Γράφει ο Μάρκος Μπόλαρης
Το γνωστό διεθνώς Al - Furats magazine
που εκδίδεται στο Κάιρο,
την αυγυπτιακή πρωτεύουσα,
δημοσίευσε ένα αποκαλυπτικότατο άρθρο
συλλογική εργασία τριών δημοσιογράφων- ερευνητών , ήτοι των
α. Rana Mamdouh
Editor-in-established in Al-Frats magazine
Β. Sameh Al-Laboudi
Investigative and Documentary Maker και
Γ. Shihab Tariq
A journalist specialized in antiquities issues,
heritage protection and urban development !
Το άρθρο που διαβάστηκε παγκοσμίως
περιγράφει, αποκαλύπτει , επισημαίνει
όλα όσα αποσιώπησε
ο αργυρώνητος ελληνικός τύπος, ο διατρεφόμενος
από τις κυβερνητικές επιδοτήσεις !
Αξίζει τον κόπο να το αναγνώσετε !
«Από το Κάιρο στην Αθήνα:
Ποιός γράφει το επόμενο κεφάλαιο
στην ιστορία της Μονής Αγίας Αικατερίνης
Η αιγυπτιακή κυβέρνηση επιδιώκει να αξιοποιήσει
τις εκτάσεις γύρω από τη Μονή Αγίας Αικατερίνης στο Σινά στο πλαίσιο ενός μεγάλου τουριστικού σχεδίου. Το σχέδιο αυτό προχωρά παράλληλα με μια στρατηγικής σημασίας συμφωνία με την Ελλάδα για την εγκατάσταση περίπου 1.000 χιλιομέτρων υποθαλάσσιων καλωδίων, τα οποία θα μεταφέρουν καθαρή ηλεκτρική ενέργεια από την Αίγυπτο προς την Ελλάδα και, μέσω αυτής, προς την Ευρώπη.
Στις 26 Αυγούστου 2025, η ηρεμία της Μονής διαταράχθηκε απότομα. Ο ηλικιωμένος Ελληνορθόδοξος μητροπολίτης Δαμιανός επέστρεψε αιφνιδιαστικά από την Ελλάδα, προκειμένου να ανακόψει εσωτερικές διεργασίες που είχαν ξεκινήσει οι μοναχοί. Οι διεργασίες αυτές αφορούσαν αλλαγές στον κανονισμό της Μονής, με στόχο τον περιορισμό ηλικίας του μητροπολίτη και την εκλογή νέας ηγεσίας.
Σύμφωνα με μαρτυρίες μοναχών, ο μητροπολίτης δεν εμφανίστηκε μόνος. Συνοδευόταν από ομάδα μασκοφόρων ανδρών, οι οποίοι εισήλθαν στον χώρο της Μονής, απέβαλαν μοναχούς από τα κελιά τους και τους ανάγκασαν να εγκαταλείψουν το μοναστήρι. Βίντεο που κυκλοφόρησαν δείχνουν μοναχούς να σύρονται έξω από τον χώρο, ενώ ακούγονται φωνές στα ελληνικά, τα αραβικά και τα αγγλικά.
Το επεισόδιο αυτό δεν ήταν μεμονωμένο. Αποτελούσε την κορύφωση μιας βαθιάς κρίσης που είχε ξεκινήσει μήνες νωρίτερα, όταν αιγυπτιακό δικαστήριο εξέδωσε απόφαση σύμφωνα με την οποία οι εκτάσεις της Μονής που δεν χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για λατρευτικούς σκοπούς ανήκουν στο αιγυπτιακό κράτος. Οι μοναχοί διατηρούσαν μόνο δικαίωμα χρήσης, όχι ιδιοκτησίας.
