Σάββατο, 25 Μαρτίου 2017

Το Άγιον Όρος κατά την Τουρκοκρατία

Αποστόλου Βακαλόπουλου
(Ιστορία του Νέου Ελληνισμού, Β’ τομ., Θεσσαλονίκη 1976).
Εκτός από τα πατριαρχεία (ιδίως το οικουμενικό) και τις κατά τόπους μητροπόλεις και επισκοπές, εκκλησιαστικά κέντρα με άμεση επίδραση στις ψυχές των πιστών είναι οι μονές, προ πάντων οι μεγάλες μοναστικές κοινότητες του Αγίου Όρους και των Μετεώρων, πολυύμνητες για το ιδεώδες φυσικό περιβάλλον, που εξασφαλίζουν την μόνωση και μεταρσιώνουν τον νου προς το θείο. Πραγματικά, όπως ο Άθως με την επιβλητική του ανύψωση ως τα σύννεφα, ως τον ουράνιο θόλο, έτσι και τα Μετέωρα, οι δυνατά ριζωμένοι στην γη θαυμαστοί βράχοι, που ξεπετάγονται με ορμή προς τα άνω, συμβολίζουν την τάση για έξαρση, για πρόσμειξη με το θείο.
Από τα κέντρα αυτά, ιδίως από το πρώτο, που βρίσκεται σε πνευματική επαφή με όλα τα μοναστήρια των ελληνικών χωρών, ακτινοβολεί η φλόγα της ορθοδοξίας προς κάθε κατεύθυνση. Από αυτά ξεκινούν, ιδίως προς τις δυτικές ελληνικές χώρες Μακεδονία και Ήπειρο, ευσεβείς μοναχοί, που πορεύονται εκούσια προς το «μαρτύριον» η προς την «ερημίαν», για να ιδρύσουν μονές και να τονώσουν με την διδασκαλία και με το παράδειγμά τους τους τρομοκρατημένους και απελπισμένους χριστιανικούς πληθυσμούς. Χαρακτηριστική είναι η κτίση πολλών νέων μονών επάνω στην Πίνδο, ιδίως από τα μέσα του 17ου αιώνα, ως τα Άγραφα κάτω.
Για το Άγιο Όρος έχουν γραφή εκατοντάδες βιβλία και χιλιάδες άρθρα, αλλά ελάχιστα απ’ αυτά προσφέρουν ακριβή και θετικά στοιχεία . Αισθητή είναι ακόμη η έλλειψη ενός μεγάλου συνθετικού έργου, ιδίως της εποχής της τουρκοκρατίας, το οποίο να χρησιμοποιή ευρύτατα τα έγγραφα των αρχείων της αντίστοιχης περιόδου (που μένουν σχεδόν απρόσιτα στον ερευνητή) με την προσπάθεια να εισδύση στην ουσία του μοναχικού βίου, στους κλυδωνισμούς της ψυχής των μοναχών και στους πνευματικούς των αγώνες.
   Τις πιο πρώιμες, αλλά και ενδιαφέρουσες περιγραφές για το Άγιον Όρος τις έχουμε από Ρώσους προσκυνητές που με πολλές λεπτομέρειες, όπου η αλήθεια συχνά χάνεται μέσα στον μύθο, μιλούν για την κατάσταση και την ιστορία των μονών, για τα μετόχια και τα κτήματά τους στην Χαλκιδική και στην περιοχή της Θεσσαλονίκης (βλ. σ. 216-217 χάρτη Χαλκιδικής με τα μετόχια που είχε το Άγιον Όρος κατά τα πρώτα τη μετά την άφιξη των προσφύγων*), για τους θησαυρούς που κρύβουν, για τα ποικίλα και πολύτιμα δώρα βυζαντινών βασιλέων, για τα άγια λείψανα και τα θαύματά τους, και για άλλα ενδιαφέροντα πράγματα που όλα μαζί συνθέτουν την θρησκόληπτη ατμόσφαιρα της εποχής. Κατά τα τέλη του 15ου αιώνα ο Ρώσος προσκυνητής Ησαϊας μνημονεύει τα μισά σχεδόν μοναστήρια ως σλαβικά και αρβανίτικα: Δοχειαρίου, Γρηγορίου, Αγ. Παύλου, ένα κοντά στον Αγ. Παύλο αφιερωμένο στον Αγ. Ιωάννη τον Θεολόγο (εννοεί ασφαλώς την μονή Διονυσίου), Χιλανδαρίου σερβικά, Παντελεήμονος ρωσικό, Σίμωνος Πέτρας βουλγαρικό, Καρακάλλου και Φιλοθέου αρβανίτικα. Του Ζωγράφου, Κασταμονίτου, Ξηροποτάμου και Κουτλουμουσίου δεν τα προσδιορίζει, ενώ της Λαύρας, Βατοπεδίου, Παντοκράτορος και Σταυρονικήτα τα ονομάζει ρητά ελληνικά. Νομίζω ότι η πληροφορία του είναι αξιόπιστη και χαρακτηρίζει την ελεύθερη πια διακίνηση των σκλαβωμένων χριστιανικών λαών μέσα στον χώρο της οθωμανικής αυτοκρατορίας, και ιδίως την κάθοδο των Σλάβων και Αλβανών (πιθανότατα Βορειοηπειρωτών), όχι μόνο γεωργών, αλλά και μοναχών προς την Βόρεια Ελλάδα, Μακεδονία και Θράκη.
   Την γνώμη μου αυτή την επιβεβαιώνουν δύο έγγραφα της «Συνάξεως»: το ένα, του 1399, το υπογράφουν σλαβικά μόνον οι αντιπρόσωποι του Χιλανδαρίου και Διονυσίου, ενώ το άλλο, του 1505 (σύγχρονο δηλαδή του Ησαϊα), το υπογράφουν 18 αντιπρόσωποι, από τους οποίους οι 11 βάζουν την υπογραφή τους στα σλαβικά. Δηλαδή κατά τον 15ο αι. και ιδίως μετά την Άλωση οι μονές του Αγ. Όρους αριθμούν πολλούς Σλάβους μοναχούς. Γι’ αυτό και από τις αρχές του 16ου αι. παρατηρείται κάποια αντίδραση ορισμένων Ελλήνων μοναχών εναντίον του εκσλαβισμού των μονών, αν κρίνουμε από ορισμένες ενδείξεις που θα αναφέρουμε σε άλλα μέρη. Ο ελληνισμός φοβισμένος αρχίζει ν’ αμύνεται.
Εκτός από τις περιγραφές των Ρώσων προσκυνητών, σύντομες, αλλά θετικές, είναι οι πληροφορίες του Pierre Belon, ο οποίος φλέγεται από την επιθυμία να επισκεφθή τον ιερό εκείνο τόπο και να γνωρίση την ιδιότυπη ζωή των μοναχών. Ενθουσιασμένος από το φυσικό περιβάλλον σημειώνει ότι δεν γνωρίζει άλλον τόπον πιο κατάλληλο για μόνωση.
Αν κάποιος έλθη στο Άγιο Όρος, για να γίνη καλόγερος, και έχη κάποια περιουσία, τότε και αυτή ενσωματώνεται στην περιουσία του μοναστηριού. Το κακό όμως είναι ότι οι υποψήφιοι μοναχοί κείρονται συνήθως αδοκίμαστοι και αμέσως κατόπιν στέλνονται σε διάφορες αγροτικές εργασίες, σε κοπάδια ζώων, μύλους κ. λ. με αποτέλεσμα να φθείρωνται οι ψυχές τους.
Οι 6.000 μοναχοί ζουν σε 24 παλιά μοναστήρια σκορπισμένα εδώ και εκεί, καλοχτισμένα και οχυρωμένα με ψηλά τείχη, για ν’ αντιστέκωνται στις επιδρομές των πειρατών, αν και συνήθως αυτοί - ακόμη και οι Τούρκοι - δεν τα πειράζουν.
   Όλοι οι μοναχοί είναι ντυμένοι φτωχικά και εργάζονται. Ξεκινούν κάθε πρωί για τις δουλειές τους με το δισάκκι τους ριχμένο στον ώμο γεμάτο παξιμάδια και μερικά κρομμύδια και με τα εργαλεία τους στο χέρι, τσάπα, σκαπάνη η κλαδευτήρι. Άλλοι τσαπίζουν τ’ αμπέλια, άλλοι κόβουν ξύλα και άλλοι κάνουν καράβια. Άλλοι πάλι κλώθουν μαλλί η είναι ράφτες, τσαγκάρηδες, κτίστες, ξυλουργοί κ. λ.. Κάνουν ωραία ξύλινα κουτάλια, ξυστριά για την ράχη, κύπελλα, δίσκους ποικιλόχρωμους και άλλα ωραία αντικείμενα, βιοτεχνία που επιζεί ακόμη ως σήμερα.
Οι μοναχοί δεν τρώγουν κρέας, ακόμη και ψάρια, ιδίως την Σαρακοστή. Αρχίζουν με κρομμύδια ωμά και σκόρδα. Η κύρια τροφή τους είναι ελιές και κουκκιά βρεγμένα. Τελειώνουν με ρόκα και κάρδαμο. Φιλοξενούν τους επισκέπτες δωρεάν. Επειδή θεωρούνται ότι τηρούν αυστηρότατα τους κανόνες του μοναχικού βίου, οι ορθόδοξοι λαοί, όπου και αν κατοικούν, στα Βαλκάνια, στην Ρωσία, στην Πολωνία, στον Καύκασο, στην Μιγγρελία κ. λ., τους σέβονται πολύ περισσότερο από τους άλλους μοναχούς. Ακόμη σέβονται ιδιαίτερα και εκείνους τους μοναχούς του Σινά, του Λιβάνου, των ερήμων της Συρίας κ. λ., που έμειναν ένα διάστημα στο Άγιο Όρος. Αλλά και όλοι γενικά αναγνωρίζουν την αγιότητα του Όρους και σέβονται βαθύτατα ιδίως τους ασκητές. Οι μοναχοί πληρώνουν κεφαλικό φόρο (κοινώς λεγόμενο χαράτς) 3 τάλληρα κάθε χρόνο κατά κεφαλή. Αγοράζουν με δικά τους χρήματα τα ρούχα τους και τα απαραίτητα εργαλεία, για να καλλιεργούν την γη τα μοναστήρια έχουν εισοδήματα από διάφορες χώρες της ορθοδοξίας, κυρίως από την Ρωσία και την Βλαχία. Συχνά μάλιστα στέλνουν μοναχούς στο εξωτερικό, για να ζητήσουν την ελεημοσύνη των χριστιανικών λαών. Αυτοί είναι οι λεγόμενοι «ταξιδιώτες». Η έξοδος αυτή, που οι ζηλωτές του αυστηρού πνεύματος την κατακρίνουν ως διαλυτική του μοναχισμού, διαρκεί συνήθως δύο τρία χρόνια. Μετά την επιστροφή τους παραδίδουν τα χρήματα στον σκευοφύλακα του κάθε μοναστηριού, ο οποίος αντιμετωπίζει τις διάφορες ανάγκες και τα υπόλοιπα τα κρατεί για να πληρώση τα έξοδα ενός άλλου ταξιδιού.
Οι μοναχοί που κινούν την περιέργεια μαζί και τον θαυμασμό του κόσμου είναι οι ερημίτες, εκείνοι δηλαδή που, ύστερ’ από συμβίωση πολλών ετών στο μοναστήρι, αναχωρούν ένας - ένας χωριστά στην «έρημον», όπου περνούν τα υπόλοιπα χρόνια της ζωής τους σιωπηλοί με την σκέψη τους στραμμένη προς το θείο, τρώγοντας τρεις ή δύο ή και μία φορά την εβδομάδα μόνο ψωμί ή χόρτα, ρίζες και κάστανα. Αυτοί συνήθως είναι οι οραματιστές προφητειών.
   Από τους μεταγενεστέρους ξένους περιηγητές που μας πληροφορούν για τον Άγιον Όρος ο πιο αξιόπιστος είναι ο Άγγλος John Covel, ο πρώτος Άγγλος που το επισκέφθηκε επί Τουρκοκρατίας, στα 1677. Ο Covel (σ’ αυτόν βασίζεται ο Ricaut) περιγράφει τα μεγαλύτερα μοναστήρια και δίνει ενδιαφέρουσες πληροφορίες για την οργάνωση του Όρους και ιδίως για τα αξιώματα και την διοίκηση της Λαύρας. Αναφέρει ότι ο οικουμενικός πατριάρχης δεν επεμβαίνει στην εσωτερική διοίκηση, αλλά μόνο διορίζει κατά παράδοση τον αρχιερέα, τον μητροπολίτη Ιερισσού και Αγ. Όρους, ο οποίος είναι υπό τον Θεσσαλονίκης και μένει άλλοτε στις Καρυές και άλλοτε στην Σιδερόκαψα. Έχει σωθή μάλιστα και δημοσιευθή μπεράτι σχετικό με τον διορισμό μητροπολίτη του Αγίου Όρους στα 1482.
Ο πραγματικός ανώτατος εκκλησιαστικός άρχοντας του τόπου είναι ο Πρώτος. Αυτός καθήκον έχει να εποπτεύη τα διασπαρμένα στο Αγ. Όρος κελλιά των αναχωρητών και σε κοινές συνεδρίες στο Π ρ ω τ ά τ ο ν στις Καρυές μαζί με τους γέροντες των κελλιών να διαλύη τις έριδες των μοναχών και των μονών. Ο Πρώτος παύει να εμφανίζεται κατά τα τέλη του 16ου αιώνα.
Την θέση του Πρώτου την παίρνουν τώρα οι «γέροντες της Συνάξεως» ή «επιστάται». Είναι οι αντιπρόσωποι των μονών στο Πρωτάτο. Έτσι σχηματίζεται εκεί ένα είδος γενικής συνέλευσης, η σημερινή «Σύναξις», που εξετάζει τα ζητήματα που ενδιαφέρουν την μοναστική κοινότητα.
Στις Καρυές εδρεύει Τούρκος αγάς με δύο ή τρεις άνδρες, για να προστατεύουν τις μονές από τις καταπιέσεις των άλλων Τούρκων, ειδικά των ναυτικών της Μπαρμπαριάς. Ο αγάς (από το σώμα των μποσταντζήδων) διορίζεται από τον μποσταντζή μπασή ως αντιπρόσωπός του και μένει στην θέση αυτή δυο χρόνια. Η ετήσια μισθοδοσία του επιβαρύνει τους μοναχούς. Ακόμη κάθε μονή τον προσκαλεί στην πανήγυρη του ναού της και (εκτός από την διατροφή αυτού και της ακολουθίας του) του δωρίζει ένα πουγγί με νομίσματα ανάλογα με την οικονομική της αντοχή.
Ως προς την εσωτερική διοίκηση, ορισμένες μονές, ιδίως Λαύρας και Βατοπεδίου κατά τον 16ο αι. για διάφορους λόγους, κυρίως οικονομικούς, εγκαταλείπουν το κοινοβιακό καθεστώς και υιοθετούν το ιδιόρρυθμο σύστημα ή το μεικτό ιδιόρρυθμο. Το καθεστώς αυτό ενισχύθηκε επί Ιερεμία Β’ και αυτό γενικά, φαίνεται, ακολούθησαν τα μοναστήρια παρά τις διαμαρτυρίες ορισμένων ασκητικών μορφών και τις προσπάθειες τους για την επαναφορά του κοινοβιακού θεσμού.
Το παρακάτω απόσπασμα πράξεως της μονής Λαύρας, που έχει συνταχθή στις αρχές του 18ου αι., προσπαθεί να δικαιολογήση με τα εξής την παρέκκλιση από τα αυστηρά τυπικά του Αγίου Αθανασίου:

«Δεν μας συγχωρεί την σήμερον (η έπαρσις της αθεΐας και το βαρβαρικόν ξίφος) φροντίζειν ποσώς περί των τοιούτων παραδόσεων, ως περιττών όντων εν τω παρόντι καιρώ, οπού το ευαγγέλιον της χάριτος υβρίζεται και καταπατείται και αντιλέγεται φανερώς υπό των απίστων. Φυλάττειν δε μόνον τον όρον και την τάξιν της ευσεβείας και τον αγιασμόν του Πνεύματος, όπως μη επέλθη εφ’ ημάς καμμία εγκατάλειψις από της εξωτερικής αρπαγής και συγχύσεως τότε ούτε κανόνες, ούτε τύποι Πατέρων βοηθήσαι όλως ισχύσουσιν ημίν. Εν τούτοις μόνοις ζητείν την ασφάλειαν το γε νυν έχον και τα λοιπά παρατρέχειν ως μη χρησιμεύοντα εις τον παρόντα αιώνα, του παλαιού καιρού εκείνα πάντα τυγχάνοντα αξιώματα και θεωρίαι και μελετήματα».

   Πραγματικά οι μονές του Αγίου Όρους (αλλά και όλες οι μονές) υποφέρουν από την έλλειψη ασφάλειας κατά τους πρώτους αιώνες της τουρκοκρατίας, από καταπατήσεις των γαιών τους από γειτονικούς Τούρκους σπαχήδες ή από παραβιάσεις των δικαιωμάτων τους , από πειρατείες, ληστείες, από προστριβές μεταξύ τους για τα όρια των κτημάτων τους κ. λ. με αποτέλεσμα πολλές να διαλύωνται και να ερειπώνωνται ή να πέφτουν σε μεγάλα χρέη και φτώχεια. Μεγάλο πλήγμα κατά των μονών ήταν ιδίως η κατάσχεση των μετοχίων και των άλλων κτημάτων τους στα 1568, για την οποία έχουμε με κιόλας μιλήσει. Σχετικά το έτος ακριβώς εκείνο συστατικό έγγραφο του πατριάρχη Τιμοθέου προς τον μοναχό Δανιήλ Καστρήσιο, που βγαίνει για «ζητεία» στην Δυτική Ευρώπη για την μονή των Ιβήρων, μιλεί για αβάσταχτα χρέη της και τόκους και κοντά σ’ αυτά για την μεγάλη ζημιά που έπαθαν τον προηγούμενο χρόνο από τους Τούρκους, οι οποίοι τους είχαν κατηγορήσει ότι εφοδίαζαν τους Φράγκους με τρόφιμα .
Η ακμή που είχαν γνωρίσει τα μοναστήρια επί των βυζαντινών βασιλέων δεν επρόκειτο πια να ξαναγυρίση. Γι’ αυτό τόσον αυτά, όσο και τα άλλα, έστελναν απεσταλμένους στις ελληνικές κοινότητες του εξωτερικού, οι οποίες τα βοηθούσαν, όπως μπορούσαν πολλοί επίσης ορθόδοξοι ηγεμόνες, ιδίως της Ρωσίας, της Βλαχίας και Μολδαβίας ή και φιλόθρησκοι ιδιώτες έστελναν συχνά χρήματα για ν’ ανακουφίσουν τις μονές ή να εξοφλήσουν τα χρέη τους, καθώς και άλλα αφιερώματα, κεντητούς επιτάφιους, χειρόγραφα ευαγγέλια η άλλα χειρόγραφα και έντυπα θεολογικά βιβλία (τυπωμένα στα τυπογραφεία των ρουμανικών μονών ή πόλεων, Ιασίου, Βουκουρεστίου, Ρύμνικ, Τιργκόβιστε και Σναγκόβ), αναλάμβαναν την προστασία ορισμένων μονών, έκτιζαν ή επισκεύαζαν διάφορα οικοδομήματα και γενικά διατηρούσαν ποικίλες πνευματικές σχέσεις μαζί τους. Ειδικά με τις ρουμανικές χώρες οι σχέσεις ήταν στενές. Πολλοί Αγιορείτες έρχονταν στην Μολδαβία και Βλαχία, καθώς και Ρουμάνοι κατέβαιναν και μόναζαν σε διάφορες μονές του Αγ. Όρους.
Οι Φαναριώτες ηγεμόνες, που διαδέχονται στα 1711 τους Βλάχους και Μολδαβούς στις παραδουνάβιες ηγεμονίες, δεν είναι τόσο γενναιόδωροι, όσο οι προκάτοχοί τους, γιατί ούτε τον πλούτο ούτε την πολιτική δύναμη εκείνων έχουν. Πάντως οι μονές του Αγ. Όρους, αλλά και άλλα εκκλησιαστικά ιδρύματα (μονές Μετεώρων, πατριαρχεία Ιεροσολύμων κ. λ.) με τις δωρεές είτε των ηγεμόνων είτε και των ιδιωτών αποκτούν στην Βλαχία και Μολδαβία μονές, εκκλησίες, μετόχια και άλλα ακίνητα, με λίγες λέξεις τεράστια κτηματική περιουσία, η οποία μετά την ανεξαρτησία των χωρών εκείνων δημιούργησε το μεγάλο μοναστηριακό ζήτημα.
Παρά ταύτα η οικονομική κατάσταση των μονών του Άθω συνεχώς χειροτερεύει εξ αιτίας των αβάσταχτων φόρων και τόκων. Τα πολλά χρέη που είχε συνάψει η Ιερά Κοινότητα έφεραν τα μοναστήρια σε εξαθλίωση γύρω στα 1600.
Η κατάσταση επιδεινώνεται μετά τον κρητικό πόλεμο (1645 - 1669) ως τα μέσα του επόμενου αιώνα, οπότε με την οικονομική, πνευματική και πολιτική άνοδο των Ελλήνων, αλλά και με την αφιλοκερδή γενναιοδωρία ιδίως των ηγεμόνων της Βλαχίας και Μολδαβίας αρχίζει νέα περίοδος οικονομικής και πνευματικής ακμής. Κτίζονται νέες οικοδομές με κύρια ύλη τα τούβλα ή με τούβλα και πελεκημένες πέτρες. Πολλά όμως κτήρια των μονών, μεγάλων ή μικρών, καθώς και σκήτες και κελλιά κτίστηκαν τις παραμονές της ελληνικής επανάστασης του 1821, μετά τις 2 Σεπτεμβρίου 1820, οπότε καταρρακτώδης βροχή είχε κάνει μεγάλες καταστροφές στο Άγιον Όρος.
Κατά τον 18° και αρχές του 19ου αι., ιδίως μεταξύ 1784 - 1813, οκτώ από τα μικρά μοναστήρια του Άθω, του Ξενοφώντος, Εσφιγμένου, Σίμωνος Πέτρας, Ρωσικό, Διονυσίου, Καρακάλλου, Ζωγράφου και Κουτλουμουσίου, γίνονται πάλι κοινόβια.
Ο Belon μιλώντας για την πνευματική κατάσταση του Αγίου Όρους γράφει ότι άλλοτε είχε πολλά και ποικίλα χειρόγραφα, ότι στην εποχή του ήταν κυρίως θεολογικά (σημ: φυσικό ήταν να είναι τα περισσότερα), ότι σε κάθε μοναστήρι βρίσκονται μόνο δυο ή τρεις μοναχοί που ξέρουν να γράφουν ή να διαβάζουν ‚ και αυτό γιατί δήθεν - ήταν απαγορευμένη με αφορισμό η μελέτη άλλων έργων, εκτός από τα θεολογικά. Η φιλοσοφία και η ποίηση βρίσκονταν υπό διωγμό -εννοείται το πνεύμα δυσπιστίας και η δυσμενής στάση απέναντι της φιλοσοφίας που επικράτησε μέσα στους κόλπους της ορθοδοξίας μετά τους ησυχαστικούς αγώνες.
Μολαταύτα το Άγιο Όρος ανέδειξε πολλούς λόγιους κληρικούς και ιεράρχες. Ιδίως διασώζεται εκεί κατά παράδοση η βυζαντινή μουσική, όπως μαρτυρεί ο πλούτος των μουσικών χειρογράφων και το πλήθος των ιεροψαλτών και μουσικών, Γενικά το Άγιο Όρος υπήρξε επί τουρκοκρατίας, όπως εύστοχα είχε παρατηρήσει ο επίσκοπος Σάμου Γεωργειρήνης, η «Μεγάλη Ακαδημία του ορθοδόξου μοναχισμού». Ήταν δηλαδή σύμβολο, ιδέα παρά σχολή. Οι υπηρεσίες των μοναχών του Άθω στην ορθοδοξία ήταν μεγάλες. Αυτοί, παρά την αμάθεια, την θρησκοληψία και την αργυρολογία κατά τις περιοδείες τους, ήταν εκείνοι κυρίως που με το φλογερό και αδιάλλακτο κήρυγμά τους ενθάρρυναν τους ορθοδόξους να εμμένουν στην πίστη τους και να μη προσέρχωνται στον ισλαμισμό ή στον καθολικισμό. Συγκεκριμένα οι καθολικοί ιερείς των Κυκλάδων αναγνώριζαν ότι ένα σημαντικό αίτιο που εμπόδιζε τον προσηλυτισμό των κατοίκων ήταν η δράση των μοναχών του Αγίου Όρους, οι οποίοι την μεγάλη Σαρακοστή τριγύριζαν στα νησιά, εξομολογούσαν τους απλούς κατοίκους, τους μετέδιδαν την Θεία μετάληψη και σύγχρονα κατηγορούσαν τον πάπα και την καθολική Εκκλησία. Έτσι φανάτιζαν εκείνους ακριβώς που ήταν ευάλωτοι από την καθολική προπαγάνδα.

