶ ἐνῶ ἔβοσκε τὰ πρόβατα, εἶδε καὶ τὸ ὄραμα τῆς φλεγόμενης ἀλλὰ μὴ καιόμενης
βάτου. Στὰ ἐπόμενα κεφάλαια τοῦ ἴδιου ἱεροῦ βιβλίου, κατὰ τὴν ἀποστολή του στὸν
Φαραὼ τὸ σταθερὸ καὶ ἀνυποχώρητο αἴτημά του κατὰ τὴν διάρκεια τῶν δέκα πληγῶν,
μέχρι τελικὰ αὐτὸ νὰ πραγματοποιηθεῖ, ἦταν ὁ λαὸς νὰ ἐξέλθει σύσσωμος ἀπὸ τὴν Αἴγυπτο
μαζὶ μὲ ὅλα του τὰ ζώα, αἰγοπρόβατα καὶ μοσχάρια.
Τελικά, στὸ δωδέκατο
κεφάλαιο τῆς «Ἐξόδου» ὁ Κύριος
παραδίδει στοὺς Ἑβραίους τὶς λεπτομέρειες τῆς ἱεροτελεστίας τοῦ Πάσχα, στὴν ὁποία
κεντρικὴ θέση κατέχει ἡ σφαγὴ τοῦ ἀρνίου καὶ ἡ πλήρης κατανάλωσή του ἀπὸ κάθε ἑβραϊκὴ
οἰκογένεια. Αὐτὴ θὰ τοὺς γλίτωνε ἀπὸ τὸ ἐπερχόμενο κακὸ καὶ θὰ τοὺς ὁδηγοῦσε στὴν
ἀπελευθέρωση ἀπὸ τὴν σκλαβιὰ τῆς Αἰγύπτου. Ἀπὸ τότε καὶ στὸ ἐξῆς, κάθε χρόνο, τὴν
ἴδια ἡμέρα, θὰ ἐπαναλαμβανόταν μὲ τὸν ἴδιο τρόπο, θυμίζοντάς τους τὴν ἀπελευθέρωσή
τους. Ὅμως καὶ στὴν μετὰ Χριστὸν ἐποχή, ἡ ἑορτὴ τοῦ Πάσχα καὶ ἡ βρώσης τοῦ ἀμνοῦ
παραμένει, ἔστω καὶ μὲ νέο πλέον πνευματικὸ περιεχόμενο.
Ἀλλὰ καὶ παρακάτω στὸ
Ά Βασιλειῶν (Ά Βασ. 16, 12), ὁ μετέπειτα βασιλιὰς Δαυὶδ περιγράφεται ὡς βοσκὸς τῶν
προβάτων τοῦ πατέρα του. Μάλιστα ἡ ἐκπαίδευσή
του στὴν προστασία τοῦ ποιμνίου του ἀπὸ τὰ ἄγρια θηρία ἦταν τέτοια, ποὺ χάρη σὲ
αὐτὴ ἀργότερα νίκησε τὸν φοβερὸ Γολιάθ, μὲ τὸν ὁποῖο δὲν τολμοῦσαν νὰ ἀναμετρηθοῦν
οὔτε οἱ πιὸ ἀξιόμαχοι καὶ γενναῖοι στρατιῶτες τοῦ Ἰσραήλ.
Στὴν Καινή Διαθήκη
πάλι, στὸ «Κατὰ Λουκά Εὐαγγέλιο» (Λκ. 2, 8-20), ποιμένες ἦταν αὐτοὶ ποὺ ἀξιώθηκαν
νὰ γίνουν οἱ πρῶτοι μάρτυρες τῆς γενέσεως τοῦ Θεανθρώπου Σωτήρος στὸ σπήλαιο τῆς
Βηθλεέμ. Ὁ ἴδιος ὁ Κύριος μέσα ἀπὸ πολλὲς παραβολὲς παρουσίαζει τὸν ἐαυτό του ὡς
τὸν καλὸ ποιμένα, ποὺ θυσιάζει τὸν ἑαυτό του γιὰ χάρη τῶν προβάτων, δηλαδὴ τῶν
πιστῶν, τὰ ὁποία ἀκοῦν τὴν φωνὴ του καὶ τον ἀκολουθοῦν. Ποιμένες ὀνομάζονται στὴ
συνέχεια καὶ οἱ Ἀπόστολοι καὶ οἱ διάδοχοί τους, ποὺ στέκουν «εἰς τύπον καὶ
τόπον Χριστοῦ» καὶ ποιμαίνουν τὰ πρόβατά Του: «λέγει τῷ Σίμωνι Πέτρῳ ὁ Ἰησοῦς·
Σίμων Ἰωνᾶ, ἀγαπᾷς με; … βόσκε τὰ ἀρνία μου», (Ἰω. 21, 15).
Ἐκτὸς αὐτοῦ, ὁ Κύριος
Ἰησοῦς Χριστὸς παρουσιάζεται ἀπὸ τὸν Τίμιο Πρόδρομο καὶ ὡς ἀρνίο: «βλέπει ὁ Ἰωάννης
τὸν Ἰησοῦν ἐρχόμενον πρὸς αὐτὸν καὶ λέγει· ἴδε ὁ ἀμνὸς τοῦ Θεοῦ, ὁ αἴρων τὴν ἁμαρτίαν
τοῦ κόσμου», (Ἰω. 1, 29). Στὸ βιβλίο
τῆς Ἀποκαλύψεως μάλιστα ὁ Χριστὸς στέκει ὡς «τὸ ἀρνίον τὸ ἐσφαγμένον» (Ἀπ. 5, 6). Εἶναι Αὐτὸς ποὺ ὡς «ἀρνίον» μᾶς
προσφέρεται γιὰ νὰ κοινωνήσουμε τὸ Ἄχραντο Σώμα καὶ τὸ Τίμιο Αἷμα Του καὶ ἔτσι
νὰ θεραπευτοῦμε καὶ νὰ σωθοῦμε. Ἐπομένως τὸ ἀρνίο εἶναι τὸ ζῶο, τὸ ὁποῖο αὐτὸ
καὶ ἡ διαποίμανσή του ἔχει τὶς περισσότερες ἁγιογραφικὲς ἀναφορὲς καὶ φέρει ὑψηλοὺς
πνευματικούς, χριστολογικοὺς καὶ σωτηριολογικοὺς συμβολισμούς.