Η απόφαση αυτή προκάλεσε σοκ στη μοναστική κοινότητα και έντονες αντιδράσεις στην Ελλάδα. Για πρώτη φορά, το ιδιοκτησιακό καθεστώς της Μονής Αγίας Αικατερίνης τέθηκε τόσο ανοιχτά υπό αμφισβήτηση, μετατρέποντας ένα θρησκευτικό ζήτημα σε πολιτικό και διπλωματικό πρόβλημα.
Η Μονή Αγίας Αικατερίνης ιδρύθηκε τον 6ο αιώνα από τον αυτοκράτορα Ιουστινιανό, στους πρόποδες του Όρους Σινά, στο σημείο όπου, σύμφωνα με την παράδοση, ο Μωυσής αντίκρισε τη φλεγόμενη βάτο. Αποτελεί ένα από τα αρχαιότερα εν λειτουργία χριστιανικά μοναστήρια στον κόσμο και θεωρείται ιερός τόπος όχι μόνο για τους Χριστιανούς, αλλά και για τους Μουσουλμάνους και τους Εβραίους.
Παρά τις κατακτήσεις, τις πολιτικές αναταραχές και τις αλλαγές καθεστώτων, η λατρεία στη Μονή δεν διακόπηκε ποτέ. Η επιβίωσή της αποδίδεται τόσο στη γεωγραφική της απομόνωση όσο και στο ιδιαίτερο θρησκευτικό της καθεστώς, καθώς και σε ιστορικά κείμενα όπως η αποκαλούμενη «Διαθήκη του Προφήτη Μωάμεθ», η οποία παρείχε προστασία στους μοναχούς.
Σήμερα, η Μονή φέρει την ελληνική σημαία και διαχειρίζεται δεκάδες ακίνητα, εκτάσεις, ερημητήρια και αγροτικές γαίες. Ακριβώς αυτή η περιουσία βρίσκεται στο επίκεντρο της σύγκρουσης.
Μετά τη δικαστική απόφαση, το ζήτημα της Μονής Αγίας Αικατερίνης μεταφέρθηκε ταχύτατα στο επίπεδο της υψηλής πολιτικής. Στην Ελλάδα, κυβερνητικά στελέχη και εκκλησιαστικοί παράγοντες μίλησαν για απόφαση που ουσιαστικά αφαιρεί την ιδιοκτησία της Μονής και ανοίγει τον δρόμο για κρατικό έλεγχο και εμπορική εκμετάλλευση. Στο Κάιρο, αντίθετα, αξιωματούχοι τόνιζαν ότι πρόκειται για «τακτοποίηση» ενός νομικού κενού που υπήρχε εδώ και δεκαετίες.
Στις 7 Μαΐου 2025, κατά τη διάρκεια επίσημης επίσκεψης του Αιγύπτιου προέδρου στην Αθήνα, ο Αμπντέλ Φατάχ αλ-Σίσι δήλωσε δημοσίως ότι η χώρα του σέβεται απολύτως τον θρησκευτικό χαρακτήρα της Μονής και την ιστορική της αποστολή. Οι δηλώσεις αυτές προβλήθηκαν εκτενώς στα ελληνικά μέσα ενημέρωσης ως εγγύηση ότι δεν υπάρχει πρόθεση αλλοίωσης του καθεστώτος της Μονής.
Λίγες εβδομάδες αργότερα, ωστόσο, αιγυπτιακό εφετείο επικύρωσε την προηγούμενη απόφαση, ξεκαθαρίζοντας ότι η κυριότητα των εκτάσεων ανήκει στο αιγυπτιακό κράτος. Οι μοναχοί διατηρούν δικαίωμα χρήσης αποκλειστικά για θρησκευτικούς σκοπούς, υπό την εποπτεία των κρατικών αρχών. Η χρονική σύμπτωση των δύο γεγονότων δημιούργησε έντονες κατηγορίες περί πολιτικής διγλωσσίας.