«ΠΗΓΕ ΝΑ ΚΑΝΕΙ ΤΟΝ ΑΓΙΟ ΠΑΡΘΕΝΙΟ…»

     
 «Σε ένα μοναστήρι πήγαν έναν δαιμονισμένο και ο ηγούμενος είπε στους πατέρες να πάνε στην εκκλησία να κάνουν κομποσχοίνι. Είχαν εκεί και την κάρα του Αγίου Παρθενίου, επισκόπου Λαμψάκου, και το δαιμόνιο στριμώχθηκε πολύ. Συγχρόνως, ο ηγούμενος ανέθεσε και σε έναν ιερομόναχο να διαβάσει στον δαιμονισμένο εξορκισμούς. Ο ιερομόναχος αυτός ήταν ευλαβής μεν εξωτερικά, αλλά εσωτερικά είχε κρυφή υπερηφάνεια. Ήταν αγωνιστής και τυπικός σε όλα. Νουθετούσε πνευματικά τους άλλους, γιατί ήταν και λόγιος. Ο ίδιος όμως δεν βοηθιόταν από κανέναν, γιατί οι άλλοι, από σεβασμό, όταν τον έβλεπαν να κάνει κάτι στραβό, δίσταζαν να του το πουν. Είχε δημιουργήσει ψευδαισθήσεις στον εαυτό του ότι είναι ο πιο ενάρετος της μονής κ.λπ. Ο πονηρός βρήκε ευκαιρία εκείνη την ημέρα να του κάνει κακό. Έβαλε την πονηριά του, για να του δώσει την εντύπωση ότι αυτός διώχνει το δαιμόνιο από τον δαιμονισμένο. Μόλις λοιπόν άρχισε να διαβάζει τους εξορκισμούς, άρχισε το δαιμόνιο να φωνάζει: “Καίγομαι! Πού με διώχνεις, άσπλαχνε!”, οπότε νόμιζε ότι καίγεται από τον δικό του εξορκισμό – ενώ ο δαίμονας ζοριζόταν, γιατί προσεύχονταν και οι άλλοι πατέρες –, και απάντησε στον δαίμονα: “Να έρθεις σ’ εμένα!”. Το είχε πει αυτό ο Άγιος Παρθένιος σε ένα δαιμόνιο, αλλά εκείνος ήταν άγιος. Μια φορά δηλαδή που ένα δαιμόνιο φώναζε: “Καίγομαι, καίγομαι! Πού να πάω;”, ο Άγιος τού είπε: “Έλα σ’ εμένα!”. Τότε το δαιμόνιο είπε στον Άγιο: “Και μόνον το όνομά σου με καίει, Παρθένιε!”, και έφυγε από τον δαιμονισμένο που ταλαιπωρούσε. Πήγε και αυτός να κάνει τον Άγιο Παρθένιο και δαιμονίσθηκε. Από εκείνη την στιγμή τον εξουσίαζε πια ο δαίμονας. Χρόνια ολόκληρα βασανιζόταν και δεν μπορούσε να αναπαυθεί πουθενά. Συνέχεια γύριζε, πότε έξω στον κόσμο και πότε μέσα στο Άγιον Όρος. Τι τράβηξε ο καημένος! Του είχε δημιουργήσει αυτή η κατάσταση ψυχική κούραση και σωματική κόπωση με τρεμούλα. Και να δείτε, ενώ ήταν καλός παπάς, δεν μπορούσε μετά να λειτουργήσει. Στα τελευταία πια χρόνια της ζωής του είχε απαλλαγεί από το δαιμόνιο, γιατί είχε ταπεινωθεί πολύ από αυτόν τον πειρασμό, ο οποίος του άφησε πολλή ωφέλεια, άθελά του φυσικά. Στο εξής πάντα μιλούσε ταπεινά και ζητούσε συμβουλές για τον εαυτό του. Βλέπετε τι κάνει ο διάβολος;…».
ΑΓΙΟΣ ΠΑΪΣΙΟΣ ΑΓΙΟΡΕΙΤΗΣ
(1924–1994)
[(1) Αγίου Γέροντος Παϊσίου Αγιορείτου: Ι. «Αγιορείτες Πατέρες και Αγιορείτικα», κεφ. 17ο, σελ. 96–97, Αύγουστος 19943· ΙΙ. «Λόγοι», Τόμ. Γ΄ («Πνευματικός αγώνας»), μέρος 3ο, κεφ. 2ο, σελ. 199–200, Μάιος 2001· Εκδόσεις Ιερού Ησυχαστηρίου «Ευαγγελιστής Ιωάννης ο Θεολόγος», Σουρωτή Θεσσαλονίκης. ]
πηγή

Η ΔΙΑΚΟΠΗ ΜΝΗΜΟΣΥΝΟΥ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΙΟΥΣΤΙΝΟΥ ΠΟΠΟΒΙΤΣ

FB_IMG_1487785079629.jpg
Η ΑΠΟΤΕΙΧΙΣΗ ΔΙΑΚΟΠΗΣ ΜΝΗΜΟΣΥΝΟΥ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΙΟΥΣΤΙΝΟΥ ΠΟΠΟΒΙΤΣ ΣΕΡΒΟΥ ΚΑΘΗΓΗΤΗ ΤΗΣ ΔΟΓΜΑΤΙΚΗΣ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΤΟΥ ΒΕΛΙΓΡΑΔΙΟΥ ΠΡΟΣ ΤΟΝ ΑΙΡΕΤΙΚΟ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΣΤΗ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗ ΤΗΣ ΣΕΡΒΙΑΣ

100 πνευματικές συμβουλές καί νουθεσίες του Αββά Ισσάκ

Φωτογραφία του Орлов Владимир.

Ο Αββάς Ισσάκ ο πνευματοφόρος αυτός ερημίτης κάνει πάρα πολύ απλές και βαθυστόχαστες διαχρονικές επισημάνσεις,και βοηθάει καίρια στην κατανόηση των αμαρτιών μας.
Ο Αββάς με τις νουθεσίες του μας κρατά σε εγρήγορση για μετάνοια με σκοπό να είμαστε εν δυνάμει’’ενωμένοι με τον Κύριο.Διαβάζοντας τον Αββά βελτιωνόμαστε στην πνευματική ζωή προσπαθώντας να κόψουμε τα μίση και τα πάθη μας,


1 Πριν απ' όλα να σέβεσαι τον θεό και να δοξολογείς πάντοτε το όνομά Του.
2 Να αγαπάς τον θεό με όλη σου τη δύναμη, με όλη σου την ψυχή και με όλη σου τη σκέψη.
3 Φυλάξου από τις αιρέσεις, όπως φυλάγεσαι από τα δηλητηριώδη φίδια.
4 Να αγαπάς τους εχθρούς σου. Γιατί ποια ευλογία θα έχετε από τον θεό, εάν αγαπάτε μόνο όσους σας αγαπούν;
5 Φυλάξου από την άρνηση και την προδοσία της πίστεως, γιατί την ημέρα της κρίσεως θα σε αρνηθεί ο Χριστός...
6 Μην πιστεύεις και μην ελπίζεις σε μάταιους ανθρώπους, οι οποίοι με τις διδασκαλίες τους για κινήσεις αστεριών και με άλλες αφελείς δοξασίες (μοίρας - τύχης) επηρεάζουν τη ζωή σου. Πίστευε μόνο στην αγάπη του θεού και στην θεία Πρόνοια.
7 Μην προσβάλλεις άνθρωπο, για να έχεις την ευλογία του θεού.
8 Μην αφαιρέσεις πράγματα που δεν σου ανήκουν, για να έχεις ήσυχη τη συνείδησή σου.
9 Να ευλογείς και να εύχεσαι για όσους σε καταριούνται και να προσεύχεσαι για κείνους που σε κακομεταχειρίζονται .
10 Να μη μνησικακήσεις ποτέ άνθρωπο, ούτε και να μισήσεις ποτέ συνάνθρωπο σου.
11 Μη βρίζεις και μην προσβάλλεις ποτέ φτωχό ή χήρα ή ορφανό ή άνθρωπο με σωματικό ή πνευματικό ελάττωμα, γιατί έτσι θα προκαλέσεις την οργή του θεού.
12 Να μην είσαι θυμώδης, ούτε οργίλος, μήτε βλάσφημος και να μην κραυγάζεις ποτέ, δίκαια ή άδικα.
13 Μην προκαλέσεις πόνο ή θλίψη ή πικρία, για να μην επιστραφούν αυτά επάνω σου.
14 Να μην καταριέσαι αλλά να ευλογείς, όπως διδάσκει ο Ιησούς Χριστός.
15 Απομακρύνσου από άνθρωπο βλάσφημο, για να μη σε παρασύρει στο βρώμικο πάθος του.
16 Αξιοποίησε τον χρόνο σου με έργα αγάπης, γιατί είναι λίγος και σε προετοιμάζει για την αιωνιότητα.
17 Να μην είναι ο λόγος σου κούφιος ή άδειος και να μην αργολογείς.
18 Να βρίσκεσαι μακριά από παράνομες σαρκικές επιθυμίες.
19 Οφείλεις να δίνεις στους φτωχούς από τους δικούς σου κόπους, γιατί τους είμαστε χρεώστες.
20 Να μη φονεύσεις, να μην αδικήσεις και να μην εκμεταλλευθείς ποτέ και κανέναν.
21 Να συγχωρείς για να συγχωρεθείς.
22 Η ισχυρογνωμοσύνη είναι πάθος θανατερό και παιδί του εγωισμού.
23 Να μην πορνεύεις, γιατί έτσι ατιμάζεις το Ναό του θεού, που είναι το σώμα σου.
24 Να μη μοιχεύεις και να διατηρείς το συζυγικό κρεβάτι καθαρό και αμόλυντο.
25 Να αποφεύγεις τυχερά παιχνίδια, γιατί θα σε συντροφεύουν οι δυνάμεις του κακού.
26 Να μην κλέβεις και να μη λες ψέματα, για να μη γίνεις φιλάργυρος όπως ο Ιούδας.
27 Να μην επιθυμήσεις όσα έχει ο πλησίον σου, από το μεγάλο μέχρι και το πιο μικρό πράγμα.
28 Ποτέ να μην ορκιστείς ψεύτικα και ποτέ επιπόλαια.
29 Μην αρέσκεσαι να σε κολακεύουν και να σε επαινούν, γιατί αυτά είναι πάθη που τρέφουν τον εγωισμό σου.

πίζει την πονεμένη ψυχή και την ωθεί στην αυτοκτονία. Προσευχήσου θερμά και ζήτησε βοήθεια, για να φύγει αυτό το πάθος.
31 Να μη συκοφαντήσεις άνθρωπο, γιατί όποιος συκοφαντεί εξοργίζει τον θεό.
32 Να μην πεις κακό εναντίον κανενός, γιατί τον κρίνοντα τον πλησίον ο θεός τον αποστρέφεται.

33 Να μην είσαι γλωσσάς, ούτε φλύαρος γιατί δεν θα πας μπροστά και θ' αμαρτάνεις συνεχώς.
34 Να σέβεσαι το σώμα σου, που είναι Ναός του θεού, και μην αμαρτάνεις ούτε φανερά ούτε κρυφά, γιατί ο θεός είναι παρών και η αμαρτία σου θα γίνει αιτία να σε κατατρώγει ο έλεγχος της συνειδήσεώς σου.
35 Ο υποκριτής και ο δίψυχος είναι εχθροί της αλήθειας του θεού.
36 Να γίνεις φιλεύσπλαγχνος στον πλησίον σου, για να μακροθυμήσει και σε σένα ο ίδιος ο θεός.
37 Μη γίνεσαι πλεονέκτης, γιατί τον πλεονέκτη τον αποστρέφεται ο θεός.
38 Να μην είσαι υποκριτής, ούτε υπερήφανος και εγωιστής, γιατί ο Κύριος τους απεχθάνεται.
39 Μη γίνεσαι υψηλόφρονας, ούτε να πετάς από εγωισμό όπως ο Φαρισαίος, γιατί καθένας που υψώνει τον εαυτό του θα ταπεινωθεί.
40 Τρισευλογημένος είναι εκείνος που διώχνει το πνεύμα της οργής και του θυμού.
41 Να θρηνείς και να πενθείς γι' αυτούς που έχουν μίσος για τον συνάνθρωπο τους, γιατί δε θα βρουν ποτέ ανάπαυση οι ψυχές τους.
42 Πολλές φορές ο φόβος προέρχεται από ένοχη συνείδηση .
43 Μη γίνεσαι μέθυσος, ούτε να περιεργάζεσαι τα πονηρά και αμαρτωλά, γιατί από αυτά προκαλούνται μοιχείες και πορνείες και κάθε έργο του διαβόλου.
44 Να μην κρίνεις ποτέ άνθρωπο, γιατί η κρίση ανήκει στον θεό.
45 Στους συζύγους να ξεχυλίζει η αγάπη μεταξύ τους και να μεγαλώνουν τα παιδιά τους με παιδεία Χριστού, γιατί θα δώσουν λόγο γι' αυτή τους την αδιαφορία στη Δευτέρα Παρουσία του Κυρίου μας.
46 Γίνε μακρόθυμος και πράος, γιατί ο μακρόθυμος είναι πολύ σοφός. Δεν πρέπει με πολλά φαγητά να τρέφεις το σώμα σου, γιατί όταν γεμίζει η κοιλιά οδηγείσαι σε πνευματικό ύπνο.
47 Μη γίνεσαι σκληρόκαρδος ούτε θυμώδης, γιατί αυτά οδηγούν σε βλασφημία.
48 Όσα σου συμβαίνουν να τα δέχεσαι με υπομονή, και να δέχεσαι τις δοκιμασίες χωρίς απελπισία, γνωρίζοντας ότι ο μισθός θα σου δοθεί από τον θεό.
49 Άκουγε με προθυμία όποιον σου μιλά τον λόγον του θεού, γιατί όπου γίνεται διδασκαλία για τον θεό εκεί είναι παρών ο ίδιος ο θεός, αφού προσέξεις όμως να μην είναι αιρετικός ή κήρυκας με ασυνέπεια στη ζωή του και διπλοπρόσωπος, γιατί τότε ο λόγος του είναι απάτη, όπως λέει ο απόστολος Παύλος.
50 Μελέτα κάθε μέρα τους βίους των Αγίων και τις διδασκαλίες τους, για να αναπαυθείς στα λόγια τους.
51 Όταν σε προσβάλλουν να μην οργίζεσαι, ούτε να ανταποδίδεις κακό αντί κακού σε κανέναν, αλλά να τους αφήνεις στη δίκαιη κρίση του θεού.
52 Όπως η ομίχλη σκεπάζει τις ηλιακές ακτίνες, έτσι και ο χορτασμός των τροφών σκοτίζει τον νου.
53 Να τιμάς το σώμα σου και να το ντύνεις κόσμια και όμορφα και να μην το χρησιμοποιείς σαν υποδαύλιση και πρόκληση για ασέλγειες.
54 Να μην προσέχεις και να μην κρίνεις τα φταιξίματα και τις αμαρτίες των άλλων, ούτε να υπερηφανεύεσαι ή να κενοδοξείς, αλλά να είσαι αυστηρός μόνο για τις δικές σου αμαρτίες.
55 Όταν προσεύχεσαι, οφείλεις να κόψεις κάθε βιοτική μέριμνα και φροντίδα.
56 Να προσεύχεσαι με ταπείνωση, όπως ο Τελώνης, και όχι με υπερηφάνεια, όπως ο Φαρισαίος.
57 Η Δευτέρα Παρουσία του Χριστού θα έλθει ξαφνικά σαν φοβερή αστραπή. Ο καθένας θα σηκώσει τις προσωπικές του αμαρτίες και θα θερίσει αυτό που έσπειρε.
58 Μη χαρακτηρίζεις τον εαυτό σου δίκαιο και άψογο ενώπιον του Χριστού, γιατί εκείνα που εσύ λησμόνησες , είναι φανερά στον θεό.
59 Φρόντιζε, όταν σ' ενοχλούν πονηρές σκέψεις, να τις διώχνεις αμέσως με θερμή προσευχή.
60 Μη ντρέπεσαι να εξομολογείσαι τις αμαρτίες σου, γιατί εξομολογούμενος στον πνευματικό πατέρα με ειλικρίνεια, θα συντρίψεις το κεφάλι του διαβόλου.
61 Εάν προσέχεις και θέλεις να εργάζεσαι τις εντολές του θεού, ετοίμασε την καρδιά σου για πειρασμούς και θλίψεις.
62 Δεν πρέπει να σε εξαπατά ο χορτασμός της κοιλιάς ούτε να ελκύεσαι από την υπερβολική ευχαρίστηση του φάρυγγα.
63 Πρέπει να έχεις στην καρδιά σου πάντοτε αγάπη στον θεό και να θυμάσαι τη μέλλουσα κρίση και τη Βασιλεία των Ουρανών.
64 Να σέβεσαι την Ιερωσύνη, γιατί χωρίς αυτή δε δίνεται άφεση των αμαρτιών μας και δεν τελούνται τα Άγια Μυστήρια της Εκκλησίας μας.
65 Να τιμάς και να φροντίζεις τους γέροντες γονείς σου και να υπομένεις τις αδυναμίες τους.
66 Μην αγαπάς τον κόσμο της αμαρτίας και δε θα λυπηθείς ποτέ, αλλά καταφρόνησε τον και θα βρίσκεσαι πάντοτε σε χαρά.
67 Όπως ο σπινθήρας, όταν μείνει στο άχυρο, ανάβει φλόγα, έτσι η ενθύμηση και η πονηρή επιθυμία γυναίκας που παραμένει, φέρνει σαρκικές αμαρτίες.
68 Να αγωνίζεσαι με πολλή προσευχή κατά των επιθέσεων των δαιμόνων και εναντίον των πονηρών λογισμών.
69 Όπως το φυτό που σέρνεται στη γη σαπίζει γρήγορα, έτσι χάνεται και η αρετή όταν γίνεται με ματαιοδοξία.
70 Όπως τον καπνό του άχυρου δεν τον δέχεται ο Κύριος σαν ευωδία θυμιάματος, έτσι δεν δέχεται και την αρετή του κενόδοξου αλλά την περιφρονεί.
71 Τι υπερηφανεύεσαι, άνθρωπε, αφού είσαι πηλός και φθαρτός; Τι σηκώνεις τον αυχένα σου που θα σαπίσει σε λίγο;
72 Τι υψώνεσαι πιο πάνω από τα σύννεφα; Κοίταξε ότι είσαι χώμα και λάσπη και μετά από λίγο θα διαλυθείς σε σκόνη και στάχτη.
73 Μη σταματάς τις σκέψεις σου σε αισχρές και βλαβερές επιθυμίες και ηδονές, για να μην υποστείς κακή επίδραση.
74 Όποιος έχει μεγάλη περιουσία και χρήματα πολλά και είναι φιλάργυρος και δεν βοηθάει τους φτωχούς, είναι πλοίο φορτωμένο που στην παραμικρή τρικυμία καταποντίζεται εύκολα και γρήγορα θα χαθεί.
75 θυμήσου άνθρωπε τις αμαρτίες σου και τη μελλοντική κρίση και περιφρόνησε το μάταιο κόσμο της αμαρτίας και φρόντιζε για τα μελλοντικά αγαθά.
76 Πρόσεξε ότι την ώρα που δεν περιμένεις, θα έλθει ο θάνατος και θα δώσεις λόγο για όλα όσα έπραξες.
77 Γράψε στην καρδιά σου την ενθύμηση της κρίσεως και του θανάτου και αυτού του είδους η ενθύμηση θα σε οδηγήσει στην αιώνια ζωή.
78 Για να γίνεις γνήσιο παιδί του θεού, αγωνίσου ν' ακολουθείς τις εντολές Του.
79 Πραγματοποίησες μια αρετή; ... Αλλά με τη βοήθεια Εκείνου.
80 Πρέπει να είσαι ελεήμων προς εκείνους που έχουν πραγματική ανάγκη.
81 Να εκκλησιάζεσαι τις Κυριακές και τις μεγάλες γιορτές χωρίς τεμπελιά (σαν να κάνεις αγγαρεία) και να παραμένεις στη θεία Λειτουργία με σεβασμό και προσευχή, μέχρι την απόλυση.
82 Δεν πρέπει να κουβεντιάζεις στην εκκλησία την ώρα της θείας Λειτουργίας βιοτικά πράγματα ή για αγρούς ή αμπέλια.
83 Με προθυμία, ταπείνωση και ειλικρίνεια να εξομολογείσαι τις αμαρτίες σου στον Ιερέα για να συγχωρεθείς από τον Κύριο μας.
84 Μην προσεύχεσαι να γίνουν τα δικά σου θελήματα, αλλά προσευχήσου να γίνεται το θέλημα του Κυρίου σε σένα.
85 Ζήτα στην προσευχή σου πρώτα τη Βασιλεία του θεού και όλα τα λοιπά θα σου προστεθούν.
86 Όταν κανείς τρώει με μέτρο και με προσευχή, φροντίζει την υγεία και της ψυχής και του σώματος του. Χωρίς μέτρο όμως αφαιρεί και αυτή την αγιοσύνη αλλά και την σωματική υγεία του.
87 Να προσεύχεσαι με επιμέλεια και προσοχή και χωρίς ταραχές και επιπολαιότητες.
88 Μην προσεύχεσαι μόνο για τη συγχώρεση των δικών σου αμαρτημάτων, αλλά και για κάθε άνθρωπο.
89 Εάν θέλεις να σωθείς, λέγε πρώτος τις αμαρτίες σου και θα συγχωρεθείς και αγωνίσου να μην επιστρέψεις στις παλιές αμαρτίες σου.
90 Να πιστεύεις ότι, για τις μικρές ή μεγάλες αμαρτίες σου, όσες κι αν είναι αυτές, ζητώντας συγχώρεση από τον θεό οπωσδήποτε θα την λάβεις, αρκεί η μετάνοια σου να βγαίνει από την καρδιά σου.
91 Είναι τελείως ανόητο να αρνούμαστε την αγάπη του θεού και να στρέφουμε τα νώτα μας στη συγγνώμη Του.
92 Τίποτα δεν ευφραίνει τον θεό, όσο η επιστροφή μας και η επάνοδος μας από την κακία στην αρετή.
93 Εξομολογήσου τις αμαρτίες σου στον εξομολόγο, γιατί πληγές φανερωμένες δε χειροτερεύουν, αλλά θα εξαλειφθούν και θα σβησθούν από τη μνήμη του θεού.
94 Εκείνοι που τρώνε και πίνουν το Σώμα και το Αίμα του Κυρίου μας Ιησού Χριστού χωρίς εξομολόγηση και ειλικρινή μετάνοια, τρώνε και πίνουν την τιμωρία τους.
95 Εάν όμως δε σωθούμε, αυτό είναι και υπερβολή ανοησίας και πνευματικής τύφλωσης και μέγεθος αφροσύνης! Όλα είναι κενά και μάταια, όλα είναι αποτρόπαια και οδυνηρά, γι' αυτό ας φροντίσουμε, αγαπητοί, πριν να τελειώσει η ζωή μας, να μετανοήσουμε και αλίμονο σε μας, εάν δεν προλάβουμε να εξομολογηθούμε!
96 Όλη η διδασκαλία των Αγίων Γραφών καταλήγει στον όρο της μετανοίας, όπως ο Κύριος αναφέρει στα Ευαγγέλια.
97 Σκέψου και πιθανές άλλες αμαρτίες σου και μη ντραπείς να τις εξομολογηθείς στον πνευματικό -εξομολόγο σου.
98 Λέει κάποιος που είναι πνευματικά αδιάφορος και μεταθέτει την εξομολόγηση στο μέλλον: «θέλω να εξομολογηθώ, αλλά αύριο». Προς αυτόν απάντησε: «Πρόσεχε, με το να λες ότι θέλεις να εξομολογηθείς αλλά συνεχώς αναβάλλεις, μήπως έλθει ο θάνατος ξαφνικά και όταν θελήσεις, να μην προλάβεις».
99 Όπως είναι άβυσσος η ψυχή, έτσι είναι και άπειρες οι αμαρτίες που μπορεί να κάνει ο άνθρωπος. Ταπείνωση, λοιπόν, και ειλικρινής εξομολόγηση μας χρειάζονται, για να μην απωλέσουμε, αδελφοί μου, τον Παράδεισο και να μη χάσουμε το Χριστό μας και Κύριο μας.
100 Δεν πρέπει με πολλά φαγητά να τρέφεις το σώμα σου,γιατί όταν γεμίζει η κοιλιά οδηγείσαι σε πνευματικό ύπνο.

Ο Τραμπ για την Επέτειο του 1821






 
Τα πρώτα συντάγματα του επαναστατημένου Γένους έσπευσαν να ορίσουν την έννοια του Έλληνος σε σχέση με τη θρησκεία λέγοντας:

«Οσοι αυτόχθονες κάτοικοι της επικρατείας της Ελλάδος πιστεύουσιν εις Χριστόν εισίν Έλληνες».

(Σύνταγμα Επιδαύρου του 1822, του οργανικού νόμου της Επιδαύρου του 1833 το Σύνταγμα του Άστρους και της Τροιζήνος του 1827.)

Εξωφρενικές δηλώσεις του γέροντα Εφραίμ

Πριν λίγες μέρες χειροκροτήσαμε την αθώωση της μονής από τα δικαστήρια. Και ευχηθήκαμε μακάρι ο Θεός σύντομα να μας αξιώσει να χειροκροτήσουμε τον Γέροντα Εφραίμ και τη Μονή Βατοπαιδίου επειδή επανεύραν το ομολογιακό τους φρόνημα. 

 Έχει ανάγκη η Εκκλησία Αγιορείτες πατέρες – γράφαμε- να μην σκύβουν το κεφάλι για θέματα πίστεως, τι ωραία θα ήταν ο υπέρμετρος ζήλος που εκδηλώθηκε για λίγα στερέματα γης να ήταν απλά η προπόνηση για τον ζήλο στα θέματα πίστεως! 

Το γράψαμε αυτό γιατί μετά λύπης έχουμε διαπιστώσει πολύ καιρό τώρα πλαδαρότητα και ανεπίτρεπτη δουλικότητα που δεν ταιριάζει με το ήθος των Αγίων πατέρων μας!
(Φεύ!) σήμερα δυστυχώς παρουσιάζουμε «κουβέντες δόξης» δυστυχώς του γέροντα Εφραίμ!


Τελικά τι γίνεται, έγινε η  "ένωση"ήδη 
στα ανώτατα κλιμάκια  και οι πιστοί πού αντιδρούν θα διώκονται;



"Οὐνιτικῶν" προδιαγραφῶν ὁ Κορίνθου, ἐπικαλεῖται τοὺς ἴδιους λόγους μὲ τοὺς τότε ἀποστάτες τῆς ψευτοσυνόδου τῆς Φερράρας-Φλωρεντίας γιὰ νὰ δικαιολογήσει τὴν ἕνωση τῶν Ὀρθοδόξων μὲ τοὺς Παπικοὺς καὶ Προτεστάντες.

Μᾶς ἔγινε γνωστό, ὅτι τὴν Δευτέρα 20 Μαρτίου πραγματοποιήθηκε στὴν «Κροκίδειο» αἴθουσα στὴν Κόρινθο ἡ 13η συνάντηση πνευματικοῦ καταρτισμοῦ τῶν πιστῶν μὲ τὸν γενικὸ τίτλο: «Εἰς οἰκοδομὴν τοῦ σώματος τοῦ Χριστοῦ».

Προσκεκλημένος τοῦ μητροπολίτη Κορίνθου Διονυσίου  ἦταν ὁ Καθηγούμενος Βατοπαιδίου γ. Ἐφραίμ, ὁ ὁποῖος ἀνέπτυξε το θέμα «Σταυρός, πηγή δυνάμεως».

Κατὰ τὴν διάρκεια αὐτῆς τῆς ἐκδηλώσεως (ἐδῶ) ἀκούστηκαν καὶ ἔγιναν «πράματα καὶ θάματα» ποὺ ἀποδεικνύουν ὅτι ἡ προδοσία τῆς Πίστεως ἔχει συντελεστεῖ στὰ ἀνώτερα κλιμάκια τῆς θεσμικῆς Ἐκκλησίας καὶ αὐτά, σιγά-σιγά, ἐπιβάλλονται στὸ λαό.


Ἀποκαλύπτουμε λοιπὸν τὰ ἀκόλουθα:

Στὴν ἐκδήλωση αὐτὴ σκοπίμως (ὅπως ἔγινε σὲ δύο προηγούμενες στὴν Κόρινθο μὲ ὁμιλητὲς τὸν Γόρτυνος καὶ τὸν Καισαριανῆς  ὁ Βατοπαιδίου Ἐφραὶμ  κατακρεούργησε  ἀνάλγητα τὴν διδασκαλία τῆς Ἐκκλησίας ὡς πρὸς τὴν στάση μας ἀπέναντι στοὺς αἱρετικούς. Ἐναντιούμενος στοὺς λόγους καὶ τὶς πράξεις τῶν Ἁγίων τῆς Ἐκκλησίας μας καταδίκασε τὴν Διακοπὴ Μνημοσύνου ὡς ἐνέργεια ἀντικανονικὴ καὶ αἱρετική, δηλώνοντας βαρύγδουπα ὅτι: Χωρὶς Ἐπίσκοπο δὲν δύναται νὰ γίνει ἀποτείχιση. Ὅσοι ἀποτειχίζονται εἶναι ἐκτὸς Ἐκκλησίας!


Περιέλουσε, μάλιστα, μὲ ὕβρεις καὶ συκοφαντίες τοὺς Ἁγιορεῖτες μοναχοὺς ποὺ ἀποτειχίστηκαν· εἶπε συγκεκριμένα:

«Οἱ Πατέρες σταματοῦσαν τὴν μνημόνευση, ἐφ’ ὅσον ὑπῆρχε μία σύγκλητος μεγάλη ἐγκρίτων πνευματικῶν καὶ μετὰ πόνου, ἄχρι καιροῦ, ἔκαναν αὐτὸ τὸ πρᾶγμα [σ.σ.: Γιατί περιπίπτεις γέροντα Ἐφραίμ, σὲ τέτοιο σημεῖο διαστροφῆς τῆς ἱστορικῆς ἀλήθειας; Ποιά σύγκλητο εἶχε ὁ ἅγιος Μάξιμος; Μόνος του δὲν ἀντιμετώπισε τὴν τότε σύγκλητο; Οἱ ἄρχοντες καὶ οἱ Ἐπίσκοποι δὲν τοῦ ἔκοψαν χέρι καὶ γλῶσσα, γιὰ νὰ βγάζεις ἐσὺ σήμερα γλῶσσα ἐναντίον του, γέροντα, διαστρέφοντας τὴν ἱστορικὴ ἀλήθεια τῶν αἱματοβαμμένων ὁμολογιακῶν πράξεων αὐτοῦ καὶ ἄλλων Ἁγίων;]. Σήμερα αὐτοί (κατ’ ἀρχὴν ἐγὼ ξέρω τοὺς Ἁγιορεῖτες) οἱ περισσότεροι εἶναι ἀναρχικοί (sic), εἶναι ἀντάρτες ποὺ ἔφυγαν ἀπὸ τὰ μοναστήρια τους καὶ κρίνουν τοὺς Ἡγουμένους. Καὶ κατηγοροῦν ἐμᾶς τοὺς Ἡγουμένους… Πολλὲς φορὲς βλέπουμε μερικοὺς ἐκτροχιασμούς, ναί, ἀλλὰ «κρεῖττον ἡ ἑνότης τῆς Ἐκκλησίας». Εἶναι ἀρρωστημένα πράγματα αὐτά. Καὶ αὐτοὶ ποὺ τὰ κάνουν, νὰ μὴν πῶ ὅλοι, εἶναι μὲ μιὰ ἐπιπολαιότητα».


Στὴν ἐρώτηση ἀκροατή: «Γιατὶ στὴν Κρήτη οἱ Ἐπίσκοποί μας εἶπαν, ὅτι οἱ αἱρέσεις εἶναι Ἐκκλησίες», ὁ γ. Ἐφραὶμ ἀπάντησε:

Γ. Ἐφραίμ: «Δὲν εἶπαν ἔτσι. Εἰς τὴν Κρήτην ἔγινε ἡ ἐπισήμανση εἰς τὴν Πίστιν εἰς τὴν Μίαν, Ἁγίαν, Καθολικὴν καὶ Ἀποστολικὴν Ἐκκλησίαν. Ἄλλο, ἄλλο. Αὐτὸ σᾶς τὸ ἀπάντησα».

Ἀκροατής: «Τί ἀπάντηση εἶναι αὐτή;».

Γ. Ἐφραίμ: «Κατ’ ἀρχὴν εἶσαι ταραγμένος. Μὴν εἶσαι ταραγμένος». [Νά, ἡ μέθοδος τῆς Γεροντοκρατίας. Ὅταν δὲν ἔχει τί νὰ ἀπαντήσει, σοῦ ἐμβάλλει λογισμοὺς ἐνοχῆς γιὰ νὰ ὑποταγεῖς σ’ αὐτὸν πού, ὡς ἐκλεκτὸς καθηγούμενος(!!!) δὲν ταράσσεται καὶ δὲν σφάλλει!].

 Ἀκροατής: «Στὴν Κρήτη εἶπαν ὅτι δὲν ὑπάρχουν αἱρέσεις. Εἶναι ὅλοι χριστιανοί. Γιατὶ δὲν ἀπαντᾶτε σ’ αὐτὸ τὸ θέμα;».

Γ. Ἐφραίμ: «Δὲν ἐλέχθη αὐτὸ ποτέ. Λάθος εἶναι, παραπληροφόρηση». [Νά, λοιπόν, ὁ Καθηγούμενος , ἐλαφρᾷ τῃ καρδίᾳ καὶ ὄντας σίγουρος, ὅτι τὸ ἀκροατήριο δὲν θὰ ἀντιδράσει, ψεύδεται ἀσυστόλως. Καὶ ὁ Κορίνθου σπεύδει νὰ περιβάλλει τὸ ψεῦδος μὲ τὸ ψευδεπισκοπικό του «κύρος»!]. 

Κορίνθου Διονύσιος: «Ἡ Σύνοδος ἔγινε, ὅπως ἔπρεπε νὰ γίνει. Τὰ κείμενα τῆς Συνόδου βγῆκαν ἀπὸ κοινὴ ὑπογραφὴ ὅλων τῶν Ἐκκλησιῶν τῶν Ὀρθοδόξων, εἴτε παρέστησαν, εἴτε δὲν παρέστησαν. Καὶ μάλιστα, ἂν θέλετε, αὐτοὶ ποὺ δὲν παρέστησαν, ἦταν ἐκεῖνοι ποὺ ἐπέμεναν νὰ μποῦν αὐτὰ τὰ κείμενα, ἔτσι. [σ.σ.: Ἀπίστευτες ἀποκαλύψεις! Γιὰ νὰ δικαιολογήσει τὴ θέση του …καρφώνει τοὺς συνεπισκόπους του! Ἀκόμα, λέγει, καὶ οἱ Ἐπίσκοποι ποὺ δὲν παρεβρέθηκαν στὴν Ψευτοσύνοδο εἶχαν ἤδη συμφωνήσει ἐπὶ τοῦ πρακτέου. Τί λένε γιὰ ὅλα αὐτὰ οἱ ὑποστηρικτὲς τῶν μὴ παρευρισκομένων στὴν ψευτοσύνοδο ἐπισκόπων, ὅτι τάχα ὑπερασπίστηκαν τὴν Ὀρθοδοξία;]. Τώρα αὐτοὶ τὸ παίζουν Ὀρθόδοξοι καὶ οἱ ὑπόλοιποι μεταβληθήκανε -χωρὶς νὰ μετάσχουν καὶ στὴν Σύνοδο- σὲ Προτεστάντες καὶ σὲ Καθολικούς. Καὶ φτάσαμε σ’ ἕνα σημεῖο. Τὰ κείμενα τῆς Συνόδου ποὺ δὲν ἔχουν ὁριστικὰ κυκλοφορήσει, νὰ μπορεῖτε νὰ τὰ κρίνετε ἐσεῖς, καὶ ἐγὼ ποὺ εἶμαι Ἐπίσκοπος, ἀκόμη νὰ μὴν τὰ ἔχω στὰ χέρια μου [σ.σ.: Ἄλλη παιδαριώδη ἀντίφαση! Ἀφοῦ δὲν ἔχεις τὰ κείμενα στὰ χέρια σου, τότε πῶς ὑπερασπίζεις τὴν Σύνοδο σθεναρὰ καὶ κατηγορεῖς μὲ τὸν χειρότερο τρόπο τοὺς διαφωνούντας;). Καὶ βρίζετε ἐσεῖς, κάποιοι, τοὺς Ἐπισκόπους γιὰ τὴ θέση τους. Ἡ θέση, λοιπόν, τῶν Ἐπισκόπων εἶναι ὅτι ἡ Ἐκκλησία μας εἶναι συνοδικὸς θεσμός. Δὲν λειτουργεῖ ἔξω ἀπὸ Σύνοδο». [σ.σ.: Ὁ Λαός, λοιπόν, εἶναι ἔξω ἀπὸ τὴν Σύνοδο, π. Διονύσιε ; Ἡ θεολογικὴ σας εὐρυμάθεια μᾶς διδάσκει ὅτι ἡ Σύνοδος εἶστε μόνο ἐσεῖς, οἱ Ἐπίσκοποι; Κι αὐτὸ δὲν εἶναι ἰδιότυπος Παπισμός;].

Ἐδῶ ὁ ἀκροατής, ἐπειδὴ ὁ μητροπολίτης μεταφέρει ἀλλοῦ τὸ θέμα, κατευθύνεται πρὸς τὴν καθέδρα τῶν ὁμιλητῶν καὶ καταθέτει ἕνα ἔγγραφο.

Κορίνθου Διονύσιος: «Τώρα θὰ μὲ ἀφήσεις νὰ τελειώσω ἢ θὰ περάσεις ἐκεῖνο ποῦ σοῦ δώσανε νὰ μᾶς πεῖς, γιὰ νὰ περάσεις αὐτὸ ποὺ θέλεις; Ἀφησέ με νὰ μιλήσω στὸ ποίμνιό μου, ποὺ τὸ ἀναστατώνετε καὶ γυρίζετε σὰν τοὺς ἀσπάλακες μέσα σὲ σπίτια, καθηρημένοι μοναχοί, καὶ γυρίζετε καὶ καλεῖτε τὸ λαὸ σὲ ἀποτείχιση γιὰ νὰ τὸν βγάλετε ἀπὸ τὴν Ἐκκλησία. Δὲν σᾶς ἀκούει ὁ λαός. [σ.σ.: Ὁ κ. Διονύσιος «ὑβρίζει» στὸ πρόσωπο τοῦ ἀντιδρῶντος ἀκροατή, τοὺς Ἁγιορεῖτες μοναχούς ποὺ διώχτηκαν ὑποστηρίζοντας τὴν Ὀρθοδοξία]. Σᾶς εἶπα· πότε μὲ εἴδατε νὰ κάνω συμπροσευχὴ μὲ αἱρετικούς; Πότε σᾶς κάλεσα νὰ μετάσχετε σὲ τέτοιου εἴδους ἐκδηλώσεις; Γι’ αὐτὸ νὰ κάτσετε καλά. Ὁ Ἐπίσκοπος πρέπει τὰ παιδιά του νὰ τὰ ὠθεῖ πρὸς τὴν ἀλήθεια. Ἂν θὰ ἔπρεπε νὰ σᾶς ἀποκόψω ἀπὸ τὴν Ἐκκλησία, ἐγὼ θὰ σᾶς ἀπέκοπτα [σ.σ.: Μόνο ποὺ ὁ κ. Διονύσιος ὠθεῖ τὰ παιδιά του στὴν «ἀλήθεια» τοῦ αἱρετικοῦ Πατριάρχη βαρθολομαίου. Καὶ ἀπειλεῖ μέ …καθαίρεση τὸν διαμαρτυρόμενο λαϊκό! Κάπως ἔτι μίλησε καὶ ὁ Καλέκας στὸν Ἅγιο Γρηγόριο τὸν Παλαμᾶ!]. Ἐσεῖς δὲν ἔχετε αὐτὸ τὸ δικαίωμα. Τότε εἶστε Προτεστάντες καὶ εἶστε καὶ Καθολικοί. Καὶ δὲν εἶστε Ὀρθόδοξοι.

Ἀλλὰ χριστιανοί μου, προσέξτε αὐτὸ ποὺ σᾶς λέω. Ἀγωνίζονται νὰ σᾶς ἀποκόψουν ἀπὸ τὴν ἀλήθεια πρὸς ἴδιον ὄφελος. Αὐτοὶ ποὺ ἡγοῦνται τοῦ κινήματος αὐτοῦ, ξέρετε ποῦ σπούδασαν; Στὴ Ρώμη! Καὶ στὴ Γερμανία! Ξέρετε μὲ τὶ λεφτά; Μὲ τὰ καταραμένα λεφτὰ τῶν Καθολικῶν καὶ τῶν Εὐρωπαίων. [σ.σ.: Γιὰ τὸ ποῦ σπούδασαν οἱ Διακόψαντες τὸ Μνημόσυνο, ἀσφαλῶς ψεύδεσαι ἀσύστολα. Οἱ λαϊκοί, οἱ μοναχοὶ καὶ οἱ ἱερεῖς σπούδασαν στοὺς Ἁγίους Πατέρες κι ὄχι στοὺς Εὐρωπαίους. Κι ἂν κάποιος -δὲν μᾶς εἶπες ποιός, πρέπει νὰ μιλᾶς συγκεκριμένα κι ὄχι νὰ ρίχνεις λάσπη σὲ ὅλους- σπούδασε μὲ τὰ λεφτὰ τῶν Εὐρωπαίων καὶ τὰ βάζει μὲ τὴν αἵρεσή τους, μπράβο του!]. Καὶ ξέρετε γιατί διαμαρτύρονται σήμερα καὶ γίνανε σοῦπερ ὀρθόδοξοι; Γιατὶ ἡ Ἐκκλησία δὲν τοὺς ἔδωσε τὴν σημασία ποὺ ἤθελαν νὰ τοὺς δώσει. Καὶ γι’ αὐτὸ μετάλλαξαν τὰ προβλήματα, καὶ σὰν νὰ μὴ μᾶς ἔφταναν τὰ προβλήματα ποὺ ἀντιμετωπίζουμε, θέλουν νὰ μᾶς δημιουργήσουν καὶ ἐκκλησιαστικὸ πρόβλημα.

Ὁ Γέροντας (Ἐφραίμ) εἶναι Κύπριος. Γιὰ ρωτῆστε τον, πότε χάσαμε τὴν Κύπρο; Ὅταν μὲ πρόφαση τοὺς Ἱ. Κανόνες καθήρεσαν τὸν Ἀρχιεπίσκοπο καὶ δημιούργησαν ἐκκλησιαστικὸ σχίσμα… Καὶ τότε ἔπεσε ἡ Κύπρος. Θέλετε νὰ σᾶς πάω στὴ Β. Ἤπειρο;… [σ.σ.: Ὥστε, ἀνιστόρητε καὶ ἀθεολόγητε κ. Διονύσιε, ἂν τυχὸν ὑπάρξει κάποια ἐθνικὴ περιπέτεια, εἶστε προετοιμασμένοι οἱ Οἰκουμενιστὲς ψευδεπίσκοποι νὰ τὴν φορτώσετε στοὺς διαφωνοῦντες μὲ τὶς βλάσφημες καὶ κακόδοξες πρακτικές σας; Ὁ Θεὸς θὰ ἐπιτρέψει ἐθνικὴ συμφορὰ γιὰ τὶς ἀντιδράσεις τῶν πιστῶν κι ὄχι γιὰ τὴν προδοσία τῆς Πίστεως ἀπὸ τοὺς Παναιρετικοὺς Οἰκουμενιστὲς ἡγέτες σας!]. (Τὸ βίντεο, ὅπως καὶ σὲ προηγούμενα σημεῖα, ἔτσι κι ἐδῶ, δὲν ἀκούγονται, ὅσα λέγει εὐκρινῶς! Τεχνικὸ πρόβλημα ἢ κάτι ἄλλο;).

Καὶ συνεχίζει ὁ Κορίνθου: «Γιὰ φανταστεῖτε νὰ ἀποκοποῦμε κι ἀπὸ τοὺς ἄλλους χριστιανούς, ἔστω μὴ ὀρθοδόξους; [σ.σ.: Ὁ φόβος του εἶναι ὅμοιος μὲ τὸν φόβο τῶν Εὐρωλιγούρηδων: μήπως καὶ χάσει τὴν εὔνοια τῶν αἱρετικῶν!!!]. Ποιοί θὰ μείνουμε, δηλαδή, στὴν Εὐρώπη; Μᾶς μετρᾶτε σὲ ἑκατομμύρια, ἀριθμητικά; Οὔτε τριάντα ἑκατομμύρια!  Μετρᾶτε τὴν Εὐρώπη, τὸν Ρωμαιοκαθολικισμὸ ἀριθμητικά; Ἕνας Μᾶρκος Εὐγενικὸς πῆγε νὰ λάβει μέρος στὴ Σύνοδο τῆς Φερράρας καὶ τῆς Φλωρεντίας καὶ συμπροσευχήθηκε μὲ τὸν Πάπα, ἄσχετο ἂν διαφώνησε στὴν συνέχεια. Τὸ βῆμα, ὅμως, τὸ ἔκανε. (Καὶ σὲ μένα) ἡ Ἐκκλησία μοῦ λέει (νὰ κάνω αὐτὸ ποὺ κάνω), καὶ αὐτὸ πράττω καὶ ἀγωνίζομαι». [σ.σ.: Ἀνιστόρητε Ἐπίσκοπε τῆς Κορίνθου. Τὸ βῆμα ὁ ἅγιος Μᾶρκος, τὸ ἔκανε ἀπὸ καλὴ διάθεση. Ἀλλὰ πόσο κράτησε αὐτὸ τὸ βῆμα; Λίγες βδομάδες!!! Μετά, ὅταν εἶδε τὴν ἀδιαλαξία τοῦ Πάπα, ἔλεγε τὸν Πάπα αἱρετικό. Ἐσεῖς, ὅμως, κάνετε κάτι ὅμοιο; Ὄχι βέβαια, ἀλλὰ κάνετε τὸ ἀκριβῶς ἀντίθετο. Μιλᾶτε δεκαετίες μὲ τὸν Πάπα καὶ ὅλους τοὺς ἄλλους αἱρετικούς· βλέπετε ὁ Πάπας νὰ μὴν μετανοεῖ καὶ νὰ προσθέτει νέες αἱρέσεις· κι ἐσεῖς ἀντὶ νὰ τὸν ὀνομάσετε αἱρετικό, ὅπως ὁ ἅγιος Μᾶρκος, τὸν ὀνομάζετε ἀδελφὸ Ἐπίσκοπο καὶ τὴν αἵρεσή τους Ἐκκλησία διαστρεβώνοντας παράλληλα τὴν στάση καὶ τὴν διδασκαλία τοῦ Ἁγίου!].




Συμπερασματικά· κατὰ τὸν Βατοπαιδίου Ἐφραίμ, οἱ ἑκατοντάδες Ἅγιοι, ἀλλὰ καὶ οἱ ὁμολογητὲς Ἁγιορεῖτες ποὺ διέκοψαν τὸ μνημόσυνο τοῦ Πατριάρχη πρὶν ἀπὸ χρόνια καὶ ὅσοι τὸ ἴδιο πράττουν σήμερα εἶναι γιὰ τὸν γ. Ἐφραίμ …ἐκτὸς Ἐκκλησίας!!!

 Ἀλλά, ἂν ὁ γ. Ἐφραίμ, μὲ τὴν χαρακτηριστικὴ ἔπαρση τῆς γεροντοκρατικῆς αὐθεντίας, ἀπέδειξε ὅτι παραμένει πιστὸς στὴ γραμμὴ τοῦ οἰκουμενιστῆ πατριάρχη Βαρθολομαίου, ὁ Μητροπολίτης Κορίνθου γελοιοποιήθηκε ἄλλη μιὰ φορά οἰκτρά, μὲ τὶς ἀθεολόγητες καὶ ἐξωφρενικὲς ἀπαντήσεις ποὺ ἔδωσε στὶς ἐρωτήσεις τοῦ πιστοῦ, ὅπως φαίνεται στὸ βίντεο. Κι ὅπως παλαιότερα ὁ μητροπολίτης Πατρῶν, ἔτσι καὶ ἐδῶ, ἄλλος ἕνας Ἐπίσκοπος παραδέχεται, ὅτι ἡ ἕνωση ἔγινε. Καὶ ἡ ἱστορία ἐπαναλαμβάνεται. 

Ὁ Κορίνθου (ὅπως ἔγινε τότε μὲ τὴν Σύνοδο τῆς Φερράρας) ρίχνει τώρα στάχτη στὰ μάτια τῶν πιστῶν ἰσχυριζόμενος πὼς τὸ ξεπούλημα τῆς Πίστεως γίνεται γιά …ἐθνικοὺς λόγους! 

 Τὸ ἐπίσης ἀπαράδεκτο εἶναι ὅτι -ὅπως μάθαμε ἀπὸ ἀδιάψευστους μάρτυρες- ὅσοι πιστοὶ διαμαρτυρήθηκαν, ἀπειλήθηκαν καὶ ἀπομακρύνθηκαν σβερκωδῶς καὶ μὲ τὴν βία καὶ γι’ αὐτὸν τὸν λόγο ἐπιθυμοῦν τὰ ὀνόματά τους νὰ μείνουν κρυφά. 

Μὲ τέτοια τρομοκρατία, ποιὸς θὰ τολμήσει νὰ μιλήσει; 

 Μετὰ ἀπὸ αὐτά, εἶναι ἀνάγκη ὁ Μητροπολίτης Κορίνθου νὰ βγεῖ δημοσίως καὶ νὰ δηλώσει: Ἂν δὲν ἔχουν δημοσιευθεῖ τὰ κείμενα τῆς Κολυμπαρίου Συνόδου, ποῦ βασίστηκε ἡ «Πρὸς τὸ Λαὸ» Ἐγκύκλιος τῆς Συνόδου; Συμφωνεῖ μὲ τὴν ἌκΜΣ, μὲ τὸ φυλλάδιο πρὸς τὸν λαὸ τῆς Ι. Συνόδου, μὲ τὶς οἰκουμενιστικὲς πρακτικὲς τῶν προκαθημένων; Ἂς μᾶς πεῖ ἐπιτέλους ξεκάθαρα καὶ ὑπεύθυνα: γι' αὐτὸν ὁ Οἰκουμενισμὸς εἶναι ἢ δὲν εἶναι αἵρεση;

πηγή και το βίντεο εδώ

Προσφέροντας λαμβάνουμε περισσότερο..


ΜΙΑ ΠΑΡΑΜΟΝΗ ΕΝΟΣ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΥ


–Η δύναμη της ζωντανής Πίστης–
(Μια αληθινή ιστορία)
«Ήταν παραμονή του Ευαγγελισμού –24 Μαρτίου του 1942– και ήμασταν στη Δράμα, στην ιδιαιτέρα μου πατρίδα. Η ξένη κατοχή, τότε, ήταν Βουλγαρική. Οι στερήσεις, οι αρρώστιες και η πείνα, είχαν πάρει τρομακτικές διαστάσεις και ο θάνατος θέριζε κάθε μέρα μικρούς και μεγάλους και, ιδιαιτέρως, τα μικρά παιδιά.«
»Μεταξύ των
συγγενών μου, είχα και μια μακρινή θεία· χήρα, με πέντε παιδιά. Τον άνδρα της, τον είχαν σκοτώσει οι κατακτητές πριν από έξι μήνες, στις σφαγές της 29ης Σεπτεμβρίου του 1941. Από τρόφιμα, της είχαν απομείνει μονάχα ένα δάκτυλο ελαιόλαδο και μία χούφτα καλαμποκάλευρο.«
»Εκείνο λοιπόν το απόγευμα, σκέφθηκε ότι, αύριο, του Ευαγγελισμού, είχε έστω και “κάτι λίγο”, προσωρινά για τροφή στα παιδιά της: εκατό δράμια αλεύρι κι ένα δάκτυλο λάδι!«
»Ξαφνικά, τα μάτια της έπεσαν πάνω στο σβησμένο κανδήλι που ήταν επάνω στο εικονοστάσι. Τότε, μέσα της, μπήκε στο εξής δίλημμα: το λαδάκι στα νηστικά παιδιά της ή στο εικονοστάσι με την εικόνα της Παναγίας;
»Αποφασιστικά, όμως, έκανε τον σταυρό της και είπε στην Παναγία: “Παναγία μου!... Εγώ θα Σου ανάψω το κανδήλι, γιατί η μέρα που ξημερώνει αύριο είναι πολύ μεγάλη για την Πίστη μας· αλλά κι Εσύ, όμως, ανάλαβε να μου θρέψεις τα παιδιά μου!”.«
»Πήρε το λιγοστό λαδάκι και μ’ αυτό άναψε το κανδήλι της Παναγίας. Το ιλαρό του φως γέμισε το φτωχικό σπίτι και η καρδιά της γέμισε από γαλήνη. Αυτό το φως τούς συνόδευε στη βραδινή τους προσευχή και στον ύπνο τους, όλο εκείνο το αξέχαστο βράδυ.«
»Την άλλη μέρα, μετά τη θεία Λειτουργία, η θεία μου, άνοιξε το ντουλάπι για να πάρει το λιγοστό αλεύρι κι έμεινε άφωνη! Τι βλέπει; …».

 [Διαβάστε τη συνέχεια της συγκλονιστικής αφήγησης Εδώ»·

 

Ότι νάναι

Σήμερα, δεν γιορτάζω...Σήμερα, όλους εκείνους τους ΗΡΩΕΣ, θα τους τιμήσω με την σιωπή και την συγνώμη μου, που δεν φάνηκα αντάξιά τους... αντάξια της ΙΕΡΗΣ ΘΥΣΙΑΣ ΤΟΥΣ ΓΙΑ ΛΕΥΤΕΡΙΑ.

Έλα να πάρουμε πάλι τις πλαστικές σημαιούλες και να πάμε στην παρέλαση... 
έτσι, για να ξεχαρμανιάσει το μάτι μας από τα μίνι και τα ... βυζάκια έξω... τους κώλους και τα νιάτα που παρελαύνουν..


...κι εκείνες τις ξέκωλες εκπαιδευτικίνες που τα συνοδεύουν... και να χειροκροτήσουμε...

Να δουμε την λάθροέποικη, να κρατά την ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΗΜΑΙΑ... και να σιωπήσουμε...



"Αλήθεια τι είπαμε πως γιορταζουμε σήμερα;"
Θέσε αν τολμάς τούτη την ερώτηση στη... μαθητιώσσα νεολαία και η πιο πιθανή απάντηση που θα πάρεις, θα είναι:
"Πάντα το μπερδεύω βρε παιδί μου... Την ελευθερία μας από τους Τούρκους, ή από τους Ιταλούς... ή μήπως από τους Γερμανούς..."




Σήμερα, δεν γιορτάζω... κατεβάζω ρολλά και θρηνώ...


εκατομμύρια Ελληνόπουλα ΣΦΑΖΟΝΤΑΙ από τις μητέρες τους ...

Θρηνώ έναν λαό, που έσκυψε μοιρολατρικά και δουλικά το κεφάλι στους εγχώριους και ξένους αφεντάδες.




Σήμερα, δεν γιορτάζω...
Αλήθεια, τι να γιορτάσω;
Την απώλεια της ΕΘΝΙΚΗΣ ΚΥΡΙΑΡΧΙΑΣ μας... 
την φτώχια και την μιζέρια μας... την σιωπή μας;;;




Κοιτάζω πίσω την Ιστορία μας... ΕΝΔΟΞΗ!
Και τώρα, μας ειρωνεύεται και μας λοιδωρεί...





Πού είναι αλήθεια, ακείνη η ΛΕΥΤΕΡΙΑ, για την οποία πολέμησαν μια χούφτα ΕΛΛΗΝΕΣ;
Τι απέγιναν κείνα τα ποτάμια αίματος που χύθηκαν γι αυτή την ΛΕΥΤΕΡΙΑ;



Κείνα τα παλλικάρια του 1821, είχαν ένα όραμα και γι αυτό πολέμησαν...



Κείνες οι ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΤΟΥ ΖΑΛΟΓΓΟΥ, προτίμησαν να πέσουν στον γκρεμό, με τα μωρά και τα παιδιά τους στην αγκαλιά, από το να συλληφθούν...

ΠΡΟΤΙΜΗΣΑΝ ΤΗΝ ΛΕΥΤΕΡΙΑ, ΠΑΡΑ ΤΗΝ ΤΑΠΕΙΝΩΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΣΚΛΑΒΙΑ.


Αυτές τις χιλιάδες ΗΡΩΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ, επώνυμες κι ανώνυμες, τις ειρωνεύθηκαν όσοι ξεπούλησαν την Πατρίδα σε άνομα συμφέροντα, υπογράφοντας Μνημόνια...

Κι εμείς; Εμείς, ο λαός;
ΒΟΥΒΟΙ... ΣΥΝΥΠΟΓΡΑΨΑΜΕ ΤΟ ΞΕΠΟΥΛΗΜΑ ΤΩΝ ΗΡΩΩΝ.
"Απ' τα κόκκαλα βγαλμένη των ΕΛΛΗΝΩΝ ΤΑ ΙΕΡΑ"...





Σήμερα, δεν γιορτάζω... θρηνώ και ντρέπομαι που δεν έχω ούτε λίγο από το θάρρος και την παλλικαριά των ΗΡΩΩΝ του 1821.



ΘΡΗΝΩ ΚΑΙ ΝΤΡΕΠΟΜΑΙ, 
ΓΙΑΤΙ ΑΚΟΥΩ ΤΟΥΣ ΟΥΡΑΝΙΟΥΣ ΘΡΗΝΟΥΣ ΤΟΥΣ, ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΔΟΜΕΝΗ ΛΕΒΕΝΤΙΑ ΤΟΥΣ ... 
ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΕΣ ΡΑΓΙΑΔΕΣ... και σιωπώ...





Σήμερα, όλους εκείνους τους ΗΡΩΕΣ, θα τους τιμήσω με την σιωπή και την συγνώμη μου, που δεν φάνηκα αντάξιά τους... 

αντάξια της ΙΕΡΗΣ ΘΥΣΙΑΣ ΤΟΥΣ ΓΙΑ ΛΕΥΤΕΡΙΑ.


Καλλιόπη Σουφλή



Σχόλιο:
Δυστυχώς ΑΠΟΛΥΤΩΣ αληθινά όσα μας περιέγραψε η αγαπητή μας Ελληνίδα Πόπη Σουφλή. 
Οι νεοραγιάδες ΔΕΝ ξυπνάνε και ΔΕΝ θα ξυπνήσουν.

Δική μας παρηγοριά είναι ότι ΥΠΑΡΧΟΥΝ ακόμη Ελληνίδες και Έλληνες

όπως οι μοναχοί του Αγίου Όρους που δεν προσκυνούν τον αιρετικό Βαρθολομαίο,

όπως τα παλληκάρια του Ιερού Λόχου 2012 που κόντρα στις απειλές των αναρχικών, την περασμένη Κυριακή σήκωναν την γαλανόλευκη στον Λευκό Πύργο (δείτε εδώ)

όπως τα παλληκάρια του ΕΣΒΗ 1914, οι περήφανοι βορειοηπειρώτες μας που όχι μόνον δεν πτοούνται από τις απειλές των αλβανών αλλά φωνάζουν για ΕΝΩΣΗ με την μάννα Ελλάδα (δείτε εδώ)

πηγή

Αχ Ελλάδα μου καημένη!

Απαντούν οι νέοι - Τι γιορτάζουμε την 25η Μαρτίου; Δείτε πως διαμόρφωσε η νέα τάξη πραγμάτων τα Ελληνόπουλα.

Ἀπολυτίκιον. Ἦχος δ’.
 Σήμερον τῆς σωτηρίας ἡμῶν τὸ κεφάλαιον, καὶ τοῦ ἀπ' αἰῶνος μυστηρίου ἡ φανέρωσις· ὁ Υἷός του Θεοῦ, υἱὸς τῆς Παρθένου γίνεται, καὶ Γαβριὴλ τὴν χάριν εὐαγγελίζεται. Διὸ καὶ ἡμεῖς σὺν αὐτῷ, τῇ Θεοτόκῳ βοήσωμεν· Χαῖρε Κεχαριτωμένη, ὁ Κύριος μετά σοῦ.

Κοντάκιον  Ἦχος πλ. δ’. Αὐτόμελον.
Τῇ ὑπερμάχῳ στρατηγῷ τὰ νικητήρια
Ὡς λυτρωθεῖσα τῶν δεινῶν εὐχαριστήρια
Ἀναγράφω σοι ἡ Πόλις σου Θεοτόκε.                        
Ἀλλ’ ὡς ἔχουσα τὸ κράτος ἀπροσμάχητον                 
Ἐκ παντοίων με κινδύνων ἐλευθέρωσον                   
Ἵνα κράζω σοι, χαῖρε Νύμφη Ἀνύμφευτε.

Παρασκευή, 24 Μαρτίου 2017

(Απεστάλη εξ ουρανού Γαβριήλ... ) Δοξαστικού Ευαγγελισμού της Θεοτόκου

Ψάλλει ο Θρασύβουλος Στανίτσας, Άρχων Πρωτοψάλτης της Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας, σε ζωντανή ηχογράφηση από τον Ιερό Ναό Αγίου Δημητρίου Αμπελοκήπων στις 24/03/1972 κατά τον Εσπερινό του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου και τον Ακάθιστο Ύμνο.

Δόξα... Καὶ νῦν... Ἦχος πλ. β' Ἰωάννου Μοναχοῦ 

Ἀπεστάλη ἐξ οὐρανοῦ Γαβριὴλ ὁ Ἀρχάγγελος, εὐαγγελίσασθαι τῇ Παρθένῳ τὴν σύλληψιν· καὶ ἐλθὼν εἰς Ναζαρέτ, ἑλογίζετο ἐν ἑαυτῷ, τῷ θαῦμα ἐκπληττόμενος· ὅτι, Πῶς ὁ ἐν ὑψίστοις ἀκατάληπτος ὤν, ἐκ παρθένου τίκτεται! ὁ ἔχων θρόνον οὐρανόν, καὶ ὑποπόδιον τὴν γῆν, ἐν μήτρᾳ χωρεῖται γυναικός! ᾧ τὰ Ἑξαπτέρυγα καὶ Πολυόμματα ἀτενίσαι οὐ δύνανται, λόγῳ μόνῳ ἐκ ταύτης σαρκωθῆναι ηὐδόκησε, Θεοῦ ἐστι Λόγος ὁ παρών. Τὶ οὖν ἵσταμαι, καὶ οὐ λέγω τῇ Κόρῃ; Χαῖρε Κεχαριτωμένη ὁ Κύριος μετὰ σοῦ, χαῖρε ἁγνὴ Παρθένε, χαῖρε Νύμφη ἀνύμφευτε, χαῖρε Μήτηρ τῆς ζωῆς, εὐλογημένος ὁ καρπὸς τῆς κοιλίας σου.

Χαίρε Νύμφη Ανύμφευτε

Φωτογραφία του χρήστη ‎Our Lady of Hamatoura - سيدة حمطورة‎.

παραδοσιακό Ηπειρώτικο από μια μεγάλη φωνή... .

στα φύλλα της καρδιάς μου κρύβω τον έρωτά μου

Θεόφιλος, ο ζωγράφος της λαϊκής ρωμιοσύνης


Θάνατος Μάρκου Μπότσαρη
Σαν σήμερα, στις 24 Μαρτίου του 1934, πεθαίνει στη Μυτιλήνη ο Θεόφιλος Χατζημιχαήλ ή Κεφαλάς, ο μεγαλύτερος Έλληνας λαϊκός ζωγράφος. «Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένας φτωχός φουστανελάς που είχε τη μανία να ζωγραφίζει. Τον έλεγαν Θεόφιλο. Τα πινέλα του τα κουβαλούσε στο σελάχι του, εκεί που οι πρόγονοί του 'βάζαν τις πιστόλες και τα μαχαίρια τους. Τριγύριζε στα χωριά της Μυτιλήνης, τριγύριζε στα χωριά του Πηλίου και ζωγράφιζε. Ζωγράφιζε ό,τι του παράγγελναν, για να βγάλει το ψωμί του. Υπάρχουν στον Άνω Βόλο κάμαρες ολόκληρες ζωγραφισμένες από το χέρι του Θεόφιλου, καφενέδες στη Λέσβο, μπακάλικα και μαγαζιά σε διάφορα μέρη που δείχνουν το πέρασμά του − αν σώζουνται ακόμη. Ο κόσμος τον περιγελούσε. Του έκαναν μάλιστα και αστεία τόσο χοντρά, που κάποτε τον έριξαν κάτω από μια ανεμόσκαλα και του 'σπασαν ένα-δυο κόκαλα. Ο Θεόφιλος, ωστόσο, δεν έπαυε να ζωγραφίζει σε ό,τι έβρισκε. Είδα πίνακές του φτιαγμένους πάνω σε κάμποτο, πάνω σε πρόστυχο χαρτόνι. Τους θαύμαζαν κάτι νέοι που τους έλεγαν ανισόρροπους οι ακαδημαϊκοί. Έτσι κυλούσε η ζωή του και πέθανε ο Θεόφιλος, δεν είναι πολλά χρόνια, και μια μέρα ήρθε ένας ταξιδιώτης από τα Παρίσια. Είδε αυτήν τη ζωγραφική, μάζεψε καμιά πενηνταριά κομμάτια, τα τύλιξε και πήγε να τα δείξει στους φωτισμένους κριτικούς που κάθονται κοντά στον Σηκουάνα. Και οι φωτισμένοι κριτικοί βγήκαν κι έγραψαν πως ο Θεόφιλος ήταν σπουδαίος ζωγράφος. Και μείναμε μ' ανοιχτό το στόμα στην Αθήνα. Το επιμύθιο αυτής της ιστορίας είναι ότι λαϊκή παιδεία δεν σημαίνει μόνο να διδάξουμε το λαό, αλλά και να διδαχτούμε από τον λαό». Έτσι περιγράφει τον βίο και την πολιτεία του Θεόφιλου ο Γιώργος Σεφέρης στην ομιλία του στην Αλεξάνδρεια το 1943 για τον Μακρυγιάννη. «Θυμούμαι πάντα τον Θεόφιλο, όταν συλλογίζομαι τον Μακρυγιάννη» θα πει ο ποιητής.
 

Φωτογραφία του Θεόφιλου Χατζημιχαήλ με την μητέρα του. Τέλη 19ου αι.

Ο «ζερβοκουτάλας», καθότι αριστερόχειρας, ο «μισακάτης», ο «αχμάκης», όπως τον κορόιδευαν όσο ζούσε, έμελλε να αφήσει ισχυρό αποτύπωμα στην ιστορία της ελληνικής και όχι μόνο τέχνης. Ο «ταξιδιώτης από τα Παρίσια», ο Στρατής Ελευθεριάδης, γνωστός ως Τεριάντ, ήταν εκείνος που, μετά από παρότρυνση του ζωγράφου Γιώργου Γουναρόπουλου, επισκέφθηκε το 1929 τη Μυτιλήνη, αγόρασε έργα του Θεόφιλου και ανέλαβε την προώθησή του – ο Θεόφιλος όμως δεν έζησε αρκετά για να χαρεί την αναγνώρισή του, καθώς πέθανε πέντε χρόνια αργότερα. Όπως χαρακτηριστικά έγραψε ο Κώστας Ουράνης: «Ο Θεόφιλος δεν είναι πια σήμερα στη ζωή για να χαρεί την άξαφνη αυτή δόξα ή για να εκπλαγεί από αυτήν». Το 1936, ο Τεριάντ οργανώνει στο Παρίσι έκθεση με έργα του ζωγράφου, για τον οποίο ο σπουδαίος αρχιτέκτονας Λε Κορμπιζιέ θα γράψει: «Είναι ζωγράφος γεννημένος από το ελληνικό τοπίο. Μέσω του Θεόφιλου, ιδού το τοπίο και οι άνθρωποι της Ελλάδας: κοκκινόχωμα, πευκότοπος και ελαιώνας, θάλασσα και βουνά των θεών, άνθρωποι που λούονται σε μια τολμηρά επικίνδυνη ηρεμία». «Αληθινοί ελαιώνες επιτέλους, αληθινοί άνθρωποι, αληθινά πράγματα. Γι' αυτόν, ισότιμα με το σώμα του Χριστού, υπάρχουν τα λιβάδια με τις ανεμώνες και τα λιόδεντρα που αφήνουν ανάμεσα στα δάχτυλά τους να περάσει η θάλασσα» θα αναφωνήσει χρόνια αργότερα ο Ελύτης. Στις 3 Ιουνίου του 1961, οι γοργόνες, οι θεοί του Ολύμπου και οι ήρωες της Επανάστασης του '21 διαβαίνουν τις πύλες του Λούβρου και ο ποιητής θα γράψει: «Επιστρέφοντας από την Αμερική, τον Ιούνιο του 1961, σταμάτησα για λίγες μέρες στο Παρίσι και, καθώς βγήκα να χαζέψω στους δρόμους, το πρώτο πράγμα που είδα ήταν, σε μια βιτρίνα βιβλιοπωλείου όπου συνήθιζα να πηγαίνω άλλοτε, τη μεγάλη αφίσα της έκθεσης του Θεόφιλου, που είχε ανοίξει ακριβώς εκείνη την εβδομάδα στις αίθουσες του Λούβρου. Η καρδιά μου άρχισε να χτυπά δυνατά. Ε, λοιπόν, ναι. Υπήρχε δικαιοσύνη σ' αυτό τον κόσμο». 

Ο Παναγης Κουταλιανος

Όταν ο Ελύτης θα εξομολογηθεί στον Τεριάντ τη σκέψη του ότι «τα περισσότερα απ' αυτά (τα έργα του Θεόφιλου) θα σκόρπιζαν μια μέρα στις συλλογές της Ευρώπης ή της Αμερικής», ο μεγάλος τεχνοκριτικός και συλλέκτης θα αποφασίσει να χρηματοδοτήσει το Μουσείο Θεόφιλου, που εγκαινιάζεται στη Βαρειά της Μυτιλήνης, τη γενέτειρα του ζωγράφου, τον Ιούλιο του 1965 και στεγάζει 86 έργα του – έργα που τα τελευταία χρόνια έχουν υποστεί σοβαρές ζημιές εξαιτίας της έκθεσής τους στον ήλιο, την υγρασία και τη σκόνη. Μουσείο είναι σήμερα και το αρχοντικό του Γιάννη Κοντού στην Ανακασιά, ο οποίος φιλοξένησε τον ζωγράφο, ώστε να δημιουργήσει εκεί, γύρω στο 1912, μερικά από τα ωραιότερα έργα του. Έλεγε για τον Θεόφιλο ο γαιοκτήμονας: «Αυτός, παιδί μου, ήταν τρελός στο μυαλό και σοφός στα χέρια». Η εικόνα, άλλωστε, του ζωγράφου όπως την περιγράφει ο Τσαρούχης, δεν παραπέμπει σε ιδιαίτερα σε γνωστικό: «Φορούσε πάντα φουστανέλα, που δεν ήταν η φορεσιά της πατρίδας του. Μα, για τον Θεόφιλο, αυτό δεν ήταν μόνο μια καλλιτεχνική παραξενιά ή επίδειξη. Ήταν κάτι παραπάνω: μια ένδειξη πίστεως αυτή η λατρεία της φουστανέλας, λατρεία οφειλόμενη στην ποιητική της σημασία. (...) Ο Θεόφιλος, άλλωστε, ήθελε να 'ναι σαν παλιός οπλαρχηγός, σαν κι αυτά τα άστατα είδωλά του που τόσο συχνά ζωγράφιζε». Τη φουστανέλα του την απαρνιόταν μόνο για να ντυθεί Μεγαλέξανδρος τις Απόκριες, ενώ συνήθιζε να οργανώνει λαϊκές παραστάσεις κατά τη διάρκεια των εθνικών γιορτών, φτιάχνοντας τα σκηνικά και τα κουστούμια.  
 

Ερωτόκριτος και Αρετούσα


O Θεόφιλος με την αδερφή του Ειρήνη

Ο Γιάννης Τσαρούχης θαύμαζε τον Θεόφιλο και μελέτησε ιδιαίτερα το έργο του, ενώ δεν τον συμπεριέλαβε, όπως άλλοι, στην κατηγορία των «αφελών ζωγράφων». «Τον Θεόφιλο τον παίρνω σαν ζωγράφο που με τη ζωγραφική του είπε αυτά ακριβώς που παρέλειψαν να πουν οι ανακαινιστές της ελληνικής ζωγραφικής του 19ου αιώνος, των οποίων το έμβλημα υπήρξε το "εφάμιλλον των ευρωπαϊκών"» θα γράψει. «Ο Θεόφιλος ανήκει στην αντίθετη παράταξη απ' αυτή στην οποία ανήκουν οι δάσκαλοι, οι καθαρευουσιάνοι κι οι δημοτικιστές, οι ακαδημαϊκοί κι οι μοντέρνοι, οι συντηρητικοί κι οι εξ επαγγέλματος επαναστάτες. Είναι απ' τη μεριά των σοφών και των τρελών, παρέα με τον Σολωμό, τον παγωμένο-θερμότατο Κάλβο, τον Παπαδιαμάντη, τον αναρχικό και άκρως πειθαρχημένο Καβάφη, τον τρελό Χαλεπά, κι όλους αυτούς τους φυσικά επαναστατημένους Έλληνες, μα εξίσου φυσικά συντηρητικούς, τους Έλληνες των οποίων η ευλογημένη μεγαλομανία έσπασε τα κλουβιά του διδασκαλισμού. Δεν είναι, λοιπόν, να απορεί κανείς ότι αιώνια θα σκανδαλίζει αυτούς που θέλησαν πάντα να βολευτούν» τονίζει. Σύμφωνα με τον ζωγράφο, «τη δουλειά του Θεόφιλου μπορούμε να τη χωρίσουμε σε τρεις μεγάλες περιόδους, που ξεχωρίζουν αρκετά μεταξύ τους. Πρώτη είναι η περίοδος της Θεσσαλίας. Όπως είπαμε και στην αρχή, τα έργα τα καμωμένα στη Θεσσαλία, αν εξαιρέσουμε τα πετυχημένα κι αριστουργηματικά του, είναι τις περισσότερες φορές σφιγμένα, με μια τάση για σχέδιο, που σπάνια φτάνει σε αποτέλεσμα, ενώ στο χρώμα έχουν μια περιορισμένη κλίμακα που, εκτός από σπάνιες περιπτώσεις −έχω υπ' όψιν μου μερικά θαυμάσια έργα− έχουν κάτι το σχεδιαστικό και συγχρόνως το σκληρό. Η εποχή της επανόδου του στη Μυτιλήνη αποτελεί τη δεύτερη περίοδο της ζωγραφικής του. Ένα είδος δισταγμού μαζί κι επιμέλειας που υπάρχει στα έργα του Βόλου εξαφανίζεται εδώ για να δώσει τη θέση του σε μια χρωματική ευφορία, με πλήθος σπάνιους τόνους, λεπτότατους μα και συγχρόνως γεμάτους ευδαιμονία. Τα έργα αυτά επιζητούν λιγότερο το σχέδιο, μα ίσως στο βάθος να είναι πιο σχεδιασμένα. Το χρώμα τους φτάνει σε μια λάμψη που εκφράζει ευτυχία, ξενοιασιά και, συγχρόνως, εκστασιακή αυτοσυγκέντρωση. Έχουν μια απίστευτη ποιότητα στην ύλη τους, μια δυνατή συνείδηση των κανόνων του έργου τέχνης, με την ανατολίτικη και βυζαντινή σημασία του όρου. Εκεί γύρω στην εποχή που θα συναντήσει τον Τεριάντ, ίσως όμως και λίγα χρόνια πριν, η ζωγραφική του αλλάζει. Αυτή είναι η τρίτη περίοδός του. Εδώ τα εντυπωσιακά και πολύτιμα χρώματα αρχίζουν να υποχωρούν κάπως, για να δώσουν τη θέση τους σε χρώματα πιο σωστά, πιο ζωγραφικά. Ό,τι ήθελε να κάνει στον Βόλο με το επιμελημένο και σφιχτό σχέδιο, το καταφέρνει τώρα με τα δικά του μέσα: με το χρώμα».  
 

Το εισόδημα στο Μόλυβο

Η προοπτική δεν ενδιέφερε καθόλου τον Θεόφιλο, την «είχε στείλει περίπατο», όπως χαρακτηριστικά γράφει ο Κώστας Ουράνης. Ο λαογράφος Κίτσος Μακρής, στο βιβλίο του «Ο ζωγράφος Θεόφιλος στο Πήλιο», διασώζει μια αποκαλυπτική ιστορία: «Πήρε παραγγελία από κάποιον φούρναρη να του ζωγραφίσει στον τοίχο το πορτρέτο. Ο Θεόφιλος άρχισε να τον ζωγραφίζει τη στιγμή που έβαζε στον φούρνο τα ψωμιά του. Αλλά αντί να τοποθετήσει το φουρνιστήρι οριζόντιο −όπως είναι φυσικό−, έτσι που στην τοιχογραφία να φαίνεται σαν μια γραμμή, το γύρισε κάθετα, να δείχνει όλο του το πλάτος κι επάνω του τοποθέτησε το ψωμί. Όταν του παρατηρήθηκε ότι έτσι το ψωμί θα έπεφτε, απάντησε: "Έννοια σου και μόνον τα αληθινά ψωμιά πέφτουν, τα ζωγραφισμένα στέκονται, στη ζωγραφιά πρέπει όλα να φαίνονται". Με την τελευταία του κυρίως φράση έκανε τον απολογισμό της τέχνης του. Ο ορθολογισμός δεν έχει τη θέση του εκεί όπου μια πλούσια καρδιά θέλει να εκφραστεί. Στην αντίληψη τη λαϊκή δεν μπορούσε να χωρέσει πως η λεπτή γραμμή της σωστής προοπτικής απόδοσης αντιπροσωπεύει το πλατύτατο φουρνιστήρι. Κι ο Θεόφιλος, ποτισμένος βαθύτατα με την αντίληψη αυτή, την απέδωσε ζωγραφικά. Την έλλειψη προοπτικής, ειδικά στις τοιχογραφίες, πρέπει να την αποδώσουμε στην καλλιτεχνική αντίληψή του γι' αυτές. Η τοιχογραφία πρέπει να διακοσμεί την επιφάνεια και όχι να την κομματιάζει. Μια τοιχογραφία με προοπτική δημιουργεί και τρίτη διάσταση που καταστρέφει την ενότητα της επιφάνειας. Ο ίδιος επιγραμματικά έδωσε την εξήγηση. Κάποτε εικονογραφούσε στον τοίχο ενός μανάβικου τον Αθανάσιο Διάκο. Όταν του παρατηρήθηκε η έλλειψη προοπτικής απάντησε: "Δύο πιθαμές τοίχος, δέκα μέτρα βάθος στην εικόνα, δεν ταιριάζει. Θα βρεθεί ο Αθανάσιος Διάκος στο κουρείο" (που βρισκόταν στην άλλη πλευρά του τοίχου)».  
 

Την έλλειψη προοπτικής, ειδικά στις τοιχογραφίες, πρέπει να την αποδώσουμε στην καλλιτεχνική αντίληψή του γι' αυτές. Η τοιχογραφία πρέπει να διακοσμεί την επιφάνεια και όχι να την κομματιάζει.

Ο «Παπαδιαμάντης της ζωγραφικής», όπως τον αποκάλεσε ο Τάκης Μπαρλάς, έζησε όλη του τη ζωή πάμφτωχος, ζωγραφίζοντας συχνά «αντί πινακίου φακής», κάτι που ποτέ δεν σταμάτησε να κάνει – σε πείσμα κάποιων μάλλον ωραιοποιημένων αφηγήσεων σχετικά με τα τελευταία του χρόνια στη Μυτιλήνη. Πολύ μετά τον θάνατό του, η μικρότερη από τα επτά αδέλφια του, Φώτω, περιέγραψε στον Βασίλη Πλάτανο το πικρότατο τέλος του μοναδικού καλλιτέχνη που το σύνολο του έργου του έχει κηρυχθεί εθνική πολιτιστική κληρονομιά: «Τον φώναξε ένας πλούσιος να του ζουγραφίση μερικά "κάντρα", σαν είδε πως η τέχνη του είχε αξία και του 'δωσε μπαγιάτικο φαγί από ψάρια και κρέας. O καϋμένος τα πήρε, γιατί στη χάση και στη φέξη έτρωγε τέτοια φαγητά, και σαν πήγε στο δωμάτιό του, που το είχε νοικιασμένο στο Bουνάρι της Mυτιλήνης, τα έφαγε με όρεξη κι άφησε τα μισά να τα γιοματίση και ταχιά. Αλλά δεν πρόλαβε. Ήταν χαλασμένα, ούτε του σκυλιού τους δεν τα δίνανε, τον πειράξανε και τη νύχτα της παραμονής του Bαγγελισμού του 1934 πέθανε από δηλητηρίαση. Tονέ βρήκανε πεθαμένο στερνά από τρεις μέρες που είχε πια βρομίσει και τονέ πήρε ο δήμος άρον-άρον και τον έθαψε. Δεν προκάναμε ούτε να τον ασπαστούμε, ούτε να τον δούμε».
  
Ο Καφετζής

Η Μάνα με το παιδί

Ερωτευμένη Απελπισθείσα
1821

Ο Θ. Κολοκοτρώνης στην Λέρνα


Απότην ΚΟΡΙΝΑ ΦΑΡΜΑΚΟΡΗ