3.
Βρίσκει ἐρείσματα στὴν Ἁγία Γραφὴ ἡ ἐντομοφαγία;
Οἱ πρώτοι ἄνθρωποι στὴν
Βίβλο, ἀλλὰ καὶ πολλοὶ μετέπειτα ποὺ ἀσχολοῦνταν ἄμεσα μὲ τὴν ἐξασφάλιση τροφῆς
γιὰ τοὺς ἴδιους, τὶς οἰκογένειές τους καὶ τοὺς συμπολίτες τους, ἦταν κυνηγοί,
κτηνοτρόφοι ἤ γεωργοί. Πουθενὰ στὸ ἱερὸ βιβλίο δὲν μαρτυροῦνται, ἀλλὰ οὔτε καὶ
μὲ ὁποιοδήποτε τρόπο ὑπονοοῦνται, ἐντομοτρόφοι καὶ ἐντομοφάγοι. Στὸ ἱερὸ βιβλίο
τῆς «Ἐξόδου» μάλιστα, ὅπου
περιγράφονται οἱ καταστροφικὲς πληγὲς κατὰ τοῦ πείσματος καὶ τῆς ἀδιαλλαξίας τοῦ
Φαραώ, ἀνάμεσά τους περιλαμβάνονται καὶ κατακλυσμὸς ἀπὸ κουνούπια, μύγες, ἀκρίδες,
ἀλλὰ καὶ βατράχια, ποὺ κατάστρεφαν τὶς σοδειές τῶν Αἰγυπτίων καὶ ἔκαναν τὴν ζωή
τους ἀνυπόφορη. Ἄν τρώγονταν αὐτὰ ποὺ τοὺς ἐπιτίθονταν οἱ Αἰγύπτιοι, θὰ ἔπρεπε
αὐτοὶ νὰ ἦταν εὐτυχισμένοι, γιατὶ θὰ εἶχαν δωρεὰν πλεόνασμα φαγητοῦ. Ὅμως ἡ ἐπίθεση
δὲν εἶχε καμιὰ τέτοια εὐχαρίστηση, ἀλλὰ ἀντιθέτως ἀποτελοῦσε κατάρα βασανιστικὴ
γι’ αὐτούς, ἀπὸ τὴν ὁποία ζητοῦσαν ἀπεγνωσμένα λύτρωση. Εἶναι δυνατὸν ὅτι θεωροῦταν,
καὶ ἦταν ὅντως, κατάρα πρὶν ἀπὸ 3500 χρόνια, σήμερα νὰ ἀποτελεῖ μὲ ὁποιονδήποτε
τρόπο εὐλογία;
Ἀλλὰ καὶ στὴν Καινὴ
Διαθήκη ὑπάρχει τὸ γνωστὸ χαρακτηριστικὸ χωρίο μὲ τὰ ἐξῆς σαφὴ λόγια τοῦ
Κυρίου: «τίνα δὲ ἐξ ὑμῶν τὸν πατέρα αἰτήσει ὁ υἱὸς ἄρτον, μὴ λίθον ἐπιδώσει αὐτῷ;
ἢ καὶ ἰχθύν, μὴ ἀντὶ ἰχθύος ὄφιν ἐπιδώσει αὐτῷ; ἢ καὶ ἐὰν αἰτήσῃ ᾠόν, μὴ ἐπιδώσει
αὐτῷ σκορπίον;» (Λκ. 11, 11-12). Ἐδῶ ὁ
Κύριος μὰς ἐξηγεῖ ὅτι στὰ παιδιά μας ὅταν μας ζητοῦν ψωμὶ δὲν τοὺς δίνουμε
πέτρες, οὔτε ἀντὶ γιὰ ψάρι τοὺς δίνουμε
φίδι, ὅπως ἐπίσης κι ἄν ζητήσουν αὐγὸ δὲν τοὺς δίνουμε σκορπιό! Διδάσκοντάς μας
τὰ παραπάνω, ὁ Κύριος εἶναι ξεκάθαρο ὅτι θέτει ὄντα σὰν τὰ φίδια καὶ τοὺς
σκορπιοὺς ἐντελῶς ἀνώφελα καὶ ἀκατάλληλα εἰς βρώσιν, ποὺ μάλλον μπορεῖ να εἶναι
ἐπιζήμια. Μήπως ἄλλαξε κάτι μετὰ ἀπὸ 2000 χρόνια σὲ αὐτὰ τὰ πλάσματα καὶ τώρα ἔγιναν
ὑγιεινὰ καὶ θρεπτικά; Δὲν παραμένουν τὰ ἴδια;
Στὶς «Πράξεις τῶν Ἀποστόλων» πάλι, ὅπου
περιγράφεται τὸ ὅραμα τοῦ Πέτρου, μὲ τὸ ὁποῖο παίρνει ἐντολὴ ἀπὸ τὸν Κύριο νὰ
τρώει ὅλα τὰ ζώα (ἄν καὶ δὲν κυριολεκτεῖ, ἀλλὰ ἐννοεῖ νὰ δέχεται στὴν Ἐκκλησία
καὶ να βαπτίζει ὅλους τοὺς ἀνθρώπους ποὺ τὸ θέλουν ἀσχέτως προελεύσεως), ὁ
Κύριος ἀναφέρεται σὲ ΤΕΤΡΑΠΟΔΑ, καὶ ὄχι σὲ ἐξάποδα ἤ ἄλλα πλάσματα μὲ
περισσότερα πόδια: «καὶ θεωρεῖ τὸν οὐρανὸν ἀνεῳγμένον καὶ καταβαῖνον ἐπ᾿ αὐτὸν
σκεῦός τι ὡς ὀθόνην μεγάλην, τέσσαρσιν ἀρχαῖς δεδεμένον καὶ καθιέμενον ἐπὶ τῆς
γῆς, ἐν ᾧ ὑπῆρχε πάντα τὰ τετράποδα τῆς γῆς καὶ τὰ θηρία καὶ τὰ ἑρπετὰ καὶ τὰ
πετεινὰ τοῦ οὐρανοῦ. καὶ ἐγένετο φωνὴ πρὸς αὐτόν· ἀναστάς, Πέτρε, θῦσον καὶ
φάγε» (Πρ. 10,11-13). Ὅπου ἀσφαλῶς τὰ
ζώα εἶναι τὰ τετράποδα, ἐνῶ τὰ ἔντομα ἔχουν περισσότερα πόδια.
Τέλος, θὰ πρέπει νὰ
διευκρινήσουμε καὶ ὅτι ἡ τροφὴ τοῦ Τιμίου Πρόδρομου, ποὺ περιγράφεται στὸ χωρίο
Μτ. 3,4 ὡς ἄγριο μέλι καὶ ἀκρίδες, δὲν
ἀποτελούταν φυσικὰ ἀπὸ τὰ ζωύφια ἀκρίδες, ἀλλὰ ἀπὸ τὶς τρυφερὲς ἄκρες τῶν φυτῶν.
Ἀφοῦ καὶ ἡ ὀνομασία «ἀκρίδα» προέρχεται ἀπὸ τὴν λέξη «ἄκρη». Καὶ αὐτὸ ἀποδεικνύεται
καὶ ἀπὸ τοὺς διαδόχους του, δηλαδὴ τοὺς ἀσκητὲς ὅλων τῶν ἐποχῶν, οἱ ὁποίοι κατὰ
τὸ παράδειγμά του ὅλοι τρέφονταν καὶ τρέφονται μὲ φυτικὲς τροφὲς καὶ ἐλάχιστες ἤ
καθόλου ζωικές. Δὲν θὰ μποροῦσε ἄλλωστε νὰ ζοῦσε ὁ Τίμιος Πρόδρομος τρώγοντας
συνεχῶς ὡς ξηρὴ τροφὴ μόνο αὐτὰ τὰ
ζωύφια, ἀφοῦ τὰ συγκεκριμένα ἔντομα τὸν περισσότερο καιρὸ τοῦ ἔτους δὲν
κυκλοφοροῦν πουθενά, παρά μόνο τοὺς τρεῖς πιὸ θερμοὺς θερινοὺς μῆνες.
Ἀλλὰ καὶ ἄν κάποιος
θέλει νὰ ἐπιμένει ὅτι ὄντως ὁ μεγαλύτερος ἀσκητῆς ὅλων τῶν αἰώνων ἔτρωγε ὅλο τὸν
καιρὸ αὐτὰ τὰ ζωύφια, μπορεῖ ποτὲ αὐτὸ νὰ σημαίνει ὅτι πρέπει ὅλοι νὰ τὸν
μιμηθοῦμε; Ἄν εἶναι ἔτσι, τότε ἄς τὸν μιμηθοῦμε καὶ μὲ τὸ νὰ ἀναχωρήσουμε ἀπὸ τὸν
κόσμο γιὰ νὰ ζήσουμε στὴν ἔρημο, ἀλλὰ καὶ μὲ τὸ νὰ μὴν ξαναφάμε τίποτα ἄλλο
ζωικό, ὅπως ἔπραττε αὐτός, ὁ σεβασμιώτερος τῶν προφητῶν.
5.
Ἄλλες κοινωνίες γιὰ τὴν ἐντομοφαγία - Ἡ φιλοζωία στὸν τόπο μας.
Βασικὸ ἐπιχείρημα ὑπὲρ
τῆς ἐντομοτροφίας καὶ ἐντομοφαγίας εἶναι ὅτι στὴν Ἄπω Ἀνατολή, στὴν Αφρική καὶ
στὴν Κεντρικὴ Ἀσία τρῶνε ἔντομα. Μάλιστα τρῶνε ἔντομα ἐκτὸς τέτοιων περιορισμῶν,
ὅπως αὐτῶν ποὺ ὑπάρχουν στὶς εὐρωπαϊκὲς χῶρες, δηλαδὴ τρῶνε ἀκόμα καὶ ζωύφια ὅπως
σκορπιοὶ καὶ κατσαρίδες!!!... Μπορεῖ ὅποιος δὲν γνωρίζει καὶ ἀμφιβάλλει, ἄν
θέλει καὶ ἀντέχει, νὰ ἀναζητήσει σχετικὰ βίντεο στὸ διαδίκτυο καὶ νὰ
διαπιστώσει αὐτὸ μὲ τὰ μάτια του. Ὡστόσο σὲ κάποια ἀπὸ αὐτὰ τὰ μέρη δὲν τρῶνε
μόνο ἔντομα, ἀλλὰ καὶ ζώα, ὅπως ποντίκια καὶ γάτες!!!... Ἄς ἀναλογιστοῦμε ὅτι
στὴν Ἑλλάδα τελευταῖα φορὰ που οἱ πρόγονοί μας ἔφαγαν τέτοια πράγματα ἦταν τὸ
1826 στὸ Μεσολόγγι, ὅταν ἀπ’ ἔξω βρίσκονταν μερικὲς δεκάδες χιλιάδες Τούρκοι,
χωρὶς νὰ ἐπιτρέπουν ἐπὶ ἕνα ἔτος τὴν διέλευση τροφίμων γιὰ τοὺς πολιορκημένους.
Φυσικὰ τώρα δὲν ζοῦμε σὲ κανέναν τέτοιο ἀποκλεισμό.
Ἴσως θὰ πεῖ κανεῖς ὅτι
ἡ συζήτηση δὲν εἶναι γιὰ αὐτὰ τὰ ζώα, ἀλλὰ γιὰ ἔντομα. Ναί, ἀλλὰ ἄν γιὰ ἐπιχείρημα
χρησιμοποιεῖται τὶ τρῶνε οἱ ἄνθρωποι στὰ παραπάνω μακρινὰ μέρη, τότε θὰ πρέπει
νὰ γνωρίζουμε ὅτι σὲ κάποια ἀπὸ αὐτὰ τρῶνε καὶ τὰ παραπάνω ζώα. Ἄν τοὺς μιμηθοῦμε
στὴν μιὰ συνήθεια, ἀργότερα δὲν ἀποκλείεται νὰ μᾶς προταθεῖ νὰ τοὺς μιμηθοῦμε
καὶ στὴν ἄλλη. Ὡστόσο, θὰ πρέπει νὰ σημειώσουμε κάτι χαρακτηριστικό, που
δείχνει τὴν πλήρη διαφοροποίηση σὲ διάφορα ζητήματα τοῦ κόσμου μας ἐδῶ σὲ σχέση
μὲ κοινωνίες σὰν τῶν παραπάνω χωρῶν. Πρὶν
λίγες ἡμέρες (7 Ιουνίου 2026) ἕνας ἄντρας ἔλαβε πρόστιμο 30000 εὐρὼ γιὰ κάθε ἕνα
γατάκι ἀπὸ τὰ ἑννέα συνολικά, ποὺ ἐγκατέλειψε ἔξω στὴν ὕπαιθρο, σὲ ἕνα ἀπομακρυσμένο
οἰκόπεδο! Ἀπὸ τὴν ἄλλη, κατὰ εἰρωνικὴ σύμπτωση, αὐτὸν τὸν καιρὸ δίνονται καὶ οἱ
ἀποζημιώσεις πρὸς τοὺς κτηνοτρόφους γιὰ τὰ ζώα τους, ποὺ θανατώθηκαν μὲ τὸ
πρόσχημα τῆς εὐλογιᾶς. Γιὰ κάθε ἕνα πρόβατο ἤ κατσίκι τὸ χρηματικὸ ποσὸ ποὺ
παίρνουν εἶναι στὴν καλύτερη περίπτωση
570 εὐρώ (καὶ μάλιστα αὐτὸ ἰσχύει γιὰ τὰ ἐνήλικα, ἐνῶ τὰ ἀνήλικα ἀποζημιώνονται
λιγότερο!). Καὶ τὸ ἰλιγγιῶδες αὐτὸ πρόστιμο δώθηκε ἐνῶ τὰ γατάκια ἐπέζησαν,
γιατὶ ὁ κατηγορούμενος τὰ ἐγκατέλειψε μεν, ἀλλὰ δὲν τὰ θανάτωσε, σὲ ἀντίθεση μὲ
τὰ προβατάκια ποὺ κατέληξαν θαμμένα στοὺς λάκκους κυριολεκτικὰ «τζάμπα καὶ
βερεσέ» («τζάμπα», γιατὶ τὰ περισσότερα μποροῦσαν νὰ σωθοῦν μὲ ἀγωγὴ ἥ ἐμβολιασμό, καὶ «βερεσέ», γιατὶ οἱ ἀποζημιώσεις
καθυστέρησαν ὡς συνήθως).
Ἄρα στὴν χώρα μας τὰ
γατάκια ἀπολαμβάνουν ἰδιαίτερη μεταχείριση καὶ ἀξία (μήπως λόγω τοῦ ὅτι εἶναι
κάπως ἐξυπνότερα ἤ ὀμορφότερα;!...), παρόλο ποὺ πολλὲς φορὲς μπορεῖ νὰ φέρουν
καὶ αὐτὰ διάφορες ἀσθένειες καὶ μάλιστα μεταδοτικές, ἔχοντας τὴν δυνατότητα νὰ
κοστολογηθοῦν πολὺ ἀκριβά, ἀντίθετα ἀπὸ ὅτι ζώα, σὰν τὰ ἀρνάκια, στὰ προϊόντα τῶν
ὁποίων καὶ στὸ κρέας ὀφείλουμε σημαντικὸ μέρος τῆς ὑγιεινῆς διατροφῆς μας. Καὶ ἐνῶ
στὸν πολιτισμένο κόσμο μας, οἱ ἀρμόδιοι δὲν δίστασαν νὰ θανατώσουν τὰ ζώα αὐτὰ
τῆς κτηνοτροφίας μας κατὰ χιλιάδες, ὑπάρχουν ἄλλοι ποὺ θυμοῦνται τὴν φιλοζωία
μας, ἡ ὁποία θέλουμε νὰ διακρίνει τὸν πολιτισμό μας, χρησιμοποιῶντας αὐτὴν ὡς
πρόσχημα κατὰ τῆς κτηνοτροφίας. Ἀναφέρονται δηλαδὴ στὴν ταλαιπωρία τῶν ζώων
κυρίως στὶς μεγάλες κτηνοτροφικὲς μονάδες, ποὺ ἀφοροῦν τὸν χωρικὸ περιορισμό
τους καὶ βέβαια ἀκόμα περισσότερο τὶς συνθήκες σφαγῆς τους, θέματα στὰ ὁποία ὅντως
πρέπει νὰ τηροῦνται κατάλληλες προδιαγραφὲς καὶ νὰ γίνονται ἔλεγχοι ἐπιμελῶς,
χωρὶς ὅμως νὰ ἀποτελοῦν αὐτὰ λόγο γιὰ νὰ καταργηθεῖ ἡ κτηνοτροφία. Καὶ τὸ
παράδοξο εἶναι ὅτι ἐνῶ εἴμαστε πράγματι σὲ ὅλα αὐτὰ ἐντελῶς διαφορετικοὶ μὲ ἄλλους
λαοῦς, ὅπως στὰ μέρη ποὺ προαναφέραμε, ὡστόσο παραδόξως θέλουμε νὰ τοὺς
μοιάσουμε στὴν ἐντομοφαγία! Ὅμως γιὰ παντελῶς διαφορετικοὺς λόγους: ὄχι δηλαδὴ
λόγω ἔλλειψης ἄλλων πηγῶν διατροφῆς, ἀλλὰ γιὰ λόγους φιλοζωίας καὶ προστασίας
τοῦ περιβάλλοντος!
Ὅμως στὰ μέρη ποὺ
συνηθίζεται ἡ ἐντομοφαγία, ἐκτὸς ἀπὸ τὰ ἔντομα ποὺ προσπαθοῦν νὰ μᾶς πλασάρουν
τουλάχιστον γιὰ ἀρχὴ στὴν Εὐρώπη, δηλαδὴ ἀκρίδες, γρύλους, ἀλευροσκώληκες, ἐκεῖ
τρῶνε καὶ ἄλλα ἔντομα, μεταξὺ ἄλλων σκορπιούς γιὰ παράδειγμα, ὅπως ἤδη
προαναφέραμε. Σχετικὰ μὲ αὐτούς, ὅπως καὶ παραπάνω ἐξηγήσαμε, τὸ ἱερὸ Εὐαγγέλιο
μᾶς διδάσκει μὲ τὸν πλέον σαφὴ τρόπο ὅτι ἀποτελοῦν ζωύφια πλήρως ἀκατάλληλα εἰς
βρώση καὶ μάλλον ἐπιζήμια. Ἐπειδὴ ὅμως ἠ Ἁγία Γραφὴ σὲ αὐτὰ τὰ μέρη καὶ
περισσότερο στὴν Ἄπω Ἀνατολή ἔχει μικρὴ ἀπήχηση, οἱ ἄνθρωποι ἐκεῖ χωρὶς νὰ
γνωρίζουν τὴν ἀλήθεια καταλήγουν νὰ κάνουν πράγματα, ποὺ δὲν συμφωνοῦν μαζί
Της. Ὅσοι ὅμως προσπαθοῦμε νὰ Τὴν ἔχουμε γνώμονά μας, θὰ πρέπει νὰ ἀποφεύγουμε ὅτι
παρουσιάζεται σὲ Αὐτὴ ἀνώφελο καὶ ξένο.
6.
Ἡ βιολογία γιὰ τὴν ἐντομοφαγία.
Ἕνα σημαντικὸ
συστατικὸ στοὺς ὀργανισμοὺς τῶν ἐντόμων εἶναι ἡ χιτίνη. Ἡ χιτίνη ποὺ περιέχεται
στὰ κελύφη τους ἔχει ἄγνωστη ἐπίδραση στὸν ὀργανισμό μας καὶ δὲν εἶναι σαφὲς πὼς
ἀντιδράει στὸ πεπτικό μας σύστημα κατὰ τὴν κοινὴ γνώμη τῶν εἰδικῶν. Μάλιστα ὑπάρχει
καὶ ἡ προειδοποίησή τους ὅτι μπορεῖ νὰ προκαλέσει σὲ ὅσους τὴν καταναλώνουν τὸ
λιγότερο ἀλλεργίες καὶ ἀναφυλαξίες, ἀλλὰ ὅμως εἶναι πιθανὲς καὶ σοβαρότερες ἀντιδράσεις,
ὅπως ἐνίσχυση τοῦ ἰοῦ τῆς πανώλης!
Παραπέρα, τὸ γνωστὸ σὲ
ὅλους μας αἴσθημα «ἀηδίας» ποὺ νιώθει ἡ πλειοψηφία τοῦ λαοῦ στην σκέψη καὶ μόνο γιὰ τὴν χρήση ἐντόμων
στὴν διατροφικὴ ἀλυσίδα, ὁπωσδήποτε δὲν πηγάζει ὡς ἀποτέλεσμα κοινωνικῶν
συμβάσεων καὶ διατροφικῶν συνηθειῶν, ὅπως αὐθαιρέτως ὑποστηρίζουν κάποιοι, ἀλλὰ
εἶναι μιὰ φυσικὴ ἀνθρώπινη ἀντίδρασή μας. Καὶ αὐτὸ γιατὶ δὲν ἔχουμε πλαστεῖ γιὰ
νὰ τρῶμε κατσαρίδες, μύγες καὶ σκορπιούς, καὶ τὰ παρεμφερή τους, πράγμα ποὺ
μαρτυρεῖται καὶ ἀπὸ τὴν τόσο ἀνοίκεια ὡς καὶ ἀποκρουστικὴ γιὰ ἐμᾶς ἐξωτερική τους
ἐμφάνιση (κελύφη, ἔξι ἤ περισσότερα πόδια, κεραίες, δαγκάνες, κεντριά…), ἡ ὁποία
συνοδεύεται καὶ ἀπὸ ἕνα ἐντελῶς διαφορετικό καὶ παράδοξο γιὰ ἐμᾶς τρόπο
κινήσεών τους, ὅπου βιώνουν τελείως διαφορετικὰ τὴν βαρυτική ἐπίδραση ἀπὸ ἐμᾶς,
ἀλλὰ καὶ ἀλληλεπιδροῦν μαζί μας ἐντελῶς διαφορετικὰ ἀπὸ ὅτι τὰ γύρω μας ζώα. Ἑκατομμύρια
ἄνθρωποι ἔχουν συνηθίσει νὰ ζοῦν μὲ κότες, κουνέλια, κατσίκες δίπλα τους, καὶ
μάλιστα οἱ πιὸ πολλοὶ τὸ χαίρονται, ἀλλὰ πιστεύουμε κανεῖς δὲν θέλει οὔτε
κατσαρίδες, οὔτε κουνούπια, οὔτε σκορπιούς, οὔτε τίποτα ἄλλο σὰν αὐτὰ τὰ ζωύφια
νὰ τριγυρίζουν κοντά του. Πόσο μάλλον τότε δὲν εἶναι φυσιολογικὸ νὰ τὰ θέλει
στο πιάτο του!
Γενικὰ θὰ πρέπει
κάποιος νὰ ἔχει σοβαρὲς ἐπιφυλάξεις γιὰ τὸ ποιὰ θὰ εἶναι ἡ μακροπρόθεσμη ἐπίδραση
στὴν διάνοια καὶ στὴν διάθεσή του καὶ γενικὰ στὴν καλὴ κατάσταση τῆς ὑγείας του
ἀπὸ τὴν κατανάλωση στὴ διατροφὴ τέτοιων μικρῶν ὀργανισμῶν. Καὶ ἄν ἀκόμα πειστοῦμε
ὅτι ἀνατρεφόμενα σὲ ἀποστειρωμένο καὶ ἐλεγχόμενο περιβάλλον δὲν θὰ μᾶς βλάψουν,
μπορεῖ κάποιος νὰ μᾶς διαβεβαιώσει ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέρα ὅτι πράγματι εἶναι ὠφέλημα
στὴν διατροφή; Ὅμως ὅπως ἐξηγήσαμε καὶ παραπάνω γιὰ τοὺς Χριστιανοὺς εὐλογημένο
ἀπὸ τὸν Θεὸ καὶ ὠφέλιμο εἶναι ὅτι διδάσκεται ὡς τέτοιο μέσα στὴν Ἁγία Γραφή. Καὶ
ἐνῶ διάφορα εἴδη διατροφῆς μαρτυροῦνται μέσα σὲ Αὐτή ὡς κατάλληλα γιὰ τὸν ἄνθρωπο,
δὲν συμβαίνει τὸ ἴδιο στὴν περίπτωση τῆς ἐντομοφαγίας.
Καὶ στὸ σημεῖο αὐτὸ νὰ
μὴν ξεχάσουμε νὰ λάβουμε ὑπόψιν μας καὶ τὴν ἀποχαύνωση ἤ “ἀποβλάκωση”, δηλαδὴ ἀπό-λογίκευση
ὁλόκληρων ὁμάδων νέων ἀνθρώπων στὴν εποχή μας (ὅπως γιὰ παράδειγμα εἶναι οἱ
“therians” καὶ οἱ “furry”). Ἄς ἀναλογιστοῦμε τὶ μπορεῖ νὰ συμβεῖ στὸ μυαλὸ τῶν ἀνθρώπων
(ὅπως καὶ στὸ σώμα φυσικά), ἄν αὐτοὶ ἀρχίσουν νὰ τρῶνε καὶ σκουλήκια καὶ μῦγες;!
7.
Τὸ ἐπιχείρημα τῆς μολύνσεως τοῦ περιβάλλοντος.
Τὸ βασικότερο ἐπιχείρημα
ποὺ χρησιμοποιεῖται κατὰ τῆς κτηνοτροφίας εἶναι ὅτι τὰ ζώα μολύνουν τὸ
περιβάλλον περισσότερο ἀπὸ τὰ μέσα συγκοινωνίας (προκαλοῦν 14-15% τῆς συνολικῆς
μόλυνσης) - ἐδῶ νὰ διευκρινήσουμε ὅτι αὐτοὶ ποὺ χρησιμοποιοῦν αὐτὸ τὸ ἐπιχείρημα
ἐννοοῦν τὰ χερσαῖα μέσα, καὶ ὄχι τὰ πλοῖα, οὔτε τὰ ἀεροπλάνα, καὶ πολὺ
περισσότερο ὄχι στοὺς πυραύλους, εἴτε γιὰ εἰρηνικοὺς ἤ γιὰ καταστροφικοὺς
σκοπούς. Ἀσφαλῶς ὅμως ἡ συνολικὴ μόλυνση τοῦ φυσικοῦ περιβάλλοντος ἀπὸ τὸν ἄνθρωπο
ἐκτείνεται ἐκτὸς ἀπὸ τὰ παραπάνω ἐπιπλέον καὶ στὰ ἐργοστάσια, στὶς ἑκατομμύρια ἄχρηστες
συσκευασίες καὶ σὲ ὅλα γενικὰ τὰ ἀνθρώπινα ἀπορρίμματα, εἰδικὰ τὰ πλαστικά, στὴν
ἀλόγιστη χρήση τῶν φυτοφαρμάκων καὶ λιπασμάτων στὴν γεωργία, στὴν ἀποψίλωση τῶν
δασῶν καὶ στὴν καταστροφικὴ ἐπέμβαση στὰ οἰκοσυστήματα μὲ τὴν κατασκευὴ δρόμων,
ὀρυχείων, οἰκοδομῶν, ἀγωγῶν, ἀνεμογεννητριῶν καὶ φωτοβολταϊκῶν, ὅπως καὶ στὶς ἐπιπτώσεις
ἀπὸ τὰ ὑλικὰ κατασκευής τους μετὰ τὸ τέλος τῆς ζωής τους.
Λαμβάνοντας ὑπ’ ὄψιν ὅλες
αὐτὲς τὶς σοβαρὲς πηγὲς μολύνσεως τοῦ περιβάλλοντος, τὸ νὰ ἰσχυρίζονται κάποιοι
ὅτι θὰ βοηθήσουν στὴν λύση τοῦ προβλήματος μὲ τὴν ἀντικατάσταση τῆς
κτηνοτροφίας ἀπὸ τὴν ἐντομοτροφία εἶναι τὸ λιγότερο φαιδρό, παραπέρα ὅμως μπορεῖ
νὰ γίνει καὶ πολὺ ἐπικίνδυνο. Ἄς φανταστοῦμε νὰ ξεφύγει ὁ ἔλεγχος καὶ νὰ
διαφύγουν μεγάλες ποσότητες ἐντόμων στὸ περιβάλλον ἤ νὰ μεταδωθεῖ ἕνα μικρόβιο
μέσω αὐτῶν στὸν ἄνθρωπο, ἐκτὸς τὶς ἄγνωστες ἐπιπτώσεις ποὺ μπορεῖ νὰ ὑπάρξουν
στὴν ὑγεία ὅσων καταναλώνουν ἔντομα, ὅπως ἤδη προαναφέραμε. Ἐκτὸς ὅλων αὐτῶν ἕνας
τέτοιος ἰσχυρισμὸς προσβάλλει σφόδρα καὶ τὴν νοημοσύνη μας, φθάνοντας τελικὰ νὰ
ἀποτελεῖ καὶ ὕβρη πρὸς τὴν πάνσοφα δημιουργημένη κτίση ἀπὸ τὸν Πλαστουργό, ἡ ὁποία
ἀναπόφευκτα στρέφεται καὶ πρὸς τὸν Ἴδιο.
Καταντάει γελοιότητα,
ὅταν οἱ κατήγοροι τῆς κτηνοτροφίας χρησιμοποιοῦν ὡς ἐπιχείρημα τὴν μεγάλη
κατανάλωση νεροῦ ἀπὸ τὰ ζώα, λὲς καὶ δὲν ἐπιστρέφεται αὐτὸ στὴ φύση μὲ τὰ οὖρα ἤ
δὲν παράγουν καθημερινὰ γάλα καὶ κρέας γιὰ τὸν ἄνθρωπο. Ἡ μεγάλη κατανάλωση
νερού ἀπὸ τὰ ζώα, εἴτε ἄμεσα, εἴτε μέσω τῆς παραγωγῆς τῶν ζωοτροφῶν, ἀποτελεῖ μὲν
ἀπὸ τὰ σοβαρότερα θέματα πρὸς διαχείριση τῶν ὅσων ἀσχολοῦνται μὲ τὴν
κτηνοτροφία, ποὺ χρειάζονται νὰ ἐξασφαλίσουν τὸ κατάλληλο ἀναγκαῖο γιὰ τὴν ὑγεία
καὶ παραγωγὴ τῶν ζώων νερό, ὅμως δὲν μπορεῖ νὰ παρουσιάζεται ὡς πρόβλημα εἰς
βάρος τοῦ περιβάλλοντος. Τὰ ζώα οὔτε ἐξαφανίζουν τὸ νερὸ, οὔτε τὸ μολύνουν, ἁπλὰ
τὸ ἀνακυκλώνουν. Ὑπάρχει βέβαια τὸ πρόβλημα τῆς μολύνσεως τοῦ νεροῦ, ὅταν ἡ
ζωοτροφή τους προέρχεται ἀπὸ καλλιέργειες ποὺ χρησιμοποιοῦνται φυτοφάρμακα καὶ
λιπάσματα, ὅμως ἡ ζωοτροφὴ μπορεῖ νὰ παραχθεῖ καὶ μὲ φιλικὸ τρόπο στὸ
περιβάλλον, ἀρκεῖ νὰ ὑπάρξει συνειδητοποίηση καὶ μεθοδικότητα. Δὲν φταίνε τὰ
ζώα καὶ ἡ κτηνοτροφία ἐφόσον γίνεται νόμιμα καὶ συνετὰ γιὰ τὴν μόλυνση ἤ ἔλλειψη
νεροῦ, ἀλλὰ ἐμεῖς οἱ ἴδιοι ποὺ μὲ τὶς ἀλόγιστες δραστηριότητες καὶ τὰ ἀπόβλητά
μας μολύνουμε συνεχῶς τὸ νερὸ καὶ συχνὰ τὸ καταναλώνουμε ἄσκοπα. Ἄν ἔρθει ὦρα
ποὺ δὲν ἔχουμε νερὸ νὰ ζήσουμε δὲν θὰ φταίει τίποτα ἄλλο παρά ἡ ἀδιαφορία καὶ ἀσυνειδησία
τοῦ ἀνθρώπου.
Ἐπίσης, ὡς ἐπιχείρημα
κατὰ τῆς κτηνοτροφίας χρησιμοποιεῖται καὶ ἡ
καταστροφὴ μεγάλων φυσικῶν ἐκτάσεων μὲ τὴν ὑπερβόσκηση. Πῶς ὅμως μπορεῖ
αὐτὸ νὰ σταθεῖ τὴν στιγμὴ ποὺ οἱ ἄνθρωποι κυριολεκτικὰ σαρώνουν τὰ φυσικὰ οἰκοσυστήματα
μὲ τὶς ἀνθρώπινες κατασκευές τους καὶ τὴν ἐπέκταση τοῦ ἀστικοῦ ἱστοῦ, ὅπως ἤδη
προαναφέραμε. Τὸ πρόβλημα τῆς ὑπερβόσκησης εἶναι βέβαια ὑπαρκτό, λόγω τῆς αὐξημένες
σήμερα κτηνοτροφικὲς ἀνάγκες, ἀλλὰ μπορεῖ νὰ εἶναι διαχειρίσιμο μὲ κατάλληλες
μελέτες καὶ μέριμνα.
Μπορεῖ ὅντως νὰ ὑπάρχει
μεγάλη αὔξηση τῆς κτηνοτροφίας λόγω τοῦ ὑπερπληθυσμοῦ τῶν ἀνθρώπων πάνω στὴν γῆ
(πάντως ὄχι ἐδῶ στὴν Ἑλλάδα καὶ ὅλη τὴν Εὐρώπη, ὅπου ζοῦμε συνεχῶς μεγαλύτερη ἔξαψη
τοῦ δημογραφικοῦ!), ὅμως ὁ ὁποιοσδήποτε μὲ λίγο κοινὴ λογικὴ καταλαβαίνει ὅτι
κάτι τέτοιο δὲν μπορεῖ ποτὲ νὰ συνεπάγεται ὡς λύση τὴν ἐξαφάνισή της, ποὺ ἐπιδιώκεται
γιὰ παράδειγμα μὲ τὴν θανάτωση ὁλόκληρων κοπαδιῶν μὲ ἀφορμὴ τὴν ἐμφάνιση μιᾶς ἐπιδημίας,
σὰν τὴν εὐλογιὰ πρόσφατα, «καίγοντας μαζὶ μὲ τὰ ξερά καὶ τὰ χλωρά». Ἥ πάλι γιὰ
παράδειγμα ἐξαφανίζοντας τὴν ἐγχώρια κτηνοτροφία μὲ τὴν εἰσαγωγὴ ζώων σὲ μεγάλη
κλίμακα ἀπὸ ἄλλες μακρινὲς χῶρες, ὅπως συνέβη στὴν περίπτωση τῆς συμφωνίας τῆς
ΕΕ μὲ τὴν Mercosur.
8.
Ὁ καθοριστικὸς καὶ ἐδῶ ρόλος τῆς ἐξουσίας.
Τὸ ὅτι ἡ ἐξουσία δὲν
παύει νὰ αναζητάει τρόπους νὰ μᾶς ἐπιβληθεῖ,
εἶναι ἕνα ἀναμφισβήτητο γεγονὸς ποὺ στὶς ἡμέρες μας τὸ ζοῦμε πολὺ ἔντονα. Γιὰ
παράδειγμα, ἄς θυμηθοῦμε τὰ μέτρα ἐπὶ τοῦ καιροῦ τοῦ κορωνοϊοῦ. Σήμερα ἡ ἐξουσία
τὸ φθάνει πολὺ μακρύτερα μὲ ὅλη αὐτὴν τὴν προπαγάνδα στὸ θέμα τῆς διατροφῆς, ποὺ
σὲ συνδυασμὸ μὲ τὴν χορήγηση τοῦ προσωπικοῦ ἀριθμοῦ καὶ τὸν ἔλεγχο δι’ αὐτοῦ σὲ
ὅλες τὶς συναλλαγές μας, ἐπιδιώκει ἐχοντάς μας ἐξαρτημένους καὶ ἐλεγχόμενους σὲ
αὐτὰ τὰ ζωτικὰ καὶ κρίσιμα θέματα νὰ μὴ μᾶς ἀφήσει στὴν οὐσία κανένα περιθώριο ἐλεύθερης
ἔκφρασης καὶ δράσης. Ὅλα ξεπουλοῦνται κι ὅλα ἐλέγχονται, χωρὶς τελικὰ ἔτσι νὰ μᾶς
ἐπιτρέπεται νὰ μποροῦμε νὰ ζήσουμε πραγματικὰ μὲ πίστη στὸ Κύριό μας, ἐφόσον
μαζὶ μὲ τὰ ὑπόλοιπα δικαιώματά μας καταπατεῖται καὶ ἡ ἐλευθερία θρησκευτικῆς
μας συνειδήσεως. Αὐτοὶ ποὺ μᾶς θέλουν ὡς
δούλους τους, ἐργάζονται νὰ μᾶς ἀπομακρύνουν ἀπὸ τὴν ἀληθινὴ ἐλευθερία, τὴν ὁποία
μποροῦμε νὰ πετύχουμε μόνο ὡς γνήσιοι δούλοι τοῦ Κύριου. Οἱ ἄρχοντες καὶ οἱ
δυνατοὶ ποὺ ὑποκινοῦν τὰ νήματα τοῦ κόσμου τούτου οὔτε ἀγαπᾶνε ἐμᾶς τὸν λαό, οὔτε
καὶ ἐνδιαφέρονται γιὰ τὸ καλό μας, πράγμα ποὺ καθίσταται πρόδηλο τόσο ἀπὸ τὴν
στάση τους πρὸς τὸν θεσμὸ τῆς οἰκογένειας καὶ τῆς πατρίδας, ὅσο καὶ ἀπὸ τὴν
περιφρόνηση καὶ ἀδιαφορία τους πρὸς τὸ Θεό.
Παραδείγματα καὶ ἀπόδειξη
γι’ αὐτὸ ἀποτελοῦν ἡ κάλυψη διὰ νόμων τῶν ἐκτρώσεων, ὅπως καὶ ἡ νομικὴ θέσπιση
τοῦ γάμου τῶν ομοφυλοφίλων ποὺ τοὺς δίνει τὸ δικαίωμα στὴν υἱοθεσία τέκνων, ἡ ἔμπρακτη
παντελὴ καὶ προκλητικὴ ἀδιαφορία γιὰ τὸ αὐξανόμενο δημογραφικό, ποὺ μὲ αὐτὸ ἀργοπεθαίνει
ἡ πατρίδα μας, ἡ φτωχοποίηση τοῦ ἑλληνικοῦ λαοῦ, ἡ ἔλλειψη πρόνοιας γιὰ τὴν ἀνεργία,
ἡ ἀθρόα ἰδιωτικοποίηση σημαντικῶν ὀργανισμῶν καὶ ἐπιχειρήσεων, ἡ ἀλόγιστη ἀποδοχὴ
παράνομων μεταναστῶν στὴν χώρα μας, ποὺ μὲ τοὺς περισσότερους ἀπὸ αὐτοὺς δὲν μᾶς
συνδέουν οὔτε θρησκευτικοί, οὔτε πολιτισμικοί, οὔτε ἱστορικοὶ δεσμοί, ἡ ἐπίμονη
καὶ ἔμμονη ἀπαίτηση γιὰ ἀριθμοποίηση καὶ παρακολούθηση τῶν πολιτῶν μέσω τοῦ
προσωπικοῦ ἀριθμοῦ καὶ τῆς ψηφιακῆς ταυτότητας.
9.
Συμπέρασμα.
Ὅμως μὲ τὴ χάρη τοῦ
Θεοῦ ἄς σταθοῦμε στὶς ἀρχές καὶ στὴν πίστη μας καὶ νὰ μὴν ὑποκύψουμε. Κατ’ ἀρχὴν
ἄς μένουμε σὲ ἐγρήγορση καὶ νὰ μὴν τρῶμε τίποτα πρὶν νὰ ἐλέγξουμε τὰ συστατικά
του ποὺ περιέχει, προτρέποντας καὶ τοὺς ἄλλους νὰ προσέχουν αὐτό τὸ θέμα τῆς
διατροφῆς μας καὶ νὰ πράττουν τὸ ἴδιο. Ταυτόχρονα εἶναι βέβαια ἐπίσης σημαντικὸ
νὰ περιορίζουμε ὅσο μποροῦμε καὶ τὴν κρεοφαγία στὸ ἐντελῶς ἀναγκαῖο, καθὼς αὐτὴ
δὲν βοηθάει καὶ στὴ πνευματικὴ ζωή μας. Τέλος, νὰ μὴν ξεχνάμε καὶ τὸ
βασικότερο, νὰ εὐχόμαστε δηλαδὴ στὸν Ἅγιο Θεόδωρο μετὰ τῶν ὑπολοίπων Ἁγίων γιὰ
νὰ μᾶς φωτίζει καὶ νὰ μᾶς φυλάει ἀπὸ τὸν ὁποιοδήποτε μολυσμὸ τροφίμων, ὅπως
προστάτευσε τὸν Πατριάρχη Εὐδόξιο καὶ τὸ ποίμνιο τῆς Κωνσταντινούπολης μὲ τὸ διὰ
κολλύβων θαῦμα του ἀπὸ τὴν δολιότητα καὶ ἀσέβεια τοῦ Αὐτοκράτορα Ἰουλιανοῦ τοῦ
Παραβάτη. Καὶ τότε μὲ τὴν χάρη τοῦ Θεοῦ καὶ τὶς προσευχές τῶν Ἁγίων ἀντιμετώπισαν
τὸν παράνομο ἡγέτη, καὶ τώρα μὲ τὸν ἴδιο τρόπο θὰ ἀντιμετωπίσουμε τοὺς σημερινοὺς
ἰσχυρούς, ποὺ μᾶς κατεξουσιάζουν καὶ καταδυναστεύουν κόντρα στὶς πεποιθήσεις
μας, χωρὶς νὰ σκέφτονται τὸ πραγματικό ὄφελος τοῦ λαοῦ, ἀκριβῶς ὅπως καὶ τότε.