Σύμφωνα με το σκεπτικό του δικαστηρίου, η Μονή δεν προσκόμισε σύγχρονους τίτλους ιδιοκτησίας που να αποδεικνύουν πλήρη κυριότητα των εκτάσεων. Το γεγονός ότι οι μοναχοί καλλιεργούσαν και διαχειρίζονταν τη γη επί αιώνες δεν κρίθηκε επαρκές για τη θεμελίωση ιδιοκτησιακού δικαιώματος βάσει του αιγυπτιακού δικαίου.
Οι εκτάσεις γύρω από τη Μονή χωρίστηκαν σε κατηγορίες: αυστηρά προστατευόμενες περιοχές, χώρους λατρείας που παραμένουν σε χρήση της Μονής, εκτάσεις με περιορισμένη χρήση και αγροτικές γαίες, από τις οποίες αρκετοί μοναχοί εκδιώχθηκαν. Για τους ίδιους, η απόφαση αυτή ισοδυναμεί με σταδιακή απογύμνωση της Μονής από την οικονομική της βάση.
Την ίδια περίοδο, η ελληνική κυβέρνηση προχώρησε στη θέσπιση νόμου που δημιουργεί νομική οντότητα της Μονής Αγίας Αικατερίνης με έδρα την Αθήνα. Επισήμως, στόχος ήταν η καλύτερη διαχείριση της περιουσίας και η προστασία της σε διεθνές επίπεδο. Ωστόσο, μεγάλο μέρος της μοναστικής αδελφότητας αντέδρασε έντονα, θεωρώντας ότι η κίνηση αυτή περιορίζει την αυτονομία της Μονής και μεταφέρει κρίσιμες αποφάσεις εκτός Σινά.
Η διαφωνία εξελίχθηκε σε ανοιχτή ρήξη. Οι μοναχοί κατηγόρησαν τον μητροπολίτη Δαμιανό για αυταρχική διοίκηση, έλλειψη διαφάνειας και για συμφωνίες που έγιναν χωρίς τη συναίνεσή τους. Τον Ιούλιο του 2025 ανακοίνωσαν την καθαίρεσή του, κίνηση που δεν αναγνωρίστηκε από όλους και όξυνε περαιτέρω την κρίση.
Παράλληλα, στο παρασκήνιο, διπλωματικές πηγές συνέδεαν όλο και πιο ανοιχτά το ζήτημα της Μονής με το μεγάλο ενεργειακό έργο ηλεκτρικής διασύνδεσης Αιγύπτου–Ελλάδας. Το έργο αυτό, που προβλέπει την πόντιση υποθαλάσσιων καλωδίων μήκους περίπου 1.000 χιλιομέτρων, θεωρείται κομβικής σημασίας για την ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης, καθώς προσφέρει εναλλακτική πηγή ενέργειας πέρα από το ρωσικό φυσικό αέριο.
Σύμφωνα με αυτές τις εκτιμήσεις, η υπόθεση της Μονής χρησιμοποιήθηκε ως διαπραγματευτικό χαρτί στο ευρύτερο γεωπολιτικό παζάρι. Κάτι τέτοιο διαψεύδεται επισήμως, ωστόσο οι χρονικές συμπτώσεις και οι παράλληλες εξελίξεις ενίσχυσαν τις υποψίες.
Το τελικό μέρος του άρθρου επικεντρώνεται στην τουριστική ανάπτυξη, τη στάση της UNESCO και τα συμπεράσματα για το μέλλον της Μονής Αγίας Αικατερίνης.
Το αιγυπτιακό σχέδιο ανάπτυξης της περιοχής, γνωστό ως «Μεγαλύτερη Μεταμόρφωση πάνω στη Γη της Ειρήνης», ξεκίνησε το 2020. Στόχος του ήταν να αναδειχθεί η μοναδική πολιτιστική και φυσική κληρονομιά, διασφαλίζοντας παράλληλα τη βιωσιμότητα του τουρισμού. Το σχέδιο περιλαμβάνει:
• Οικολογικά ξενοδοχεία με δωμάτια υπόγεια για να μην αλλοιώνεται η αισθητική του τοπίου.
• Κέντρο επισκεπτών και πλατεία ειρήνης για 420 άτομα.
• Δρόμους πεζοπορίας και ποδηλασίας, με περιορισμένη χρήση ηλεκτροκίνητων οχημάτων.
• Δεν κατασκευάστηκαν νέες κτιριακές δομές μέσα στη Μονή ή γύρω από τις αρχαιολογικά προστατευόμενες ζώνες.
• Συμπληρωματικά έργα υποδομής για τους ντόπιους: νέες αγορές, δίκτυα ύδρευσης, ηλεκτρισμού, αποχέτευσης, και μονάδα αφαλάτωσης νερού.
• Φύτευση 7.000 ελαιόδεντρων υπό την επίβλεψη των μοναχών και κατασκευή 11 χλμ. μονοπατιών.
Η UNESCO αρχικά στήριξε τις προσπάθειες της αιγυπτιακής κυβέρνησης (2020–2023), αναγνωρίζοντας ότι το έργο προωθεί τη βιωσιμότητα και προστατεύει το φυσικό και πνευματικό χαρακτήρα του τόπου. Ωστόσο, πριν τη συνεδρίαση της Επιτροπής Παγκόσμιας Κληρονομιάς τον Ιούλιο του 2025, η UNESCO δέχθηκε πιέσεις από ΜΚΟ και εξέφρασε ανησυχίες για πιθανές αρνητικές επιπτώσεις. Ζήτησε επανεκτίμηση των περιβαλλοντικών και πολιτιστικών επιπτώσεων και ανέστειλε οποιαδήποτε νέα παρέμβαση μέχρι να ολοκληρωθεί η μελέτη. Παρά τις συστάσεις, η αιγυπτιακή κυβέρνηση προχωρά με την υλοποίηση, με στόχο επίσημα εγκαίνια σύντομα.
Στο τέλος, η Μονή Αγίας Αικατερίνης παραμένει σε κρίσιμη ισορροπία:
• Έχει αντέξει 15 αιώνες επιδρομών, αλλαγών εξουσίας και φυσικών καταστροφών.
• Οι σχέσεις μεταξύ του μητροπολίτη Δαμιανού, των μοναχών, της αιγυπτιακής κυβέρνησης και της ελληνικής πολιτικής/εκκλησιαστικής πλευράς παραμένουν πολύπλοκες.
• Η κυριαρχία της Μονής, τα δικαιώματα χρήσης των μοναχών και οι εδαφικές εκτάσεις αποτελούν πεδίο διαπραγμάτευσης και ενδεχόμενων γεωπολιτικών εκβιασμών.
• Το μέλλον της Μονής εξαρτάται από τις αποφάσεις των ελληνικών και αιγυπτιακών αρχών, την UNESCO, αλλά και από τη δυνατότητα των μοναχών να διατηρήσουν την ανεξαρτησία τους και την πνευματική τους αποστολή.
Η υπόθεση της Αγίας Αικατερίνης δείχνει πώς ένας τόπος θρησκευτικής σημασίας μπορεί να βρεθεί στο σταυροδρόμι πολιτικής, διεθνών συμφερόντων, τουριστικής ανάπτυξης και πολιτιστικής προστασίας. Το μέλλον του μοναστηριού παραμένει ανοιχτό, κρέμεται ανάμεσα στην πολιτική, το δίκαιο και την ιστορία.»
⸻
Το άρθρο ολοκληρώνεται με την παρατήρηση ότι, ενώ η Μονή έχει επιβιώσει αιώνες, οι σημερινές διεθνείς και εθνικές συγκρούσεις θέτουν νέες προκλήσεις που απαιτούν ευαίσθητη ισορροπία ανάμεσα σε πνευματική αποστολή, νομική τάξη και στρατηγικά συμφέροντα.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου